Buch 
Petri Andreae Matthioli ... Opera quae extant omnia, hoc est, commentarii in VI. libros Pedacii Dioscoridis Anazarbei de medica materia, adjectis in margine variis graeci textus lectionibus ... qui Dioscoridis depravatam lectionem restituunt: a Casparo Bauhino ... Post diversarum editionum collationem infinitis locis aucti: Synonymiis quoque plantarum et notis illustrati: Adiectis plantarum iconibus ... De ratione distillandi aquas ex omnibus plantis ... item apologia in Amatum Lusitanum ... Epistolarum medicinalium ... Dialogus de morbo Gallico ...
Entstehung
Seite
928
JPEG-Download
 

928

And. Matthioli Comm.

colhquantmsueritMko vas ab igne eximito, &super inversa pelvi ex aurichalco fabricata, quatoffi° re ^jicito Qudmpnmim enim ibi concrescet in laminas,qua colore, & nitore chrysopatios, quos hyacinthe ^ ^etiam nonmnquam granatos reserunt,Ubi autem lapillos parvos & rotundos parare fit animus,g^^^super eadem pelvi fusum antimonium effundito. C&terum chrysocolla vicemfelicion succeffiumihip £ > nosl^* peßalli modo pellucidum, sufficit q 3 in tribus Antimonii unciis semidrachmam addere.Veritm omnes ^

citime a quoquam parari posse Hyacinthinum antimonium,etiam peritißimo chymica artis magist rst s n ( |<

roparandihgenter inspexerit, quum nonsemper iis etiam succedat pellucidum, qui sapeac sapiusill**? 1 ( j

que ubiejm lamina semel projecta pulverulenta quadam cuticula obducuntur,qua earum nitorem pw e [i0f* ^umbrant,oportet iterum easdem lammas conterere,atque nonnihil antimonii crudi insimul addere , ZgHfk 1salis foffitii, &iterum igni admcvere & fundi permittere atijj inde projicere.Citm aurem hoc medic* n ^inpulverem redgito,datoa^trium vel quatuor granorum pondere: id tamen pondus inrobuflioribm « a fficd ,,f ' ^test.Stibmm itaprap aratum commodtßime admiscetur rhodosaccharo, cui etiam mastiches m °d tcU ' n - s 0et ^ \haäenus de Stibii non vulgari efficacia ac praparationetqua equidem omnia (ut ingeme fatear) mp rtNomina. Q a ß 0 v iro clatifiimo,cujus supra mentionemfeci.Stibiam quod Latinis, Grads vocatur: Arabi >mad: Italis,Stibio,& Antimonio: Germanis ,Rauw &pkfßlaf.Hispanis,Ptedra de A

(ßJbaoei. MOLYBDENA, SEU PLUMBAGO. CA p ' ^ ^

% rittts^V^

>daena optima est flava, argenteas spumae aemula, modice splendens, cüm te ^ [Ul cu oleo jecinoris colorem trahit. Vitiosa est, quae aerem,aut colore plumbeum f e ^ gJ . e pf°%[5.... > Scargento.Est etiam quaedam fossilis,ad Sebastiam,8cCorycum inventa.Quo in ? ßßffi

quae lapid asa non sic,aut recrementosa,sed nitens,& flava. Vim habet spumae arg ent 'plumbi similem Uritur,la vaturque eodem modo.Miscetur eonvenientislime medica ^ pes

ras vocant, atque emplastris minime mordentibus.Carnem recreat, & ulcera ad cicaglutinantibus tamen medicamentis,aut abstergentibus non convenit.

M Olybdma,ut Dioscorides testatum reliquitsaäitia eÜ,&foßilis . Facht ia fit insornacibm> .

metallum funditur: quandoquidem ubi auri,vel argenti vena,sive materia, plumbi tantu , UJft ißinhabes,quantum ad ejus liquationem moliendam fatis effiet,qui operi prasunt.aut lapidem,d qs*° f .

