DISSERTATIO SECUNDA. *8*
eodem etenim undequaque ( licetmaximam partem sursum ) difpergun-tur sulphurea: non minus, ac salinqparticulas, unde caloris, ut ajunt,emanatio. Ab hoc -commoti , 8cmaxima vi adacti sales penitiora oc-currentium corporum liibeunt, eo-rumque mixtionem dillolvunt, autdeflagratione, fi decompositum in-teriit sulphureum, iln minus, calci-natione; Et siquidem neque uni,neque alteri obnoxia sint ob insu-perabilem partium cflentialium ne-xum, fundunt , & liquant. Ab hocundequaque agitatus ather, in cir-culares , aut potius fpharicas, cir-ca quaque flamma: puncta tamquamcentra , undulationes cietur, undesplendor, altera ignis eflentialis pro-prietas.
Häc in conspectu posita ignisflamm^que natura, quam adhuc ma-gis enucleabimus post: absolutammanifestationem eorum omnium ,qu<£ ad sulphureum {pectant Ele-mentum , utilius in posterum ejusphqnomena in rem nostram, per-curremus ; inter quq primum est,quod propagatio effluvii calidi, si-ve ab igne, sive aliunde procedat,non solum sit per medium aereum,verum etiam , licet majori cum dif-ficultate, per obstantia quaque cor-pora , etsi solidissima sint, & eo-rum quidem aliqua mutato modosubstantiae , alia vero non item.•Hinc cum multorum corporum stri-cta adeo substantia sit, ut nec sub-tilissimis, odorum , & consimiliumeffluviis patula .existant, & nihilomi-nus h calido penetrentur , opusest (quandoquidem calorem in sul-phureo effluvio posuimus ) ut e-
jus particula: adeo exiles sint; utquorumcumque corporum porulossubire non modo possint & per-meare , verum etiam in iis congruometu agitari. Hac igitur altera fi-gura particularum sulphurearum de-betur astectio , exilitas videlicet,per quam & Aeris, & Aqu? ( quibusimpervia sunt non pauca corpora,calori tamen pervia) particulis mi-nores existant.
Sed & illud ex ignis phanomonisdeducitur, scilicet quod, cum de-compositi cujusque sulphurei sub-stantia mult£ flamma? efficienda: aptanata fit, adeo ut multo majoremin locum expandatur flamma ,quam corpus -unde prosilit, ( idquod quemadmodum universaliter,,ira maxime conspicuum est in pul-vere pyrio , qui cum accenditur a-deo flammam suam dilatat , ut silocus dilatationis comparetur locopulveris ante acoensionem, maxi-ma sit inter illum, & hunc pro-portio ) fateri cogimur alium locumoccupare particulam sulphuream inflamma, aliam in mixto, cujus com-pagem antea ingrediebatur; & con-sequenter ,eandem particulam in mix-to in minorem fuifle coarctatamlocum , quam extra mixtum; quodest idem, ac dicere sii .mixto fuis-se in statu plurima compreflionis,extra vero mixtum in statu 'propor-tionata cujusdam expansionis. Hicautem transitus a compressione addilatationem , quemadmodum por-tentosa illius vis , quam in explo-sionibus pulveris pyrii , Sc analo-garum substantiarum experimur,proxima causa est; ita non aliundeprocedit,quarnab elasticitate quadam,Nn z quae