Buch 
Beschryving ...van de ... Krooningstad Aken : mitsgaders van alle desselfs Fonteinen, en minerale Wateren en Baden...
Seite
147
JPEG-Download
 

van de STAD AK.E NV £TC. *47-

van daan komen, als van deiïelfs Koude j recht tegensf^ e,dvmher Vuur aanstrijdende. * h Jj£

7. Den hevigen Dorst in Siektens, die door geeneandere verkoelende Dingen kan gelest werden, helptaanstonds den gefuiverden Salpeter, van de Stokers Sal Sal Pm*!Brunei genaamt ; dat onfeilbaar lijn groote Koude aan-^'toont: Want de Hitte den Dorst niet lest, maar ver-meerdert.

8. In brandende Koortsen en Onrsteekingen lest hetkrachtig den Brand} dat het voorwaar door sijnKou-de doet : Want de Hitte soudefe meer aanfetten : Daar-om werd het ook van alle de nieuwere en laatere Konst-Oeffenaars in de heete Koortsen , Ontstcekmgen,droge en barre Tong, heete Lever, &c. in het Koel en-ook gemeene Dranken ieer nuttig gebruikt: Ook fohoud ik het daar voor, dat die geene, die den Salpe-ter voor warm houden, in diergelijken Toestand hemselfs gebruiken.

9. Als men Salpeter met Sneeuw mengt, en om een Salpeter

Fles met Water legt , fo w Uit Water aanstonds ââ Ts,

koud, en doet 1 bevriefen, dat dc Sneeuw alleen

niet doet, als door menigvuldige Ondervinding is be-vonden. Ja dat meer is, in eenigePlaatsen van Afri-ca, daart nimmer sneeuwt of vriest, gebruiken dejífrìcanen in plaats van Ys of Sneeuw den Salpeter,

om den Wijn te koelen.

10. Indien dat men hier in ook den Smaak wat saltoegeeven, gelijk als de Scholen willen, en wel redenis, fo sal men bevinden , dat de Salpeter ongemeenkoud in Smaak is: Want hy heeft een suuren, wran-gen en scherpen Smaak, die alle drie, na gemeenlijkin de Scholen geleert werd, de koude aantoonen.

Uit dit alles valt dan klaarlijk af te neemen, dat de

T r Sal-