of /íardryks-beschryv 'mge. 61
Deeze laatste Berg is de hoogste van geheel Zwitserland; dehoogte van de Barometer heb ik daar by gesteld, volgens ’t gevoe-len van Scheuchzer : hier uit sou ik bestuiten , dat de alderhoogsteBerg in Zwitserland, omtrent ~ Duitsehe myl boven de opper-vlakte van de Zee is. De hoogste Bergen van de Alpes van Cae-sar , die in Opperwallis Land beginnen, dewelke door ’t CantonUry gaan , en zoo Oostwaarts aanloopen, dwars door ’t Land vande Grizons, na den kant van Tirol, syn boven de oppervlakte vande Zee, van 7500 tot 8000 Parylche voeten : Zur Dauben is dehoogste plaats , daar men , over de Berg Gemmi, in Wallislandkan komen, om, uit de Fruttinger Valley, in ’t Canton Bern, nade Mineraale Wateren, te Leuk, in Wallisland, te gaan } zyndeboven Muilenen, omtrent 18maal hooger , als de Tooren van deWester Kerk tot Amsterdam; welke Tooren hoog is, 261 Amster-damsche voeten (v), dat is zeer na -^deel van een Duitsehe myl;Synde net eert derdendeel van de lengte , die ieder zyde van degrootste Piramide, by Cairo, heeft* Men heeft de Tafelberg, aande Kaap de Goede Hoop, inAfrica, gemeeten , en dezelve, bovende oppervlakte van den grond, gevonden 298 roeden, Rhynland-sche maat (x) 9 dat is ruim 15maal hooger, als de Tooren van deWester Kerk tot Amsterdam : naar alle waarschynelykheid zal menin ’t kort ook de hoogte van de Andes , in Peru , weeten. Dehoogste Berg, die men tot nog toe op de Aarde gevonden heeft,is de Piek van Canarien ; dezelve is omtrent TT ^deel van des Aard-
kloots halve middelyn hoog.
Dat het eene Land hooger, boven de oppervlakte der Zee, ver- Hoogheven is, als ’t ander , blykt door ’t geduurig neêrvloeien van ’t Land *Water in de Rivieren ; zoo is Boheemen hooger als ’t Holsteynfe,als te zien is uit de Rivier de Elve, die uit Boheemen tot in Hol-steyn, by Hamburg , afloopt : dat Zwitzerland , en ’t Land derGrisons, seer hoog is, blykt uit den Rhyn, de Rhône, en andere
H 3 Rivie-
(o) Commelin , Beschryving van Amsterdam, isteDeel, 4de Boek, pag. 473.
(x) Valenten , ’t 5de Deel, pag. 8, in de Beschry ving van de Kaap de Goede Hoop:
Dit is afgemeeten door Nicolaas de Graaf; dog de Heer Valentyn schynt deezemeeting te verwerpen, en verhaalt, dat andere die net afgemeeten hebben, en dehoogte gevonden hebben 1857 Rhynlandsche roeden : maar dit is t’eenemaal onge-rymd; dan zou dezelve ruim 94maal hooger als de Tooren van de Wester Kerkmoeten zyn, dat is meer als i|maal zoo hoog als de Piek van Canarien.