160 C. PLINII SECUNDI

\

Obftitit eadem naturae benignitas, exigentis a ferroipfo poenas rubigine eademque providentia ni-hil in rebus mortalibus faciente, quam quod infe-ftiffimum mortalitati.

XLI. Ferri metalla ubique propemodum repe-riuntur, quippe infula etiam Italiae Ilva gignente:minimaque difficultate cognofcuntur, ipfo coloreterrae manifefto. Sed ratio eadem excoquendis ve-nis. In Cappadocia tantum quaeftio eft, aquae anterrae fiat acceptum , quoniam perfufa certo fiu-vio terra, neque aliter, ferrum e fornacibus reddit.

Differentia ferri numerofa. Prima in genere ter-rae ceelive. Aliae molle tantum, plumboque vici-nius fubminiftrant: aliae fragile &c aerofum, rota-rumque ufibus & clavis maxime fugiendum, cuiprior ratio convenit. Aliud brevitate fola placet,clavifque caligariis: aliud rubiginem celerius fen-tit. Stritiurae vocantur hae omnes, quod non in aliismetallis, a ftringenda acie vocabulo impolito. Etfornacum maxima differentia eft : nucleufque qui-dem ferri excoquitur in his ad indurandam aciem:aliquae modo ad der.fandas incudes, malleorumveroffra. Summa autem differentia in aqua eft, cuifubinde candens immergitur. Haec alibi atque alibiutilior nobilitavit loca gloria ferri, ficut Bilbilinin Hifpania & Turiaffonem, Comum in Italia, cumferraria metalla in his locis non fint. Ex omnibusautem generibus palma Serico ferro eft. Seres hoccum veftibusffuis pellibufque mittunt. Secunda Par-thico : neque alia genera ferri ex mera acie tempe-rantur ; ceteris enim admifcetur mollior complexus.