MS

auro,

Molyb-

dän*

conüd.

plumbum ipsum superaddunt: quod tamenignium vipartimcum admißis metallis coit,partimdo fornacis folio coharet, & in molybdanam vertitur. Hoc itaq, cum probe novisset Plinius, libro 34 C

' ' - - - --, y - . ' .r, V .. ~.rmiC0* in0 ,itr 0t ,

bdana diffierp.it iis verbis: Plumbi nigri origo duplex ell: aut enim ex sua provenit vena,necrit: aut cum argento nascitur,mifliscfe venis conflatur. Ejus,qui primus fluit in fornacibus Uq aor

plumbum-.qm fecundus,argentum-.qui remansit in fornacibus,galena,quaportio eft tertia addit*flata dat nigrum plumbum, deduäis partibus duabus.Idem prabet argentispuma,qua Gracis lit i iMo'yb- nus Plinm. Quamobr em facile asserere ausim,nilaliud esse Molyb danam, quam lkhargyriijp ec f^^ e 0»hargyri* nace fl uxere msUl -la, m ips luS fornacis fundo concreta, peruflacfi residet. Proinde non ab re dixhr tU '

ipecies

est.

r,u >k

¥

non ao re r /(lirj w .

Molybdana iisdem polleat viribus,quibus & argenti spuma. Quß autem in terra visceribus foßiH 1fuerit.meo judicio,quam metallicus ille lapis,qui plumbum,& argentum simul continet. ^ unc fA tS faß ^

varia facie ostendhquippe quod alius fit colore luteo,alius cinereo,alius candeo,alius verbfciffi 1 ^

rem pra fe ferens,pro vanis,ac diversis terra vaporibus.qua in metallicos lapides feruntur- Qjffi* Alyb danas oßitia, testis ed Plinius li'j.j4.c.iS.ubi fic inquit: Eil & M.olybdana,quam alibi galena^ u/fl

argenti vena commtmis.Etlibro 3s.cap.6dta scribit. Argenti metallum terra eil, alia rufa,ali* c,n ^ n e fi,teil.nifi cum plumbo nigro,aut cum vena plumbi, quamgalenam vocant.hac plinm.Caterumfi f * 0$**. ( {t^'Moivb. faebtiam nihil d lithargyro diferre.Hoc nonlatuifseGalenum,ejus verba declarantlib.p.fiMr 1 ^ u ,00

¥jjl

daen* vi. du m ait; Molyb dana similem lithargyro vim poßidet, tantum d mediatemperie ad tnGa!

lM

reseI Sed nec abstergentis facultatis eil particeps Utracfe autem hac medicamina liquari pojfunt^f 110 ^^^ ^

& arena liquationem respuunt sed celerrime liquantur,ubi oleo additum nonnihil acet i eii-M u AC e ^l jt

i montibus,&rivis

mifia aqua fe i diutißimacoclione. Porro ceu in Cypro cadmiam,qua in ,- i.nii WH ' mipsa lapidis,ut dixi.(pecies-eil:ad eundem modum molyb danam multam, cum aliis projeil* m a int n Cf* ^qua ad Ergasteria ducit d Pergamo.Vocatur autem Ergasteria pagus quidam,in quo & m s f a

Nomina. Pergamum quadringentis,&quadraginta stadiis distans aPergamo. mkvfiJlMwfie GraceJ*

dicitur: Italice, Piombaggine .Af>i/f* anuffix.

ARGENTI RECREMENTUM. Ch? '

T) Ecrementum argenti,quod scoriam vocant,aut helcysma, aut encauma, , nl0 ^ 6J xi o^ aC p

A^auareemnlastris.mjas nhfleasftnnellanr.addirur.acmedicamfinris. OUE

-quare emplastris,quas phaeas appellant,additur,ac medicamentis, quae<pote cum adstringat,extrahatque.

iimosifi*

Argenti Omplures argenti scoria acervi , quam vulgo Loppa vocant artifices, extrafortiacuni jn

scoria? dentino vrooe Per? enum 1 .avitium.in rnmitataTiralpnfi «hiiu>rne.tub drVCntlffl ...d&

f

dentino prope Perz,enum,& Lavifiium,&in comitatu Tirolenfi,ubi perpetuo argenti ^

coa ^- tur,ut inpracedentibm diximus de plumbi scoria disterentes. Facie hac vitrum, quod ^ e ett ^ MC on¥ c ' fft jiiiffi' uf'Smalto dicunt,adeo refert,ut perdifficilefit alterum ab altera dignoscere.Variis hac co ^ or l neiS c ia»rum ( opinor)soßiliumvarietate:nigricat tamen cumplurimum,&qttibusdam exaratur ft 0ik

Vires ex viridibus,Nec decsl etiam qua viridi tantum,& quasolum earuleo fpeüetar colore.Huicval. medicamentorum,his verbis: Argenti scoriam p v oprie helcysma appellant. Emplafirisquf^ ^

Gal

Nomina. cemmiscetur.Latinis Argenti recrementum, Grads eipyOpn ohu ffintyocatunlt alis,Seon*

0