Buch 
Regiae scientiarum academiae historia : in qua praeter ipsius academiae originem & progessus, variasque dissertationes & observationes per triginta quatuor annos factas, quam plurima experimenta & inventa, cum physica, tum mathematica in certum ordinem digeruntur / autore Ioanne-Baptista du Hamel
Seite
224
JPEG-Download
 

m REGI£ scientiarum

A n n. rectam, quo tempore ejus annulus erat valde inclinatus. Cum ipso igitu'

1681 . habuit observationes ope Telescopii 40 pedum ä D. Botello elabocati, &in area Observatorii tunc exposui, quas scripto tradidit, & in Acta retuli'cum figuris apte delineatis.

Hujus scripti htec fere summa est, tum Saturni annnlum ex parte Sep-tentrionali globo insistentem visum, ex parte opposita sub eo deprestumsic tamen ut umbra globi in annnlum projecta manifesto cerneretur, z. 1°Saturni globo fascia quaedam obscurior prope eum locum qui annnlum te'gebat, in rectum porrecta , & linere qure anlas annuli connectit parallel*visa est. 3. Quatuor post horas fascia subnigra in eodem situ & eadem fo s 'ma apparuit : sed pars globi huic superposita paulo obscurior quam antea»pars itidem annuli exterior minus splendida quam interior videbatur.

II . Jam antea anno scilicet 1677 Zona illa fuerat a D. Cassino obie»vata , qure observatio in Eruditorum Ephemerides anni 1677 relata est,que annulus ad maximam pene amplitudinem suam pervenerat, ac prop?centrum Saturni fascia pertransibat. Recta tamen apparuit : adeo ut Zon#illius qua: globum Saturni cingebat Polus extremo illius disci limbo pro-ximus exilieret , multum ab annuli ipsius Polo disfitus, qui 30 gradibus stipe'eum limbum sublatus erat. Eandem quoque viderat fasciam cum annuliadeo contractus erat , ut globus utrimque promineret : tum enim in li» e *ansarum , ut in eodem pene situ posita fascia cernebatur. Srepius eam con'spexit, led nunquam eo in loco in quo die 1 Martii extabat, tam procul *centro globi diUica : cum pars annuli Australis posteriorem Saturni parteru»Borealis anteriorem sic contingeret, ut utriufque divisio sub oculos caderer»ac globi umbra in posteriorem annuli partem projecta versus Orientem ^magnitudine appareret quam exigebat angulus ille quem radii visualesSaturnum ducti cum radiis Solaribus comprehendunt. Sic distantia annuli *globo Saturni utrimque le conspiciendam praebuit. Quod cum hypotesi P'Riccioli nullomodo echterer. Hic enim annnlum ellipticae figura ex utraq llCparte,anteriore nimirum & posteriore globo ipsi annexum putat, contra 3t 'que Hugenius in suo praeclaro Saturni systemate statuit, idque cum observ 3 'tionibus omnino convenit, annnlum scilicet circularis este figura:, & a glob 0Saturni omni ex parte sejunctum.

III. Htec Phaenomena visa sunt ab iis qui tum aderant, inter quos virdatus D. Facio., qui Astronomiae studio incensus huc advenerat, ut in Oh'servatorio se exerceret, omnis generis instrumentis in eam rem comparat^'Hic annuli figuram accurate descripsit, atque ipse fecum id reputavit, q u °si Saturnus circa suum axem qui ad annuli axem sit perpendicularis volvat"',fore ut fascia, cujus axis multum est ab axe annuli disiitus, in una revolutisne varie inclinetur. Quare interjecto quatuor horarum spatio eadem &fuit iterum observata , qua: eodem prorsus in loco & situ visa est. Ex q ll ° 1conclusum ab eo fuit aut Saturnum eo temporis intervallo sensibili mot 1 *circa se actum non fuiste , aut eum circa Polum hujus fascixmultstm ab aI1nuli Polo dissitum circumagi.

IV. Saturni vero globum circum axem sibi proprium verti vel hoc" f, l ?persuasit, quod in secunda hac observatione spatium inter obscuriorePJ^