So4 COMMUNICATIO MANHEMIO.

(T-

Corporumpenetratiomn datur.

-V»E.

Vacuum

vacuo natura abhorreat, non capiebam tamen vim istius argumenti. Proinderegerebam, si spatium eilet corpus, sequeretur, quando corpus aliquod est inspatio, corpus este in corpore, ac porro per eam sententiam induci penetra,tionem corporum atque dimensionum, quam ut longe absurdissimam explodit&- damnat omnis recte sentientium Philosophorum chorus. Annuebat ille ab.surdam este hanc penetrationem corporum , 8c contradictionem implicare,!Cirptu mn ideoque negabat corpus este in corpore, quando corpus est in spatio: sed egonon potui percipere, quomodo nervum ipsum consequcntix a me nex-x, q»sane videtur este necessaria, inciderit. Prxtcrea non in eo nunc quaestioniscardo versatur, quid sit spatium, sed quicquid sit, sive corpus, sive non, anid postit corpore alio vacuum este, an non? Ad hanc quxstionem nihil facerevidetur illa responsio, quL, quid sit ipsum spatium, desinitur. Ut rem %strem, dabo exemplum. Ponatur vas aliquod, sive illud sit ligneum, sivear.genteum , sive xreum, sive etiam argillaceum : sine dubio illud ipsum efcorpus, interim tamen & aliud corpus continet, puta aerem, vel aquam,vc|vinum, vel aliquid simile. Quaeritur ergo, an ullo modo sieri queat, utvjs!aliquod existat, in quo nullum omnino aliud corpus contineatur ? Adhiijuquaestionis enodationem si quis respondeat, vas ipsum este corpus, quiae xligno, vel alia materia corporea constat, nonne inepta & absurda foret respon,sio? Dein vellem & hoc discere, annon ante mundum conditum, ciim nullumadhuc corpus, nulla materia prima (quam creatam a Deo omnes communiterstatuunt} adeöque nec atomus ulla exilieret , fuerit magnum aliquod inane,id est, Spatium Vacuum, quod deinceps Deus per creationem innumerisPfevit corporibus? Si fuit, poste dari spatium vacuum consequetur: si ntrerum fuit, quid suerit, dicat oportet. Dicet, nihil omnino fuiste. Sed istud nihil, quo,modo aliter quam inane spatium concipi queat , velim nobis explicet. Qphac in parte fateor mihi ab illo Viro humanissimo juxta ac eruditissimoeste satisfactum. Nam ipsa temporis angustia haud patiebatur produceretgius nostros discursus. Itaque ubi se dederit occasio , stat sententia iterato adistum reconditas doctrinas fontem accedere, & ex illo pleniorem nodi hnjtdissolutionem haurire. Porro ut ad Cometas revertar, alteram qunestionei,cometarum de eo, quid prxstent, vel denotent Cometas, asque ac priorem reor este per-^fubfj&'ex- plexam & multis modis intricatam. Vulgaris est ista & animis hominum feritplicatu dg- ab omni memoria insita opinio, quod Cometas sint scasva quasdam Lc diri»“ !l,: nis sidera, quas nunquam sine insignis alicujus calamitatis prxfagio lue«

Nec desunt, qui naturali vi, atque, ut Philosophi loquuntur , influxu Coetarum effici 8c produci tristia quasque in terris autument: * perinde atque«iSolis Lunasque eclipsi nihil lasti auspicatique nasci videmus. Verum hk cuintaiormTät Edetur este manifesta, quae in Cometis non ita est conspicua. Intrihmmt. Solis ac Lunx, cum fiat subtractio Lucis atque caloris ad rerumCometarum conservationem perquam necessarii, nihil mirum est, si deficiente, etsi aditoapparitio im- pus, vitali illo calore ac lumine res sideribus subjectx labem aliquam atqsqui compa- mutationem in deterius accipiant sentiantque. At in Cometis haec causalicum non habet. Si quis urgeat, Cometas eadem ratione agere in res infer»qud agunt reliqux stellx toto cxlo collucentes, quibus singulis aliquasincfStellas «ii- a d operandum vires non sit dubitandum ; Respondeo : me prorsus infici;IboraVIin- nolle , quod dentur aliqux, ut vocant, stellarum instuentix. Facile esisfluente agere, eredo, non hunc solum este earum usum, ut stnt signa & organa temporiiitem ut hxmifphxrium unum ab altero distinguant, vel ut extent quotidienaturx miracula, & sint visibilia admirandxDei/apientix atque potentissfcimina : sed peculiares quoque inditas ipsis este vires, quas exserere in iniriora queant, mihi persuadeo. Videlicet quemadmodum in her bis ac floritequx sunt sanquam sidera terrx, singularem videmus inesle vim vel ad meden-dum, vel ad nocendum : ita vero absimile non est, sidera quoquesin^

In malamfartem esteommunispluribus:

Sicut herbain terra ,

quii

ita'

i

c

t

L

(

c

ti

P

6