17 « DE SALI B US
juvant, & ejus diverso gravitas spe-cifica, Hoc autem diversum me-dium naturaliter duplex tantum es-se solet; aut aqua, sive fluidum ali-quod aqueum , aut aer. Ascensusper medium aqueum, si id quodascendit in eo subsistat, solutio ; peraereum vero evolat io nuncupatur.Hinc fixitati , & solubilitas, & vo-latiliras opponuntur; scilicet cum fi-xitas sit dispositio, aut modus corpo-ris propriam tuentis unitatem , &situm, erit solubilitas modus, autdispositio corporis permittentis sua-rum partium divulsionem , & ascen-sum in medio a queo ; volatilitasvero modus, aut dispositio corpo-ris permittentis divulsionem suarumpartium , & earundem ascensum inmedio aereo ; Fluit ex hoc, quodsolubilitas , seu aptitudo ad solucio-nerp, medius quidam sit status intersixitatem, 8c volatilicacem; non enimimporcat tantam resistentiam , quan-tam fixitas , neque tantam promp-ti tudineM ad divulsionem 8c ascen-su m partium , quantam volatilitas,& propterea solubilitas volatilitatisrespectu, fixitati aequiparatur > re-spectu vero fixitatis asquipollet vo-latilitati.
CLT. Pronum idcirco est ex iis,quae de solutione diximus volatili-tatis naturam expiscari; quippe si-cuti necessarium est ad hoc, utparticulae salium comminuantur, utpossint exsolvi ab aqua, fcfque ea-tenus, quo ad tam parvam gravi-tatem reducantur , qu$ obedien-tiam recusare nequeat naturalibussaltem motionibus aqu^; ita&adevoiationem opus est, ut adhuc mul-to majorem parvitatem adipiscantur
DISSERTAT IO
siilinae particulae, & talem ut aerismotionibus resistere non valeant, sedejus motui obtemperent; & sicut adfacilem [solutionem requiritur paucaunio partium salinarum inter se; autcum degeneribus; ita & ad evoia-tionem necessarium est, ut tanta sal-tem non sit partium prodictarumadhaesio, qua: superari non postit amotibus intestinis aeris. Postremosicuti a calore aqu? & ab aliis ex-traneis ejus motibus, quam maximejuvatur solutio , ita idipsum contin-git respectu evolationis. Quemad-modum igitur sixitas cujusque sub-stantiae coalescit ex mole corporis,ejus multa gravitate & plurima par-tium ad invicem adhaesione (quibusomnibus contra agentium corporumimpetum firmatur) ita volatilitas inminima mole , paucissima partiumgravitate, & fere nulla earundemadhaesione consistit , cuncti tamenita proportionatis , ut acris velnaturalibus, vel adventitiis motioni-bus resistere non postit.
C L11. Hinc oritur diversus vo-latilitatis gradus, qui in substantiisjuxta earum varietatem observatur;quandoque enim in quacunque aerisconstitutione, & statu partes pro-prias dimittunt, absque ullo super-additi caloris subsidio , atque eatunc partes minimas levissimas, &minime cohaerentes in iis intelligereoportet; quandoque nulla evolatiocontingit, nisi certo gradu calorisaer potiatur, quo casu neceste est,ut concipiamus, partes non adeo estecomminutas , idcoque graviores,quam ut possint a motionibus aerisrapi; aut saltem nexum quendam in-ter se habere , qui antequam fiat e-
vo-