328 Gissingen over den Staat
om dat daar zoo veel wunderbaare groote Steeden in gevonden worden, daarniet zonder ophef van geschreeven is , die kan ook bedenken, dat het getaldaar van, na maate van de groote der Landschappen , veel minder is als inVrankryk, of in de Nederlanden; ook is daar een andere zwier , die hetgewoel van ’t Volk vergroot.
Wat nu eenige andere deelen van Asia aangaat, als Arabien, ’tMoscovischTartaryen, en 'sartaryen op zig zelfs. Deeze wyd uitgestrekte Landen zynop verre na zoo volkryk niet als Sina ; van ieder groot deel van Asia en vande Eilanden dan een overslag maakende, zoo schynt het getal van ’t Volk tezatnen omtrent 250 millioenen : van Afrika is qualyk met grond te gissen;voortyds waren in Egipten 7 millioenen Menschen (a) : ’t Noorder Americais van binnen geheel weinig bewoond, en ’t Zuider ook niet heel volkryk:zou men dan wel heel veel missen, als men al het Volk van de geheele AardeHelde op 500 millioenen ?
’tGe- Nu is de vraag, of het getal der Menschen op de geheele Aarde, of in debooren groote Koninkryken, vermeerdert, vermindert, of het zelfde blyst? Ik ver-
etTsler- staa daar door zulke Landen -> waar in de toevloed der Vreemdelingen, en ’tven. getal van die daar uittrekken , zeer weinig is ten opzigt van al het Volk datdaar in gevonden word. De Koning van Vrankryk , Carel IX , heeft vooromtrent 1C0 Jaaren, ’t Volk in dat Ryk doen tellen, en men vond meer als20 millioenen Menschen (b) : indien men nu het getal dat in ’t Jaar 1701minder gevonden is, neemt voor de uitgeweeken Gereformeerde, zoo volgt,dat in veel meer als xoo Jaaren, ’t getal van het Volk daar niet van belangvermeerderd of verminderd is : dit komt ook niet onaanneemelyk te voeren ,als men bedenkt, dat wanneer het volk al te veel in ’t getal aangroeide, zoozou het Land te vol worden, en veele niet aan de kost kunnen komen, enindien het te sterk verminderde, zoo zou de Aarde leedig worden , ’t welkbeide tegen het oogmerk van den Schepper schynt te stryden , blyst dan nagenoeg het zelfde getal van Menschen op de A arde. Zoo zou het in de eersteopslag wel schynen of daar in een Jaar ten naastenby zoo veel gebooren wier-den als daar sterven ; ’t welk ik nu zal onderzoeken. Men heeft tot Augs-burg meer als 200 Jaaren na malkander ’t getal der Dooden aangetekend (r);om dat nu zoodanig een plaats kan af, of toeneemen , zoo verkies ik hethet getal der Dooden in ’t begin , en op het laatste van de eerste hondertJaaren, als die op het alderminste geweest zyn : deeze twee getallen te zaa-men geteld , de helft van de Zom met 100 vermeenigvuldigd, de uitkomst isnagenoeg ’t getal der Menschen die daar gestorven zouden zyn, indien geenbuitengewoone ziektens geregeerd hadden : deeze nu afgetrokken van ’t getal,
de-
(«) Diod Sicul ., Hb. 1. Marsham Can. Cbrcn., pag. 420 en 421.
( b ) Op het woord France, in de Diction, van Moreri , pag. 543. LiSithotf groot Toneel,p3g, 488. La Croix in zyn Géographie, ’t tweede Deel, pag. 9.
\c) Fhilosoph. Trans., Nura. 428, van pag. 94 tot 97. ‘