455erganis provi- doloreatfligatur animal. Quod vero ad pulmo-dentiaminefj^ vem fpectat, parirabett quin omnino fenfus fitMES d M expers.Itag licebit pronunciareiam nobisin v-ur an. niuerfum, paruum& denfum fpiritum fignü eí-E fe doloris,nó modó refpiratoriarü particularü,Palm fer? eft fed etiam aliarum omniii,qua cum refpirationisfuf^ organiscómouentur. Igitur naturales faculta-ope? p tes omnes, femper necefíariis fibi operibus va^mc exifit cant,& nunquam torpent,aut negligenres funt:finum. qua veró fub voluntatis poteftatem cadunt ,e€

fxpe; vbi voluntas ipfa circa alias actiones de-tenta fuerit,negligentius perficiütur. Quare quianimi alienatione laborant, animalium actio-num obliuifcuntur:quas omnes,vt longo inter-pofito tempore faciüt, fic confertim& magnas.Caterü fi quis minus quàm oportet bibat, nonad dies tantüm, fed ad integros menfes durarepofsit;fin vero minus d par fit refpiret,nec mini-mam diei partem durare queat.Proinde refpira-tionis vtilitas nó expletainiis qui cómoti funtmente,follicité ad actiones excitat: quibus fanemaximis, toti illud recuperat, quo per ceffatio-nis tempus fuit defraudata.Atg ita nó rarus modà, fed magnus alienatori mente fpiritus reddi-tur, tantóg; quàm cóvenit maior, quanto videli^cet rarior: contrà quàm in potu contingit: mul^tà enim rarius, pauló vero plus bibunt. Porrovbi fecundum naturá fe habent organa, quanti-tas fpiritus femper eit ipforum diftentionibus fi-milis:nà auté cum prater natura fuerint difpofi-ta: nam pofsibile aliquando eft plurimü diíten-dithoracé,verü ob coarctationé pulmonis, autob aliam caufam, parum infpirari aéris externi.Nequai igitur ad affectionü omnili fpiritaliuminftrumentom proportionc, fed folüm afperarüarteriarii, infpirationes fiunt, Sufficit autem addignofcenda omnia hzc, infpicere quantus acrinfpiretur,& quantus per expirationem redda-

flivaturi

Alienati menteobliuifcutur a-nimalwm a-€lionwm, quaspoftea cc?rtim€» magnas ob-eunt.

Alienati méte,carrara Co maximum fpirititreddant,

Spiritus quan-titas difietiontercanorum Jpvitalis femperproportione re-1.54. Na(pódet, quadimpronature mo

do fe babent.

tur.* Etenim cótractionesthoracis citra abdo- 40

minis mufculorü cócirationem, nunquam ma-gnam poffuntfacere expirationé, Qua vero iLlorü etiam impulíu fiunt, queq; efflationes exi-ftant, magnitudinis funt opifices. Vt autem adcompofitas refpirandi difficultates veniamus,cüm aliqua fit magna infpiratio, E aliqua velox,finttg contrari his parua& tarda, neceffum eftquatuor fieri omnes infpirandi compofitas dif-ficultates: magnam videlicet& tardam, magná& velocem,paruam& tardam,paruam X velo-cem:totidémq fimiliter expirationis. In ceffationibus vero impofsibile e(t cópofitam reífpiran-di difficultatis fpeciem fieri, càóm vna tantüm incis oppofitio habeatur,iuxta raritatem& denfi-tatem confi(tens, At verà ipfis motibus mutuainter fe collatis, infpiratione dico cum expira-tione, fpecies quedam erunt confonantiz to-tius re(pirationis. Pofsibileeft enim infpiratio-nem fieri magná, expirationem autem paruam:aut vice verfa,paruam infpirationé,& expirationem magnam:aut vtrafq paruas,aut vtraíq; magnas:fic X veloces, aut tardas vtrafg: aut alte-Refbirationem vam velocem,alteram tardam.Quin€ inequa-dar: inequalz.|is eft aliqua refpiratio,quemadmodü& pulfus,

ium circa motnü cóiugationes, tum circa motü

n[pirádi copo-

fite difficultaziessub numeroquatuor; toti-demq; fimiliterexpirandi,

ofpiratrionisen expirationecollatio,

G.4L. DE. DIFFICVL.

