604 E P I S

9-rum latitudinem? Et de Progressi-bus illis annuis ac menstruis a Pto-lemaeo, & ab omnibus jam dudumreceptis, quid quasso arbitraris ?

Motum tuum in mea genesi,quem statuis in P.13.45'. X ego gratoanimo,ut debeo, & omni officio acmodestia excipio, quodque mihi abste provenit, puto tanquam ab unocertitudinis fonte, manare. Sed cumper integrum gradum motus tuusdisserat ab illo Copernici, qui est P.14.54. x, dubitarem quasi, quin ca-lamus, ob scribendi celeritatem , ti-num pro alio numero posuisset. Di-rectio quoque Diametri ipsius tad Medium Cceli tempestivior est.Quam quidem directionem ego plu-rimi facio, cum mihi ingentium cala-mitatum , amissionisque fortuna-rum fere omnium mearum causa fue-rit. Si hunc motum tibi grave nonesset revisere, orarem, recenseres.

r o l 1

Aliorum Planetarum motus mihi 1619.egregie satisfaciunt. Quemadmo-dum etiam lingularis est tua fecundasupputatio geniturae Senatoris Vene-ti: cujus quidem eventus omnes a-stris perbelle respondent. Sed mul-tos annos si tu in hujus Senatoris fa-miliaritate esses versatus, non potu-isses melius mores, ipsiusque animiqualitates describere.

Prooemium tuum ad librum V.

Harrn onices Mundi,ostendi non mo-doBibliopolis, (*) verum literatissimisquoque doctissimisque viris: qui o-mnes mox in incredibilem totius o-peris curiositatem proruere. Plie- tterony-ronymus Cardanus conquerebatur,fe nunquam potuisse videre librosHarmonicorum Ptolemass Latine ta-men, ut audio, non multos annos an-te ipsius aetatem fuerunt Venetiis ex-cusi. Nunc ne vestigium quidemullum est reliquum nobis horum li-

(*) f.K, ADMONITIO ad BlBLIOP OLAS exteros,prasertim Italos.

OCripsi haec homo Germanus, more & libertate Germanica; quae quo major est, hoc plus fidet conciliatO ingenuitati philosophantium. Christianus tamen sum, Ecclesiae filius, & doctrinam Catholicam, quan-tum ejus ad hanc usque meam aetatem capere potui, non voluntate tantum amplector, sed & judicio com-probo,- quod non uno loco hujus operis demonstravi. Caetera igitur securos vos reddunt, pofluntqueferre, aut certe non reformidant, ccnsoras vestris provinciis usitatas ; in uno Terrae motu circa Solem an-nuo difficultas oritur; eo quod importunitate quorundam, dogmata Astronomica loco non suo, nec quapar erat, methodo proponentium effectum est, utlectio Copernici, qua; ab annis paulo minus octoginta(ex quoPaulo III.Summo Pontifici opus dedicatum) liberrima fu t; suspensa porro,sit, donec opus emen-detur: quod ego seniculus jam Copernici discipulus, ut quem jam a XXVI annis sequor, nuper admodumab idoneis rescivi. Quanquam non desunt viri ex clarissimis ordinibus, politicis, & Ecclesiasticis, quiAstronomos bene sperare jubeant: eo quod nec perlatam hanc Centuram, nec libertati disputandi de re-bus mere naturalibus, illustrandique DEI opera oppositam pro repagulo dictitent. Enimvcro seu jactafit alea, seu in periculum res adducta; culpam ego meam ingenue fateor, qui cunctatione nimia meorumoperum, Philosophiam defensione sua destitutam, praeveniri sum pasius. Nam profecto, si quid ego vi-deo ; hoc judicabunt, lecto hoc opere Harmonico Italicorum & Philosophorum doctissimus, & Theolo-gorum religiosissimus quisque: tantam esse majestatem, tantam sublimitatem hujus Operum Divinorumdispositionis Harmonicae; utCopernicus ante promulgationem hujus operis sufficienter audiri nequaquampotuerit. Petit itaque philosophia, petit Copernicus beneficium restitutionisin integrum a Principe, salvohonore judicum : eosdem enim illos, novum judicium judicaturos, nova sua documenta, quae ad hancusque diem Procuratorum suorum negligentia ignoraverat ipse, ventilaturos & patietur, & ultro implo-rat. Vos vero Bibliopolae, recte quidem & ordine facietis, si exemplaria reverentia judicii non vulgo ve-num exponatis: at illud interim scitote, datos vos effe philosophiae, datos bonis authoribus veluti tabellio-nes, mittendis adjudices defensionibus : itaque vendetis exemplaria non msi Theologis summis, non nisiphilosophorum clarissimis, Mathematicorum exercitatissimis, Metaphysicorum profundissimis, ad quos mihiCopernici Procuratori alia via non patet aditas: his quidem, ut dilpicisnt, sint ne ista merum humani luxu-riantis ingenii commentum, an potius ex ipsa Natura deprompta esse, rebus evidentissimis comprobaripossit: illis vero ut deliberent, num immensa haec operum divinorum gloria, in vulgus spargenda, an po-tius contrahenda, & fama ejus censuris opprimenda sit: utrisque denique in hunc finem,ut quia Coperni-cutn emendandum hi illis aut tradiderunt jam, aut tradent adhuc, videant igitur utrique, an AstronomiaCopernici, delineata in meis Commentariis de motibus Stellae Martis, exculta vero in Epitomes Astrono-mie parte altera , quae nunc sub praelo est: an etiam haec motuum coelestium politia harmonica exemptojnotu Telluris, & substituto Solis, selva omnino effe possit, & utra hypothesis Copernici, an Brabei, quas inipso frontispicio libri Quinti alternative praescriptas & propositas vides (nam antiquas Ptolemaicas falsaseffe certum est) porro sequenda sit. Quicquid, omnibus, quantum res postulat, expensis, statuetur, id Eccle-siae Romanae fidele* Mathematici rajtum procul dubio & sanctum habebunt,