l6z NATURALIS HISTORIEE L I B. x.
pullos saepe ova inveniuntur, & alii provolant, alii erum-punt. Ipiideinde pulli quinquemestresfaetificant. Etipfe au-tem inter se (fi mas non fit ) foeminaeaeque saliunt, pariunt-que ova irrita, ex quibus nihil gignitur : quae hypenemiaGraeci vocant.
De pavone , & anseribus.
Caput Pavo à trimatu parit. Primo anno unum aut alterum59’ ovum, sequenti quaterna quinave, caeteris duodena, nonamplius, intermittens binos dies ternosve, parit; & ter anno*fi gallinis subjiciantur incubanda. Mares ea frangunt desi-derio incubantium. Quapropter noctu & in latebris pa-tiunt, aut in excelso cubantes : & nisi molli strato excepta,franguntur. Mares singuli quinis sufficiunt conjugibus.Cûm singulae aut binae fuere, corrumpitur salacitate fecun-ditas. Partus excluditur diebus ter novenis, aut tardius tri-cesimo.
(i;) A lix mois feulement, selonAristote • ce que paroît confirmer Al-bert le Grand, lorsqu’il dit : Columbanata in Aprili .. . incipit ovare in au-tumno ejusdem anni 3 si suerit locus ca-lidus 3 & copiosa habuerit pascua , &c.
(r 6 ) Aristote , His. Animi, livre 6 ,chap. z, p. 646; Athénée, d’aprèsAristote, livre 9 , p. 3 94 j Albert leGrand, 1 . 6,chap. 4, p. 192..
(17) Comme qui diroit venteux,subventanea.
(1) Nous avons déja traité du paonau chapitre 20.
(2) Aristote, Hift. Anim, 1 . 6, ch. 7,p. 671, Elien, Hísi. Anim. 1 . 5 , cha-pitre 3 1 ; Columelle, 1 . 8 , ch. 1 r.
(3) Aristote ,Elien & Columelle ne«'accordent point avec Pline fur le
nombre des œufs.
(4) Columelle, ibid. Ceci est aufficonfirmé par Palladius, 1 . 1, ch. 28 ,p. 22 : Si ova pavonum gallinis suppo-nantur , excuse matres ab incubationetribus vicibus per annum fœtus edunt.Chez le Pere Hardouin, qui cite cemême passage, on lit excusata , au lieude excuse. C’est évidemment une fauted’impreflion.
(5) Albert le Grand, de Anim.l. 6 schap. 4 , en apporte une autre ration.II prétend que le paon maie n est pasmoins jaloux de couver les œufs quela femelle elle-même ; qu'ils se dispu-tent cette fonction , & que dans cecombat les œufs se cttííent : JDixit mihiquidam valde expertus circa pavones 3quod ex ■qelo pavonis contingit fractura