Band 
Tomus secundus.
Seite
445
JPEG-Download
 

D I SSERTATI

junguntur; ab eodem,& fecundum to-tumv& secundum partes componentesvarie impelluntur , & ex hoc agendipotestatem acquirunt» Primum ergoauctorem mutationum omnium,qu*in hisce inferioribusfiunt, censeamusarcherem opus effi Insuper quoniamgeneratione* omnes contingunt insinu aetheris, id est in medio fluido-,celeriter moto, ita eas fleri inteb-ligimus, ut insumpta materia ne-quaquam universum implear spa-tium , sed necessario debear quasiinfinitis internis meatibus perforari,,quä rectis , quä obliquis, quä cer-tam plagam spectantibus , quä di-versas , per quos scher, si non pe-nitus libere > saltem non admodumimpedite suos motus exequi postit;Alias, si adeo invicem strictae par-tes alicujus corporis adhaererent,ut nullo modo aether transitum ha-bere posset, vel nonnisi multa vifacta, necessario aut partium uniosuborta fractione tolleretur , autcorpora genita de uno in alterumlocum ab aetheris fluento transfer-rentur. Ne igitur hoc fiat, opor-tet, utin unoquoque corpore poro-sitates relinquantur ,. quae liberumaetheri transitum per ejus fubstan*tiam relinquant ; ideoque non fo^lum corpora quaelibet debent intel-ligi ab aethere perpetuo cirenndata,sed perpetuo etiam ab eodem per-meata.

Ut hoc perfecte i ntelligatur , ad-vertendum est , quod licet aethersubstantia-fit tenuissima, in omnespropterea sese insinuans vacuitates,non ideo tamen desinit exinde estematerialis, id est impenetrabilis aeque,ac materia reliqua, Hinc nullo pa-

O UNICA, 445

cto fieri potest, ut penetret solidi*cacem primarum particularumjneqtie,quacumque in eo vis morus suppo-natur . cantam ipsi potest activi-tatem impartiri , ut compenetreturcum materia. Quidquid igitur hal-bere potest, est, ut viam sibi quae-rat inter primas particulas, transi-meetque moleculas , & corpora exiis genita*- Hinc non est concipien-dus aether ad modum spiritus cujuf-dam immaterialis , quemadmodumab imperitioribus concipitur, sed utfluidum quoddam subtilissimum, &,velociter motum , & quasi ad - mo-dum venti; ideoque sicuci hujus va-ria est activitas pro diversis circum*stantiis mobilium, quibus'occurrit,ita aetheris varii sunt essectns pro di-versitate corporum , in quae impin-git , aut penetrat ; 8c idcirco eo»pacto, quo ventus, si resistentiam'inveniat, quandoque illi cedit, quan-doque illam fuperar quandoque viamsibi facit ad transitum , & quando-que, si liberum habeat exitum , vixealiquem sensibilem essectum produ-cit, eodem & aether aliquando vali-dis obicibus interpositis cedit , ali-quando eos disjicit» aliquando perreos sibi transitum facie , & aliquan-do, si liberum nactus sit< ingressum ;

egressum per objecta corpora,,nullum efficit sensibilem effecturo,aut quem efficit j in aliam refundi-mus causam.

Quandoquidem autem in- corpo-rum generationibus, ut-dicebamus».,aether ea terebrat, ita ut libere.mea-re possithinc est ., ut regulariterpaucissimi habeamur io hisce sub lu-naribus effictus qui evidenter abaethere immediate prodeant, praeteKkk } UW-