Buch 
Petri Andreae Matthioli ... Opera quae extant omnia, hoc est, commentarii in VI. libros Pedacii Dioscoridis Anazarbei de medica materia, adjectis in margine variis graeci textus lectionibus ... qui Dioscoridis depravatam lectionem restituunt: a Casparo Bauhino ... Post diversarum editionum collationem infinitis locis aucti: Synonymiis quoque plantarum et notis illustrati: Adiectis plantarum iconibus ... De ratione distillandi aquas ex omnibus plantis ... item apologia in Amatum Lusitanum ... Epistolarum medicinalium ... Dialogus de morbo Gallico ...
Entstehung
Seite
1010
JPEG-Download
 

b*t

1010 And. Matthioli Comm.

secundo, & sexto volumine, ad morsus rabidorum canum bitumenjudaicum ,five Ajpbaltitis lacus,pondere ex aqua bibatur, non id modo aqua pavorem arcere, sed & eos fanare,quos jam primum tiw° r c* n r ß

ravit etiam marinos hippocampos ex aceto nigro & mede subactos, tam potu haustos, quam vulneri tut

tere a his maxime acutus rumex.quare idem scripsit fe novijfe senem quendam,qui demorsos dcane ravi t

curabat.Primb enim ulcus ejus decocto fovebat.deinde herbam ipsam illinebat,eandem^ potandam * x ^ ß p

dem medicamentum tanquam efficacißimum summopere commendabat. Plurima autem, & turbu ^ini^fab-sumpserint, mingeresolent: id quod maxime hac in curatione confert.Quofortajse argumento extulit j t ,

quadam medicamenta, qua cantharidas admistas habent, ut valentißime non modo urinam excernetentam sanguinem ipsum,afferens paulo poli securum effe salutis indicium,cum post medie ament a fanget st

bon* aC ^ ^i.Porro Gal. libro de theriaca ad Pisonem,Theriacam prafert tam intus in corpus sumptam,quam e xt * yiG^ a-iUitam.Sedcum hac,qua nostro tempore conficitur,non adeoprafiet,quemadmodum ea quam ipjecorip ^ s

sane fidere non postumus, nist facto prius de ea periculo in gallis a vipera demorsis, ut ipse docet Galeni#- i

tamogetum cum sale exterius illitum: itidem caprifici cortex contusus, & ex aqua potus, qu tn *.iS

. allium, minus centaurium,aristolochia, artemißa,scordtum,chamadrys, bryonia,pulegium,&laj er -..0W s

iomordtrit f ßße ts^

noti

Remedia

suspecta, *l uam interiussumpta.Sunt qui credant securtßtmum ese remedium ipsrn rabidi canis, qui * .

«t Jecur a demorsis in cibis devoratum, quod etiam scribit Dioscorides ; quamvis id non affirmaverit, ut hb <

canisra- animaliumjecinoribm legitur.Proindescribit Gaili.iistmpl. med.jecurcanisrabientis aliis valent#

ilii"

jus denT fi um c l u # m plurimos sanaffe, sed eos tamen interiiffe, qui solum nullis aliis adjectis medicamentis '00,, ^

' iamnum qui credant, ut loco ante citato tradit Dioscorides , arceri aqua pavores dente eo,qui canit) 0 tjfef tr '-Lqui momorderit, exemptus,& folliculo inditus, pro amuleto brachio adnectatur. Sed nemini bisfiden # (f 0 j^

ut in nostra hujus sexti libri prafatione de pretiosorum lapillorumfuffienfione diximus: satius entwManualis v j cer 0 ac tutu uti medie amentis, Caterum curationis summa manuum maxime operam exposcit -~^ gC ptiicirca * 1 ' 0 nuS Educere oportet, laniat amtfe per ambitum carnem rescinderedta enim latior fit veneni externu ^ 0 fi " ^

vulnus, mitur quod tabefactum ect, & ex sanguinis fluore ab excidentibus cultris excitato, repens affectio tio^ ^0$* ^

Auxili-um

Quod etiam facere expedit scalpello circumquaq 3 profundius adacto, & subinde appofit is scalpto 0guinemsortit er extrahentibus, aut hirudinibus. Medicamenta autem qua alvum citant, & i juni ° re ^ lljcipio omnino vitanda sunt, ficutietiamsanguinis mißio : quippe cum hac d circumferentiis ad centf ^ ßä

tat em habeant,facile agros in mortis traherent discrimen. Tarnet st in curationis processu , & ubip a fließt 1 *negligentia citius qudm expetat ratio, condufitmftierit vulnus, irrepserit% venenum (ut postea dic y (ft i0 l>>alvum ducentia,pariter^ sanguinis mißio in sanguineis temperaturis admodum quundofjproficiMd ^ fjsff's l! P er P aac * no st ra hacat ate habentur drabioso cane demorfi, qui Medicos consul ant.Kam tanta e>< r 000 ßif

