53 <S E P I S
1619. mine,HuL collustrat porro lupam ap-propinquantem sibi. Quibus dua-bus de causis fit, ut umbra videaturangustior, quam est revera. Sedhoc nihil ad emersionis tempus, in-quis? Imo vero multum inquamego. Nam cum pene squenturumbras margo dilutissimus refractisradiis, & lucis initium debilissimum,quippe ab exilissimo Solis margine,penum- quam lucem ego Peiiuiribram appel-bra - lo ; quia potissima pars Solis latetpost Terram: fit igitur ut Luna de-libatura margine suo principium lu-cis, initio teneat dubium observato-rem, sitne in Umbra an in lumine ;nec prius discutitur hoc dubium,quam aliquantula particula Lunsejam fuerit egressa: tunc igitur initi-um notamus emersionis, nimis sci-licet sero. Aut die tu, qua re no-tes initium emersionis, nisi aliquan-tula Lunte particula jam illuminata:nam puncti visio nulla est. Idem define dicendum emersionis. Namminima particula restans in umbranec animadvertitur quantitate, & si-mul illuminata est radiis secundariis& refractis ; ut nescias in umbra& refractis, an in debilibus sit radiis;cum certum sit, debilitatem sen-sii valde notabilem este in viciniaumbra?, licet extra metas umbras.Igitur fero incipiens & pra?maturedesinens » aut saltem alterutrumadmittens, non mirum, si tempuscontrahit. Et jam vide quantulumtempus sit, cujus causa tam multascribimus ? sesquiminutum scilicet inutroque termino? Quis de diame-tro Lunas fidere velit huic ratioci-nationi ? Quanto parabiliores,quanto certiores sunt modi alii a meproducti in Opticis ? Tanti interest,delectum habere inter modos, qui-bus quodlibet paratur. Esto vero,ut diameter ex Emersionis prolixi-tate, sit sestimanda ; quam quia tu 3 *minutis minuis ex observatione, di-ametrum igitur 3 2 minutis faciesminorem, restabunt 31', 22", Luna? A-
T O L M
nomalia Eccentri 14c/, 15", circiter: 1 61 9.Quantulo major erit in Perigaso?
Quam vicissim parva in Apogseo:
Anne meas omnes observationes di-ametri Lurae jubebis obmutescere?
O minam tota observatio haberi po-tuisset ; demonstrassem facile, quodemersione quod incidentia? detraxitobservatio, id accessisse mora? in te-nebris, quantoque minor fit justoDiameter 3 , quanto majorem justofactam Diametrum 3.
Epistola CCCXXXIII.
JOANNES REMUSJOANNI KEPLERO.
Bseryationem Eclipsis tuam Lu-1619.naris Lincii habitam, Russachiiper Dominum Berneggerum accepi, Btnegge.statim post meum reditum Oenipon- w *tanum, & diu dubitavi de altitudineAldebaran,vidi tamen postea, distan-tias a vertice legendas esse non altitu-dines. Primum: habes jam differen-tiam 14', jam as temporis, unde valdesum sollicitus, cui fidendum: ha?reaetiam,an illa verba intermedia,exem-pli gratia, ficti post (unum quasi) mi-nutum pertineant ad 13,0,quasi dicas,post 1,13" audita est, vel 14 0 ,7': quaesome edoceas, video te habere dura-tionem 2 H , 52'. Ego supputaveram,ut nosti , 2 H ,58'f. P. Scheinerus Oe-niponti observavit primum in alti-tudine Arcturi 14 0 ,50', (Polus 47°, i6 evel iZ') ubi scilicet in veram illamumbram factus estingressus,namper3' circuli maximi & paulo plus ob-servatur umbra quadam dubia&an-nubilata, puto esse aerem crassumterne circumfusum: esset igitur circaipsamT ellurem 3. Unde altitudo va-porum, vel aeris potius resoluti 172fere M. P. hoc est 34f will. Germ.foret. Tu vide, an cum crepusculisvelrefractione congruat. Idem ob-servarunt Ingolstadienses in EclipsiLunT Cio id c x v i 1. Umbram illamsecundariam excurrere ad i°, 15' digit.
Tu recte notasti io°f dig. Scheine-rus n°i; sed puto cum hac additio-ne