Band 
Tomus secundus.
Seite
188
JPEG-Download
 

i88 DE SALIBUS

rum, quäm rectorum, & obtusorum,quantum spectat intrusionem j sedquod spectat scissuram, "potior estobtusorum, quärn acutorum ; in an-gulis vero redis utrumque attempe-ratur; id quod verum est, sive an-guli solidi adinvicem comparentur,live superficiales ; aut, quod idemest, sive sint cuspides . sive acies cu-neorum salinorum ; Geteroquin insuo qua?que genere praestant aciebuscuspides. At vero potenti« motri-cis ad cuneum applicatio prae cae-ceris ejus momentum vigorat: Inmechanicis sane , in quibus una tan-tum potentia supponitur , eaintelli-gitur applicata basi per lineam per-pendicularem ; obliquae etenim per-cussiones fern per infirmiores sunt 5idem & in nostro casu supponen-dum ; cum enim quä via moveturfluidum, ea lern etiam urgeatur sa-linus cuneus , & necesse sit, ut axiscunei viam fluidi sequatur, oportet,ut impulsiones fluidi superficiei ba-sis cunei perpendiculares sint. Sedin nostro casti hoc peculiare efL,quod cum potentia motrix ä flui-do deducatur, & hujus partes häcillae sine lege moveantur, non mo-do percussio ab his facta exercebi-tur contra basim , verum etiam con-tra laterales superficies, ideoque, nisiictus oppositi ad amussim «qualessint, necessario turbinativus motusquidam circa axim cunei flet, prae-cipue cum cuspis salin« particulae,solubilis materi« poris jam fueritinfixa ; quod si accidat, constat, fo-re ut salina particula non simpliciscantum cunei vices gerat, quantumtrepani, aut terebellae, cujus maxi-ma vis est , cujtxi in penetrando } tum

DISSERTATIO

in divellendis ab invicem parti-bus,

C L X X I. Caetertim in actionetum cunei simplicis, tum compo-siti , (eu terebrae attendenda est con-ditio corporis, quod alterutri subji-citur; etenim nonnisi in firmis cor-poribus agere possunt, & inter haecquidem non in omnibus, sed in iistantum , quae partibus constant ri-gidis, & p aecipue si harum unionon k fibrarum implicatione, fedab adhaesione, juxta positarum emer-gat - hinc in humida non modo ,sed & in mollia corpora nullus estusus cunei, aut terebrae , (cd in li-gna , lapides, aliasque substantias hu-jusmodi. Hinc etiam est, quod cu-neus , nisi acie sua inter jectarumfibrarum ordines se se ingerar, mul-to etiam majore vi ind-geat ad pe-netrandum , & licet penetret, ali-quando non plus findat, quam tan-gat , ita ut infixus remaneat. Idip-(um etiam accidit, si non rigid« ,,& elastic«, sed molles , & nexibi-les sint fibr« , ut lignis adhuc viridi-bus evenit, qu« angustioris basis cu-neos inßxos sustinent, & tantum-modo cedunt majoribus; cum e con-tra sicciora etiam minoribus findan-tur > fafticic enim , quod ad unampartem tantummodo ligni partes di-ducantur , ut ab uno ad alterum ex-tremum fiat scissura; hoc aurem ex eoprocedit, quod rigidiores ligni fibr«ä cuneor incurvat« vi propria elasti-ca pristinam rectitudinem recupera-re nituntur, qu« aliter dbtineri nonpotest, quam fibrarum a fibris pertotam earum longitudinem divulsio-ne ; in quo opere , vectis virtutemse se immiscere, Mechanicis comper-tum.