Band 
Tomus primus.
Seite
224
JPEG-Download
 

D. GULIELMI

sent juxta ab ipso traditas regulas ,& ab eodem lumine E 'sub altitu-dine aquae 4 pedum , quanta lup-ponitur altitudo GF, aliis prodiist-ient pintae 8 p adhuc tamen nequehaec , neque illa aquae quantitas red-dita est , sed ea , qua: circiter mediaproportionalis est inter 4 > & 8 pEt rursus ex tubo E F duorum pe-dum in longitudine , & 4 linearumin diametro sub altitudine aquae GEquatuor policum , haustae sunt men-surae aqua: • 1 ~ qualium ex E sinetubo erupillent 8 at suppositovase producto usque F, vel lub al-titudine G E pedum 2 , & policum4, prodiissent 18. Hujus autemphaenomeni cautam assignat, quodaqua in tubo acceleretur, trahat-que sua vifcidicate aquam existentemin vase AC, quL vicissim sustineatlapsum aquae per E F, ita ut , quaeex actione , <Sf reactione emergitaquae velocitas, media proportio-nalis sit , geometrica tamen , intervelocitates sub descensibus, sive ai-titudinibus~aquae G E, G F.

Verum, licet in hac observatio-ne concors sim , adhuc tamen astabilienda , hujus Auctoris regula ,& assignanda rause , pluribus ratio-nibus non leviter retrahor. Primoeo quod, si vera edet assignata cau-sa < cum velocitatis augmentum , &rclpectiva imminutio ab eodem prin-cipio dependear; ideoque compo-natur ex aequali additione , & detra-ctione , videtur quod debuiiset re-sidua velocitas potius respondere me-dietati arithmeticae quüm geome-trioae ,rt f er(: obse vatio. ecun-fso> S«od impossibile censeam, ut

NI MENSURA

in citata Epistola ad ClarissimumLcibnitzium ostendi , quod velo-citas aquae inferioris agere possitin superiorem : Tertio quod ab-solute aurhumem , augmentum ve-locitatis pendere h pressione aerissuperioris ; retardationem yeiononaliunde oriri, quam k resistenda ma-jore in tubis angustis & longioribus,qualis est assumptus in experimen-to , 4. linearum in diametro, &longitudinis z pedum, ut iplemet wexperientissimus Mariotte inferiussubdit; Quae quidem opinio ex duo-bus aliis experimentis ibidem rela-tis confirmatur ; nam cum tubusE F esset duorum pedum in longi-tudine , & ~ unius lineae in diame-tro , tantundem aqu« effluxit, quan-tum deinde, resecto ad unum tan-tummodo policem tubo; impedien-te scilicet attritu * ut optime ibidemnotatur , omnem accelerationem.

E contra vero applicato tubo EFlongitudinis sex pedum, & ampli-tudinis unius policis , vas cubicumA B C i) pedale , exhaustum fuit fe-cundis horariis 37; lecto vero tubobifariam in H secundis 45; & in-tegre resecto ad E, secundis )f; exqua observatione velocitatis mediaeproportio eruitur longe superans me-dietatem geometricam , & sere ad-veram proportionem accelerationisintegrae accedens; ut ex calculo li-quere potest.

III. Ex antedictis facile demon-strate est , quod Si fiphoms crus lon-gius habeat a hi t udi nem l r B pedttm 33,ea velocitate ßuxuram Aquam ah ori-ficio S y haberet aqua decidens

ab l in # J sive '?■ D in V t etiam in

hoc casu differentia crurum » Si v er °

crus