And. Matthioli Comm.80Ananijs contermina, quam Solis nuncupant, ac alijs multis Camonicae,& Eliotropiae uallis fornacibus, in Brixiensiagro, si larigno carbone carerent, cuius inibi maxima conflagratur copia. Namque(ut referunt in hac arte periti) nullo alio carbone in fornacem indito, rude ferri metallum tam celeriter colliquescit, quàm lariceo. quin& lignum eiussiccum, cùm abunde sit resinosum, impetu flagrat perquàm uehementi. Quamobrem in Tridentinis montibus larici-Agaricum la-nis tantùm lignis furnos incendunt, tam eos, quibus panis coquitur, quàm quibus hypocausta calefiunt. Caterimrici innalces. selectißimum Agaricum in larice prouenit. nanque ipse quidem saepius in Ananiensibus montibus praestantißimum aga-ricum parua quadam securi à laricibus compluribus deieci, emique saepius ab his, qui resiuas colligunt. Nascitur etiamagaricum(ut prodit Plinius) in Gallia, non in larice duntaxat, sed in alijs arboribus, praesertim glandiferis. Diosco-rides, sicuti& Galenus, non satis compertum habet, an Agaricum fungus sit, aut radix, licet asserat in cedro gigni.Brasauolus agaricum Comachij in ilicibus inuenisse fatetur, necnon per Galliam equitans, id uidisse ait quercuum eaudicibus inhaerere. Enimuero ipse in tota Hetruria, in alijsque quàm plurimis Italiae locis, denique in multis GermanieCarniolae, Dalmatiaeque prouincijs, ubi syluae quercubus, cerris, ilicibus, tuberibusque refertae conspiciuntur, non solùnnunquam uidi, sed ne quidem audiui in his agaricum prouenire: tamet si illis inhaerere uiderim fungos alios plurimoslignea materie concretos, duros, ac nigros: quibus ubique paßim fomites fiunt ad suscipiendum ignem, cùm e silice ca-lybe excutitur: quinetiam ijs ignitis ad machinulas exonerandas uenatores frequentißimè utuntur. Ad haec quamuisin Tridentinis montibus, praesertimque Ananiensibus praeter abietes, pinos, larices,& piceas, innumerabiles adsintResina lari quercus; in nulla tamen agaricum, praeterquàm in larice, nascitur. Porro ex larice etiamnum praestantißima illaresina manat, quae falsò officinis terebinthina uocatur, cùm terebinthina ex tere bintho proueniat. Verùmn cìm merca-tores praeterito iam aeuo terebinthinam ad nos minimè afferrent, ob idque larigna eius loco uterentur tum medici, tummyropolae, facile factum est, ut larigna ex usu sibi terebinthinae nomen uendicauerit. Et quòd larigna terebinthinae 20nomen& locum antea paßim occupauerit, ut etiam hodie in officinis eiusdem, si desit, uicem suppleat, omnibus no-tißimum arbitror. Attamen Fuchsius uir alioqui doctißimus, in libro, quem secundò edidit de compositione medica-mentorum, scribit pharmacopceos legitimae terebinthinae uice abietinam supponere. Qua in re apertè fallitur, quodomnes(ut dixi) pro terebinthina larignam usurpent. Atqui Galeni tempore liquida picea terebinthinae loco uendebatur, ut ipse libro tertio de comp. medic. per genera memoriae prodidit, sic inquiens. Ex harum genere est& larignauocata, praedictis planè humidior: substantia uerò similis liquidae piceae, quam loco terebuntbinae institores uendumignorantibus eas discernere. est autem talis resina odore gustu,& facultate, quàm terebinthina aerior. Cum hac igi-tur,& terebinthina, larigna uocata persimilem potentiam obtinet, sed tenuiori substantia, maioreque discutiendi ur-tute praedita est. Hanc Tridentini, ac etiam qui ijs contermini sunt, uernaculo sermone Largà appellant, deflexa àlarice, a qua emanat, appellatione. Haec tamen sponte sua non defluit: sed qui ipsam colligunt, magno,& longo te- 30.rebro laricis caudicem ad medullam usque per aestatem perforant,ABIES.& inde manantem resinam uasculis quibusdam e piceo cortice pa-ratis excipiunt. Splendidiorem mittunt iuuenculae arbores, sicutide thure diximus: turbidiorem uerò annosae. Reperitur praete-Pannum inlarea in annosis laricum caudicibus prope medullam ipsam pannumrice nascens.quoddam albicans quandoque, cubiti amplitudine, corio, ex quo chi-rothecae conficiuntur, adeò persimile, ut uix alterum ab altero di-scerni poßit. Vtuntur hoc incolae ad uulnera glutinanda,& adsanguinis fluores compescendos. Caeterùm admodum inter se si-Piceae,& A-miles ex his, quae resinam fundunt, arbores sunt PICEA,& 4e.bietis histor.ABIES, ita ut saepe etiam lignarios fabros fallant. Siquidem eadem utrique proceritas: ambae ijsdem sunt folijs oblongis, duris, acdensis: utriusque ramusculi produntur crucis in morem, à duorumduntaxat ramorum lateribus exeuntes: quod& folijs euenit. Ve-runtamen hoc tantùm discriminis inter se habent, quòd piceae foliacolore sint abiegnis longè nigriora, quin& paululum latiora, mol-liora, laeuiora minusque pungentia. Praeterea piceae cortex nigre.scit, tenax est, lentus,& lori modo flexilis: abieti uerò albicat, etsi flectatur, facilè perfringitur. Piceae rami plerunque ad terram flectuntur: quod in abiegnis non uisitur. Lignis denique materies pi= 50.ceae multo speciosior, ac etiam utilior: habet enim uenas rectiores,minusque nodosas. In picearum genere sola foemina fructus adfert.sed in Ananiensibus, caeterisque Tridentinis montibus abies omnisinfructifera est, etsi Plinius abietem fructiferam fecerit. Picea fertresinam inter corticem,& lignum gummi modo concretam, licetnonnunquam ex ea defluat liquida, larignae similis. Abies ueròAbietis laeninter corticem& corticen praestantißimum liquorem illam con-cludit, quem uulgò LAGRIMO, quasi abietis lacrymam, appel-lant: de quo ueteres nihil(quod equidem sciam) posteritatis memoriae prodidere. Nisi quispiam dixerit, per abietis lacrymam intel-lexisse Galenum lib. 111. de compositione medicamentorum pergenera
zuletzt gesucht
- Noch keine Suchworte
Letzte Trefferliste
Die letzte Trefferliste besteht aus Ihrer letzten Suche, samt Filter- und Sucheinstellungen.
AnzeigenSchliessen
Buch
Petri Andreae Matthioli Senensis serenissimi principis Ferdinandi archiducis Austriae &c. medici Commentarii secundo aucti in libros sex Pedacii Dioscoridis Anazarbei de materia medica : ; his accessit eiusdem Apologia adversus Amathum Lusitanum, quin & censura in eiusdem enarrationes
Seite
80
JPEG-Download
verfügbare Breiten