DE COMETARUM NATURA ET ORTU. 47
tem concipiant, Conjecturam firmatocularis oblervatio in Jove, Sc Mat-re ex macularum motibus, quas va-rias in iplis indicant motionis pe-riodos. Saturnum pariter non dissimi-li cieri impetu varia: ipsius phasesostendunt, nec non circa ipliim,quod & de Jove dici potest , plane-tularum comitum motus, quod pa-riter non ineo ngrua ratione de Vene-re , Sc Mercurio philosophandumvenit« Si itaque Planetarum corpo-ra gyrare circa proprium axem con-cedamus , omnis quidem ratio luade-re videtur idem in his , ac in Solecontingere , hoc est circumpositammateriam eorum motum sequi, inqua, sive a Planetariis constituatureffluviis live potius ex puro tethereomnia permeante , & replente sit,cum nulla, aut pene nulla ad motuminsit resistentia,eo latius vorticis istiusparticularis diameter extendetur.
His suppo litis » ut ad rem venia-mu considerandi lunt vortices isti( vorcem appello immanem materiaecirca unum centrum gyrantis glo-bum) per calorum inane motui uni-versali obsequentes vagiri eadem,qua supra diximus proportione. Quodli aliquando contingar unius vor deismateriam cum materia alterius vor-ticis commisceri, quod in Planeta-rum duorum synodo, praesertim , nisiadeo arctam istorum vorticum spha:-um constituamus, facile est concipe-cum isti diversis, immo oppositisfantur motibus, probabile est in terfiam vorticem facesiere; unde Come-sarum generationem haurire poflu-quod qua via contingere posi-te seque nti schemate innotescet.•Supponatur Saturnus v. g. in cen-
tro fili vorticis ABCD. Jupiter ve- Videro in centro pariter fui A F C E, & Fig. II.in eadem cum Sole linea hoc est inmaxima , quam ad invicem haberepoliunt propinquitate, quo casu vor-tice Saturni vortici Iovis occurrente,materia miscetur i & portio quadamutrique communis fit A B C F, quan-ta lcil. a punctis lectionis, & utriufi.que terminis continetur.
Hi vortices ab Occidente in Orien-tem delati propriis particularibusmotibus adoppohtam diriguntur pla-gam i adeo ut si ab A ad N directio-nem primi motus concipiamus, fe-cundi sit ab A per C in D , Sc denuoin A ; leu ab E per F in A , & denuoin E. Clare iraque pacet duos istosvortices verius eandem partem cir-cumvolvi ; ideoque necellc est, nt parsinterior ABC luperioris vorticis abAper B in C, pars verb (uperior A F Cvorticis inferioris a C per F in Aferatur ; adeo, ut idem punctum >quod primi* motus vel uri initium est,lecundi sit terminus,Lc c contra ; ideo-que oppositus in utroque plane sicmotus.
Jam itaque concipiamus materiamvorticis Saturnini penetrare in A vor-ticem Jovialem : certum ex supposi-tione est fore, ur ea , nisi aliquid ob-sisteret, per circulum ABC procede-ret ; sed quoniam resistit suo motu se-cundus vortex , qui ab F versus A suoagit impulsu ; hinc sit ur infra lineamABC per aliam A I K deprimaturdonec in H , quo loc diminu-to impetu , quo ad plagam N tende-bat (tum quod vorticis superiorismotus sursum vergere incipit , tumetiam vincente inferioris motu ) nonamplius in C, sed versas F retrocedit