„ 'ACADEMIA HISTORIA. t»-1- - £ n «

jugens die octava Januarii, anno 1667. cum saeviret hyerns fcrru- ca,

bum ferreum Sclopeti in duas partes secari, atque unius extrem „ '

tninari jussu .: tubi aqua repleti alterum extremum cochlea? ope v _»cclusit, ac ne aeri ullus pateret aditus, liquefactum plumbum iuperi >

»d fenestram fui cubiculi gelido aeri tubum noctu exposuit , qui cuca n -iam septimam matutinam crepuit magno cum strepitu , ac ra us eparte quae minus firma erat & crassa. Rima quatuor m ongitu m .ssl? ,,licum visa est , per quam glacies variis bullulis in fui me 10

Experimentum in parte altera tubi iteravit, qui eodem fere modo disruptus est. Tanta nimirum est vis frigoris , quod aqua: partes iic i en »ut lento quidem , sed continuato §c juncto omnium particularum nuu io •*diora quaque frangat corpora.

Qux sic hujus dilatationis causa non est hujus loci curiosius investiga-re. Utrumaquse particula:, dum vis frigoris riget, fiant immobiles , nectam apte alia: aliis incumbant, quam ubi motu ingenito cientur; tum enimfacilius flectuntur, ac preffioni aeris , aut aliarum aquae partium cedunt.

An potixis aer poris aquas conclusus in varias bullulas aiftenditur, quales mglacie per rimam Sclopeti exeunte visae sunt, quod a circumfuso aere minuspremantur, aliis excutiendum relinquimus: quamquam illud ipsum dijudicari-potest experimentis qua: D. Homberganno 1691.111 £ua machina pneumatica

•Jiobis corasn exhibuit, de quibus suo loco dicemus. ,

II. In his omnibus illud cavendum imprimis puto ne citius quam par-sit ex variis experimentis axiomata quadam generalia col'igamus : nam Im-perfecta inductiones saepe nos in errorem inducunt, dum ad ea quae exci-pi possunt, non fatis attendimus.

Exemplo esse potest illud ipsum quod mox attulimus de frigore , quodarctare & contrahere quaeque corpora vulgo crediturquod tamen aquosaomnia distendit. ✓

Sic vulgo persuasum est corporibus majus pondus non accedere , m isensibilis alicujus materia: fiat accessio. Et tamen eodem fere temporedu Cios variis experimentis ostendit antftxioniutn & alia mineralia ca cinataaugeri pondere, idque etiam tum radiis solaribus exposita multum emi erefumum. Libram unam reguli antimonii in marmore triti, atque in tenui 1--trvum pulverem comminuti, vasi fictili & plumbato impolitam radiis lo an us-exposuit, atque ope speculi ustorii hanc materiam incendit, adeo ut tumusdensior & albicans plurimus erumperet. Pulvis antimonii velut in cineres re-dactus post horam integram decima pristini ponderis parte auctus est. Expe-rimentum illud iteratum fuit, quo pulvis tenuior erat, hoc citius incendeba-tur ,& gravior apparebat .Ubi in mortario tantstm contritum fuit antimonium,

• inea solum parte ignem concepit, in quam luminis solaris focus inci t at*Eors est ut accurata contritio partes combustibiles & incombustib 1 es imulpermistas ad faciliorem separationem disponat.

■IÄ. Eadem experimenta ad ignem ipsum facta m varus mineranbus qua:-pondere aucta sunt. Sic regulus antimonii cochleari ferreo impolitus ; octa-va fui ponderis parte factus est gravior. Limatur« cupti rubri uncias ccto