17 °

DE SALIBUS

cumne ,autrnm

& cum nequeat intra aquae corpo-raturam subsistere, cogetur ascende-re ad superiora in modum bullarum,atque eo tunc acidorum per alkaliaedulcoratio dicitur cum ebullitionecontingere ; non est tamen necelfe,ut quoties ebullitio contingit, dul-coratio pariter succedat, cum enimeruptio aeris fiat per subingressumalicujus corporis in locum ab aereoccupatum ; potest hoc corpus ,aliud quodvis elfe pratter salinaspicula r. Si vero intrudo acido-rum salium in potos alicalium »'horum compagis resolutio -saltem partialiter succedat ,saltem cum eorundem poro-majori apertura, &c ut itadicam terebratione, eo tunc fre-quentilfime coactus , stipatusquein poris aer, copiosior ascendit, &c.in liquido vehementis ebullitionisspeciem quandam suscitat ; & siqui-dem Alkali compages insigniter abacido dissolvatur, eo tunc juxta par-ticularum a mixtione exsolutarum di-versam naturam, calor se se mani-festat major , vel minor, si videlicetexsoluta: particula: sulphurea: sint»atque eo tunc acidorum cum alica-libus mixtio dicitur cum efferves-centia celebrari , Si vero salina: , ea:-que fixae, loco caloris quandoquefrigus emergit , &C praeteres pro di-versa natura evolantium a liquidohalituum hic,, vel ille odor nares cir-cumstantiam sollicitat, Accidit e-tiamquandoq; ut effervescentia: ortaeab alkalibus , acidisque commixtis,cum legitimis fermenrationibus con-jungantur , motionibus nempe Illis,in quibus sulphura cum salibus as-ipciantur, aut a bin vicem dissocian-

DISSERT ATIO

tur ; atque eo tunc plerunque mow-mentanea: nequaquam sunt efferves-centire, sed consueta percurrunt tem-pora, adeo ut usque in pei sectumopus perdurent. 4. Existente eo, quodab alkali exsolvitur, salini gcneiis,contingit quandoque , ut combina-ta: hujus, & acidi falis particula: se sefortiter apprehendant, majoremq; exunione nactae & molem, & pondus sese praecipites dent ; quo casu dupli-ci nomine acida spicula fluidi sinumdeferunt, alio quod incuneentur, &veluti carcere detineantur in poris al-kalium, alio quod per conjugationemcum aliis praecipitentur. E contraeo , quod exsolvitur, volatili existen-te, veluti si sulphureum sic, poliuntse se apprehendere particula; sulphu-rea:, & acida spicula, ita ut mole-cula ex eorum unione componatur,"quae humido levior, locum superio-rem affectet - vel evolando , velsimpliciter ad superficiem ascenden-do. 5. Tandem si intrusio acidorumbspiculorum in poros alicalium cumresistentia aliqua fiat, & interim al-kalia propriae resolutioni obstent,veluti contingit, cum pinguitudi-nis speciem nescio quam obtinent»eo tunc incuneari possunt spiculaacida in substantia alkali eorundem,sic ut major quam antea in hisce suc-cedat durities , dc densitas , qua: coa-gulatio nuncupatur ; A in hac quan-doq; nihil pra:dictorum,pra:ter dulco-rationem succedit; quandoque paucu-lum aliquid,pro ut resistentia akali addillolucioncm major vel minor est:

C X L III. Ex dictis nonnullafluunt corollaria1. quod cum po-torum existentia , & vacuitas alka-linum corpus constituat, id intelli-

genr