D|I SSER.TATI

Jam verh ad postremum statum,nempe libertatis omnimodae , tran-situm faciamus; de quo licet plura'dixerimus loquentes de natura calo-ris , plura edam dicenda remanent.^Statum libertatis appellamus eum ,quo gaudent sulphureae elementaresparticulae, tum post generationemante ullam cum heterogeneis com-positionem , tum post exsolutionemä compositione ipsa ; atque utroquetempore volatilissimas levissimalqueconcipiamus oportet. Alias diximusab aetheris motu , etiamsi causae de-sint caererae, futurum ut motu a -agantur celerrimo & perturbato , itaut calor inde consequatur; non id-circo tamen credimus hoc ita ne-ce stari urn este , ut haberi nequeataliquid particularum sulphurearumsine motu prxdiölo ; quin potiusvidetur authumandum , rem contra-rio modo se habere; postunt enimirretiri in variis substantiis ., ibiquesine motu delitescere , ideoque sinecalore ullo saltem sensibili , donecaccedat aliquod agens,quod irretitio-nem tollat, easque exponat motibusaetheris suscipiendis. Exinde oiidpoliunt incalelcentiae quaedam , qua:data occasione manifestamur in cor-poribus minime sulphureis, ut incalce, aliilque similibus longam abigne actionem passis. Verumtamenfieri quoque potest, ut quod delites-cit non tantum sint patricidae, sedcsiam concretiones sulphureae ita infi’* fixitace enervatae , ut qualibetvd levi superaddita actione exlolu*tionem ultimam subeant : quacum-que vero ratione moveantur , velceleriter , ve i tarde , vel recta,

o sep t;;i m a. Z95

vel perturbate , vel etiam nullo mo-do , earum compressilitas efficit, uecorpora occurrentia ab iis molliterafficiantur , nisi multiplices sint oc-cursus , quo casu multitudo impres-sionum cuilibet resistentiae aequa-ri potest, & cuilibet potentiae ae-quiparari. Propterea paucarum par-ticularum actio , cum nullo sensucognosci postit, pro nulla habetur ;vere tamen nulla non est, cum effe-ctu carere non possit quantumvispauco : hinc quandoque effectusrändern aliquando observabiles k cau-sis inobservatis, quae fi observaripossent, nullo: negotio earum cumeffectis connexio percipfcretur. Econ-tra vero actio plurimarum, vel persensum tactus, vel per alios effectus,quos scimus i calore provenire fe-ie manifestat, qui semper majoressunt, prout actio particularum sul-phurearum ex iromani»estis compo-sita , major per multiplicationemfacta fuerit; majores item , pro utactiones immanifestae in se fuerintmajores ;■! cumque quod effectumdat manifestum , non ideo oporteatalios omnes efficere , sequitur utquandoque actio libera elementisulphurei nullo se prodar immediatoeffictu, aliquando uno effi ctu nonaliis, aliquando pluribus non omni-bus , & aliquando universis ; haecenim diversitas pendet nonnunquam^ minima activitate elementi , inter-dum veto a varia eorum , qua? pa-tiuntur , resistentia Male idcircophilosophantur qui, ex eo quod ca-lor nullus sensui appareat „ omnemargunt caloris absentiam ; nec re-ctius qui cuncta ei tribuunt, ctiamfiD d d 2 nulli»