DISSERTATIO TERTIA.
cum enim viam aetheris, quantumin se est, sequatur, & aether luomotu affectet partes k centro terrjeremotiores , eo versus etiam urge*re debet sulphureas particulas. Etlicet alicui videri podit eadem pha>nomena futura fuisse, etiamsi totamassa sulphureas particula; ex solosale conflata fuisset, aut alia qua-cumque ex materia, dummodo eaquam diximus ratione contexta;nihilominus tamen , si res perpen-datur ferio » constabit eo casu diver-sam mobilitatem secuturam fuifle ,eo quia, cum salinX particula; spa-tium implere possint, forte nucleussolidus emersisset, si pro Lthereissalinas fuissent suppositas, atque hincex plenitudine spatii, minor mobi-litas in salino , quäm in asthereonucleo. Deinde nulla estet ratio ,quae ejus magnitudinem definiret,ut in asthereo. ; quemadmodum enimex aqua guttula quaedam efformaripotest, led non cu/uscumque ma-gnitudinis , ita neque ex aethere in-definita; molis nucleus haberi po-test , sed certa est magnitudo, quamnon excedit. Non idem tamen con-tingeret , si ex materia salina nu-cleus coagmentaretur; sicut enim exlateribus quaecumque diveilk quan-titatis moles coagmentantur, ictetiam ex sale, cujus particulas,cumsint planis fuperficiebus terminatas,facile invicem cohaerent in quam-cumque magnitudinem. Cum igi-tur ex sale compositus nucleus de-finitam non habeat molem , &consequenter excrescere possit in ma-jorem ea, quas repugnet exactas &volatilicati» & tenuitati, sequitur exlale haberi non poste constantem
Volatilitatem , cujusmodi requiriturin particula sulphurea, sed quidemab jethere nucleum estormante ; ideo-que non uni sali erat a natura comit-tenda sulphurei Elementi generatio.’Ulterius, cum particula sulphureaspHae rica este debeat, principium ali-quod requiritur, quo materia inhanc configurationem disponatur ZHujusmodi nucleus est, cujus confi-gurationem (equitur superexcrescenjfcsalinum tomentum. At vero ex sa-le nucleus sphericus haberi non po-test » cum ejus particulas, cufufcum-que generis sint, longe ä (phxricadistent, scilicet aut prismati ca;, autpyramidales , quas consimilibusgignendis aptas natas sunt » nonautem sphaericis , ut evidens est insalium cristallifationibus» quas uiprimi componentis figuram aemu-lantur. Ex nucleo igitur salinohaberi non potuiflet tantopore ne-cessaria figura spherica, fine quaemergens molecula , sulphurea ne-quaquam fuisset ; ALthereo igituropus est principio ad eam compo-nendam.
Verumtamen sola «therea estenon potuit materia, ex qua strue-retur Elementum sulphureum : idinnuimus in prima dissertatione,sed libet latiüs hujusmodi animad-versionem extendere ad excludendamsententiam eorum , qui eamdem pu-tant esse ignis materiam, ac ccele-stem. Profecto aliam este oportetparticulam astheream , aliam sulphu-ream, quantumvis enim haec mobi-lissima sit, longe tamen cedit alte-ri mobilitate. Ad id evincendumfatis est, si animum intendamus inenormem illam velocitatem > quamOo z ^Kkhcrz