DISSERTATIO PRIMA. 4 6 *
extensione , ideoque quod modoaliquo terminationis , seü , quodidem est, aliqua figura determinetur,& praeterea magnitudine aliqua jux-ta quam materia, quae prima dici-tur , adhuc magis determinetur zhae enim binae sunt affectiones, quassuperius determinavimus primo de-terminare trinam dimensionem, si-ve haec cum impenecrabilitate con-juncta sit, sive non.
Magnitudo ergo, & figura speci-fica erunt primae illae determinatio-nes , quae accedere poliunt mate-ris, imö per quas evadit corporumnaturalium prima , & elementarismateria , & per consequens , si pri-mae affectiones , ex quibus materiaprima determinatur sunt formte ele-mentorum, sequitur, magnitudinem,& figuram particularum , in quasdivisum intelligimus corpus materia-le in genere spectatum , este for-mas, quibus corpus idem evaditprima corporum naturalium mate-ria j quibusque primigenis elemen-tares particuls ab invicem differunt,idebque quot sunt diverss aut ma-gnitudines, aut figurs prsdictarumparticularum, tot este debere cor-porum naturalium diversa elemen-ta.
Concludamus igitur generales cu-juscunque materis proprie dicts af-fectiones eile trinam dimensionemqualemcunque, & impenetrabilita-tem; differcntiales vero, & ad ma-teriam primam corporum natura-lium pertinentes effe certam mo-lem , itemque certam figuram, qusinsunt materis particulis indivisi-bilibus; & omnes esse his essentia-les. Quoniam vero ex his deriva-
tur certa mobilitas (qus tamen ni-hil addic positivum materis, sedsolam apticudinein ad motum hunc,vel illum ) hinc mobilitas non esthabenda ut essentia, sed tantum utaffectio secundaria, & proprietasessentialis primatum materis parti-cularum, seu, quod idem est , ele-mentarium primigeniarum.
Veruntamen quoniam ex his nondeterminatur, materia , nisi in solaagendi, aut patiendi, potestate, qusquod se sine actu concipitur, pre-ptercä ut in actum descendat, aliaaffectio materiam ad agendum de-terminans necessaria est, qus siattente consideretur, non alia est ,quam motus, per quem hinc, indeagitats elementares particuls ma-gnitudine , & figura sii a aliarumomnium affectionum , quibus cor-pora naturalia essentialiter aut acci-dentaliter determinari poliunt, ra-dices existunt , & complementum.Figura igitur, magnitudo, & mo-tus primarum materis particula-rum & affectiones prims sunt, Scprima rerum omnium naturaliumprincipia, ex his enim prodeuntquscunque ad mutationes,essentias,virtutes &c. corporum naturaliumquoquo modo ( excepto tamen prin-cipio cognoscitivo) spectare viden-tur.
DISSER-