of Staartsterren } mt de Geschiedenissen. r6zwas. Op deze wys wierden de Historien verward, en de Coraee-ten vermeenigvuldigd. Daar ik zomtyds in de Schryvers van an-dere Gewesten, de zelfde Comeet zeer duidelyk beschreeven vond,de tyd wanneer die zich vertoonde, en andere byzonderheden, datmen klaar genoeg kon merken , dat dit de eerstgemelde Staartsterwas; zoo heb ik, door de Bizantynsche Schryvers, nu en dan detyd in de Engelsche en Fransche geschiedenissen ontdekt ; en doorde Sineesche, ook in andere Schryvers van deeze gewesten.

Om nu een Historie van de Comeeten te maaken, schynt in den Ecb .eersten opslag niet zwaar, en is door veele in voorige tyden onder- «ídè*nomen ; maar hoedanig dat die zyn , en hoe weínig men daar op Comee-vertrouwen kan , daar vind men hier vooren reeds eenige staaltjes “Ss".*van aangetekend. Als de vermaarde Izak Newton de groote Staart- sllgenVester van ’t Jaar 1106, uit Hevelim, van nooden had, zoo íchryft .hy, uit voorzigtigheid, de Staartster die in ’t Jaar hoi , of 1106 wei omgezien is (s); want Hevelius verhaalt net met'dezelfde woorden, tedoen -zoo wel de tyd van ’t Jaar, de dag van de week, de langduurigheidvan de vertooning, ’t gewest van den Hemel daar men die zag,een Staartster op ’t Jaar 1101, en op ’t Jaar 1106 (^); dog uit eenmeenigte van Schryvers kan men bewyzen, dat men 't eerste Jaar-getal verwerpen moet, en dat dit een en de zelfde Comeet geweestis. De Schryvers voor Ricciohs en Hevelius, trekken byna geenHistorien aan, daar zy de Cometen in gevonden hebben; en waa-ien ’tnog alle eenvoudige verhaalen, maar men heeft daar verdigtzels'by gedaan, voornaamentlyk in de alderoudste Comeeten; ook zynverschynzels by eenige Schryvers, (die evenwel van andere zaaken-zeer wel geschreeven hebben,) als Comeeten te boek gesteld, daarmen uit andere ontdekken kan, dat het geen Comeeten geweestzyn; zommige hebben zulke twyffelagtige benamingen , dat menniet weet wat men daar van oordeelen zal; de zekerste zyn, daarde tyd by uitgedrukt word, hoe lang men die gezien heeft. Nogveel andere zwaarigneden , die ik hier niet en meld, zal men in ’topmaaken van een Historie vinden. In ’t eerst, om te minder mis-hagen te begaan, dagt ik alleen de Comeeten aan te roeren, die vol-komen zeker waren ; dog overdenkende, dat, als men in een ge-

X 3 loof*

(0 Philosoph. Natur. Pïiacip. Mathem., pag. 474, Cometogr., pag. Sn.