40 NATURALIS HISTORIEE LIB. XVII.
est ad infinitum fertilis, verum aspera tractatu; & si nimiainjecta est, exurit solum. Proxima est rufa, qux vocaturacaunumarga, intermixto lapide terrae minutae, arenosae.Lapis contunditur in ipso campo : primisque annis stipuladifficulter caeditur propter lapides. Impendio tamen mi-nimo levitate, dimidio minoris quam caeterae, invehitur.Inspergitur rara : sale eam misceri putant. Utrumque hocgenus semel injectum in quinquaginta annos valet, & fru-gum & pabuli ubertate,
De terrarum generibus.
Cap-jt Qua: pingues esse sentiuntur, ex his praecipua alba.Plura ejus genera. Mordacissimum, quod supra diximus.Alterum genus albae cretae argentaria est. Petitur ex alto,in centenos pedes actis plerumque puteis , ore angustatis :intus, ut in metallis, spatiante vena. Hac maxime Britan-nia utitur. Durant annis lxxx. Neque est exemplumullius qui bis in vita hanc eidem injecerit. Tertium genuscandidae, glyssomargam vocant. Est autem creta fulloniamixta pingui terra, pabuli quam frugum fertilior, ita ut
(4) Ainsi portent les manuscritsRoyaux & Colbertins ; le manuscritde De Thou , celui de Chifflet, &c. &non pas capnu-margos 3 comme lisentles Editeurs antérieurs au Pere Har-douin. Acaunos est un mot Grec quisignifie fans amertume.
(5) Pour dix ans seulement ; aumoins de nos jours , comme l’observe2 e Pere Hardouin.
( 1 ) J’ai suivi l’interprétation du Pere
Hardouin. Cardan s’est figuré qu 'ar-gentaria désigne ici une marne quicontient de l’argenr. Un pallage dePline , liv. 3 5, chap. 17, fait voir queCardan s’est trompé. Le voici : Creta,argentaria vocatur , nitorem argentoreddens.
(2) Glyjso-margam ; ainsi portentles manuscrits. Tria-j-m , chez Aris-tophane , signifie dulcior. QuelquesEditeurs lisent ici glischromargam 3 ÔCen font une dénomination Britanni-
readra.