- ^ /(.r .// S,-n, ystwsf.ssMH, 1, ,ivt tfll 1 ? £Y 0 ad dlt l t ..vitllct^.ah

Lissum. l l uos canes rabiosi momorderint, parttm ad divi Domini templum confugiant, partim vero i

d .. /> i * j.. t » <-i ? t r - ' r . . _ _ v £ * -i / i

quibusdam exorcismis, & panibus characteribus obsignatis, d sacerdotibus perquam facile curantur,#- [ [00 '"', ß*tnonio equidem fateri poffum.Sed cogitanti mihi quonam pacto hoc tam facile eveniat,nonnulla fest 0 ^ gctl

quas liber e dicam. Haud dubie in primis divina auxiliatur gratia: quippe cum non parum molestisrabiofi affectis inferre poßwt cacodamones, ut qui in atrabiliariis humoribus suam habeant sedem, ^fn0i)hcedentes abeunt , & afflictorum corpora munda relinquunt, sublato fecum veneno. Illud praterea ad ß-

taste sacerdotes ipst aliquod, nobis occultum habent antidotum, quod panibus illis admiscentes, aßf# - abent: vel id aliquo in potu bibendum exhibent.His deni coaccedit magna laborantiumfides, quawffircujus solius munere omnia nostra delentur incommoda, atq 3 omnes auferuntur agritudims.

USTIO DEMORSO RÜlVl

K aivctl TWi/ \MD At WÜI/TCS HVVOS Jbjyi-lXTOJV,

A CANE RABIOSO.

CAP. XXXVIII- s{ jJ

/ - - st es aV sl P ö .

'Ontra virulentos ictus, ustio expeditissimum est auxilium, utpote ciimig nJSC ^ e%P et 00 el ''^stet, simul quod virus dornet, & ferri penitius non patiatur: simul quod pars ig 1 ^non vulgare fundamentum curationi futurae praebear, manente diutius exulcerat 10 tUs , 1 « ^ ^

dum ex eo tempore, cixm crustae decident, ne ulceris orae coalescant, 8 c cicatrice inpotest, ad multum, idq; praestitutum tempus, ulcerationes, & sordidas adhuc ve ftre ,

nantes prorogari convenit.C 3 >uod inditum iis salsamentum optimepraestabit, ^ppell 3 ^^^tum, item cape, succusve, praesertim Cyrenaicum,aut qui Medicus, aut Parthicus^s^ v ^ r ^ j/grana tam mansa, quam non mania imponantur: siquidem subacta pistaveaper «er

tant.Sunt qui a mandentium jejunio,sibi aliquid asciscere arbitretur,quod sua?e n j per vr jj#

id certü non essic^terumjtempestivus eorum usus minime est contemnendus.Si ver°j^^ naifl^ps^dit, ante dies praefinitos cicatrices coirent, committerenturque, manum postula ^cere, carnemque scalpello circinare, aut iterum inurere expediet. Libi vero ptopo pfe hen <16riit,ulcus ad cicatricem ducendum,&emplastro,quod e salibus conficitur,locus co ?

multo post sinapismo utendum.

j abdi ctin to> n -i>

u stionis, Auterium, quod ferro igne candenti aut auro, aut argento fit,non modo salutiferum e ^ a ^f ef ' e wost 0 *!

fi ve cau- v_> etiam aliorum quorumcunq 3 animalium virus ejaculantium, quin & ad alios insanabisti ^ofr.

litls, U * rum non e ^> b° c i° co dixerit Dioscorides ustionem, five cauterium , contra virulentos * (9l f 0 ict^ gtff

mumejfe auxilium. Fiat itaq :/ cauterium intrepide,tantas amplitudinis,ut ulceris cicatrkes r ^00i

Argen- Quod fi timidus quispiam ustionem ignis terrore recuset,septicis & ulcerantibus medicamentis ^ 00

[imattun citeris prastat, quod vocant argentmnsubltmatum: admiscetur id unguentis refrigerantibus, ct^siQiip^ tf

exucce - 11 Probatur hoc, quod non modo valentißim'e inurat, sed quod etiam exusta ab eo caro , obdu itifi

ransest. diebus poct decidat, fi tamen recenti butjro afiidue illinatur, id quod in aliorum exustione n° n ^ _ ^ ikffi.poris tractu. Quod fi igne, aut adurenti medicamento (ut multis de causis quandoque acci 0 fW f

ter providendum ect,ne vulnus coeatffed diutius maneat diductum & apertum,superiwp 0 )