DE ARCHITEC. LIB. X.1423quod generis vocabulo organum vocamus, nisi solo spiritu absque aqua vteremur. Caeterumcum sint organa aut ἐντατα, quae intentione perficiuntur, aut ὐμπνευσὰ, qua spiritu in-stantur, in quae hydraulis referri debeat, quaerit Aristocles apud Athenaeu lib. 111.Dipnosophiston, sed in eam sententiam incumbit, vt sit ejureusòr, quòd eius fistulaefatum ab aqua accipiant. κατεσραμμένοι? γοἱ αὐλοῖ εις τὸ ὑδωρ, κ᾽ ἀρασσομίνονου τοᾶὅδατος ὑπὸ τινος νεανίσκος, ἔτι δύκνουμέκων αὐινῶν διὰ τοῦ ὀργάνον, ὐμπνέονται οἱ αὔλοὶ.ξύχον ἄπολελοι προσηνῆ. Fistulae, inquit, ima parte in aquam versae sunt, qua com-mota ab adolescentulo, axinis per organon motis,& percurrentibus, spiritu instanturfistulae,& suauem sonum reddunt.Aerei Delphini pandentia habentes catenis cymbala.] scribendumpendentia. Et leuis haec menda est, sed admonenda.Infundibulum inuersum. Infundibulo, siue infudibulo. vt in manu scriptisbibris hic, item capite proximo, atque item decimo legitur, in vasa oris angusti liquo-res infunduntur.singulis autem canalibus singula epistomia sunt inclusa manu-brijs ferreis.] Quemadmodum salientium siue siphunculorum ora epistomio coër-centur, manubriolorum cùm libet versatione aqua effluit, ita in musico organo epi-stomijs continetur aut taxatur spiritus ex arca in canales, vt etiam in fine huius capitislocetur. Quo in loco qui compressus dicitur epistomiorum,& in vetusto codice epito-nicorum, ex alio codice libentius dixerim compressum epitoniorum, pro manubrijsepistomiorum.Alterius obturant foramina.] sequitur, alterius aperiundo, quare coniectura ducti arbitramur scribendum obturando. Aliqui codices habent alternis, id estVicißim: neque ea scriptura caret auctoritate& elegantia. Virgilius,Statius primo libro Thebaidos,Alternis dicetis.Paulum alternis in verbaminasqueVtitur Plinius libri XXV. cap. Vltimo.Cunctantur.Qua ratione rheda vel naui vecti, per actum iter demetiamur.CAP. XIIII.RANSPERATVR nunc cogitatus scripturae adLe Comte derationem non inutilem, sed summa solertia à ma-ioribus traditam: qua in via rheda sedentes, vel marinauigantes, scire possumus quot millia numero iti-N.P.neris fecerimus. Hoc autem erit sic. Rotae, quaeT.F.C.erunt in rheda, sint latae per mediam diametronpedum quaternum& sextantis. vt cùm finitum locum habeat in serota, ab eoque incipiat progrediens in solo viae facere versationem,perueniendo ad eam finitionem, à qua coeperit versari, certum mo-dum spatij habeant peractum pedum XII. His ita praeparatis, tuncin rotae modiolo ad partem interiorem, tympanum stabiliter in-cludatur, habens extra frontem suae rotundationis extantem den-ticulum vnum. Insuper autem ad capsum rhedae loculamentum fitmiter