Reiratoris non vulgaris providentia incft, vt* ne grauius

30

5o

6o

RESPIR LP. k 496

vni, Similiter& ordinata& inordinata fieri re- gapiratio ordifpiratio poteft, perinde ac pulfus. Et fane quot sata; imordinediiferentiz inzqualium pulfuum,tum circa vná'*4q:motü,tum circa plures confiftentit exiftunt, totetiam reperiuntur reípirationum. Etenim fiin-fpiratio aut expiratio varietu? fiue ex tarditatein velocitaté, fiue ex velocitüte in tatditate mo-tu tranfeunte,cópofitam fiue inzqualem ipfamactioné dicemus. Similiter fi ceffatio aliqua in-terceperitfecueritve alterum motum, fiue infpi-rationem, fiue expiration£, compofitam etiamefíe dicemus tunc eam quz interrupta efi, vtratandem ea exiftat, Aliquando autem, licet raro,eft vifum in vno eodémg; homine fimul interci-pi vtrang,nimirum à collecta in arteriis afperistanta humorum colluuie, quz fuffocare animalpoffet; ób pleuritidé perniciofam, aut peripneu-moniam,aut deníq fuppurationé nom expurgatam. Quemadmodum etiam ob arteriarum lx-uium obturationes comprefsionefqg, interdumpulfuü inzqualitas gignitur,Ob facultatis pra--terea imbecillitatem, quz vna vicenon poteft i-

Refpitattonispfam actionem perficere, vt in pulfu, fic etiam in imequalitas ve.refpiratione, eft quando inaequalitas cernitur: de /olezt 4cci-hoctamé interiecto di(crimine, quód ad ipfam dere.fané refpirationem, quandoquidem actio ani-malis exiftir, plurimum ipfa voluntas confert:nihil autem ad pulfuum motus,quod ij à facultatevitali proficifcantur, Vbi igitur voluntas nihilad actionem códucit, vt in pulfuü inz qualitate,eadem prznotio affectionis eftin vniuerfis ho-minibus. Vbi veró auttotum, autplurimü con-— More agrifert, vt in ipfa refpiratione, ibiamplius mores c: fente expen

enát.

gri expendere oportet.Sed quemadmodi diffe-rentia facultatum efficientium actiones, tum circa pulfus,tum circa refpirationes, differétes pronotiones facit: fic etiam circa ipfam organoritnaturá, quadam iudicationis alteratio erit. Pulfus enim per leues arterias, refpiratio vero tumperafperas,tum per mufculofum genus perfici-tur. Primo fiquidem animalis facultas mouetmufculos ad refpirationis generationenm:hi thoracem: qui tandem pulmones cómouet, quoriipars afpere arterix exiftunt, in quas aér qui in-fpiratur,illabitur. uemadmodü igitur harumcoarctationes totam refpirationé fzpeinaqua-lem reddunt,fic& mufculorum aberraütes mo-tus& inordináti, Atq; illarum quidem, vt rece-praculorum fpiritus: horum vero, vt organorümotionis eft noxa.Caterüm coarctationis in atteriis afperis, tumores praternaturam declara-uerim reos. Porro aítectiones fimul& aberran-tes motus mufculorum exiftunt, conuulfiones,concufsiones, atg; tremores, ob quos nimirumrefpiratio inzqualis reddetur. Omnium itaquerefpirationis inequalitatum, aut afperarum ar-teriarü coarctatio, aut thoracis mufculorii ab-errans motus, aut facultatis ipfam efficientis debilitas,in caufa eft. Mufculorü igitur eenus pro-prium& priuatim deftinatum reípirationibuseft,prater pulíuum ration&, Preterea facultatisquidem refpiratoriz arbitrii, voluntati permif-fum cft:vitalis aute facultas,nullü domini(upe-rioré agnofcit fed prorfus libera exiftit.« Quinetiam eximiii quid ad incqualitatis generatione

Pulfis per la-ses arterias fit,Refpiratio fitper afberas ar-tertas, C miefeulos.

Muftuloris affztones ez aber.rantes motus.

Refbirationisimeqnalitatiscaufa.

Refbiratio eiarbitrio fabdi-t4.

Vitalis facul.tas eft libera,