In Lib. primum Dioscoridis.genera paulò antè citato, piceam illam liquidam resinam, quam pro terebinthina institores uendebant. Cuius rei illud in-dicium esse uidetur, quòd scribat ipse. hanc et gustu,& odore terebinthinae esse persimile, quod in abiegna lacryma maxime notatur: et quod insuper sit quadantenus terebinthina acrior. nanque huiusmodi qualitates in liquida piceae refinaminumè reperiuntur. Quo fit, ut suspicandum putauerim, in his Galeni uerbis librariorum fortasse culpa mendum aliquodsubesse; licet constet antiquos scriptores in arborum resinas ferentium historia in quàm plurimis inter se differre,& al-teram saepe pro altera(ut supra diximus) substituere. Auxit mihi suspicionem hanc Galenus: quippe qui scripseritdeinde eodem libro in Emphorbij medicamento, inter resinas caeteris odoratiores haberi terebinthinam,& abiegnam,hancque illa calidiorem esse. Falluntur autem, qui putant abiegnam lacrymam, clarißimam esse larignam: quando- error quorumquidem illa inter abietis cortices uomicae modo coaceruatur,& secto corio(ut in absceßibus sanie uexatis fieri solet) dan10 elucitur: haec uerò manat è laricis caudice ad medullam usque perforato, ut ego experientia doctus facilè attestari pos-sum. Nam, ut rem omnem hac in historia exactius exploratam haberem,& à larice larignam,& ab abiete abiegnamper mémet elicere libuit. Sunt qui huic illam admisceant, ut hac impostura magis lucrentur, eo quòd omnes abiegnampluri faciunt, quàm larignam. Nec desunt qui percolatam larignum,& ad ultimam claritatem redactam pro abiegnaquenditent, cùm rarißimi reperiantur myropolae, qui rectius alteram ab altera dignoscant. Sed fraus cognosci potestquòd abietis lacryma substantia minus consistat, odore praestantißimo fragret,& gustui larigna sit amarior, ad an-numque asseruata quadantenus flauescat. Ea uulneribus recentibus maximum affert praesidium, quòd non solum glu-Abiegnae la-Crymae uires.tinet, sed& mundet,& sarcotica habeatur. Pota renum calculos eijcit, arthriticos dolores mulcet, coxendicumqueeruciatus lenit. Capitis uulnera mirificè sanat, adeò ut hac sola nonnulli utantur. Additur& inirditotis balsami ui-ce. Affirmat Ruellius abieti croceum florem innasci: uerùm in Tridentinis montibus, ubi undique ea montes sylue-10 scunt, Abies omnis est& floribus,& fructibus infoecunda. Sed ut ad piceam nostra redeat oratio, non satis com- Bellonij opi-pertum habeo, quam arborem pro Picea intelligat Petrus Bellonius: quanquam ex imagine, quàm exhibuit, atq; etiâ mò falsa.exnotis, quas suae piceae aßignauit, aliquod pinastrigenus intelligere uidetur. Caeterùm arbor, quam idem sua tantù mdesauctoritate, ne dicam temeritate, ductus perperàm Sapinum uocat, ac abieti similem facit, non est(quantum ego conij-dentencere potui) nisi legitima picea. Quippe haec abieti adeò similis est, ut saepe syluanes homines,& lignarios fabros fal-lat, ut suprà dictum est. Idcirco Plinius lib. XVI. cap. XXIIII. eadem folia reddidit piceae& abieti, sic inquiens.Insecta pectinum modo(intellige, folia sunt) piceae, abieti. Iis etiam idem Taxum similem fecit eodem lib. cap. x. quen-admodum& Dioscorides lib. 1111. Taxum autem(ut obseruauimus) maximè folijs aemulatur picea, quam magno&pudendo errore Bellonius Sapinum appellat. nam Sapinus, teste Plinio, pars tantùm est in abiete, ut eius uerba declarant lib. XVI. cap. XXIX. ubiita scribit. Abietis quae pars à terra fuit, enodis est. Haec, qua diximus, ratione flu-30 uiata decorticatur, atque ita Sapinus uocatur, superior pars nodosa duriorque substerna. Quibus utique Plinij uerbis pa-lam est Sapinum non esse per se arborem, sed tantùm abietis partem, sicuti etiam Vitruuius testatur. Verù m Bellonius,quòd audiuerit tam piceam, quàm abietem indifferenter du SapinLENTISCVSsuis Gallis nominari, hanc fortè uulgarem& confusam nomencla-tionem secutus, ut eam ueram putauit, ita etiam Piceam Sapinum ap-pellauit. Sed is mihi quidem non uidetur in Plinio rectè considerasseresiniferarum plantarum historiam, neque in Theophrasto cognouissequod πὲνκηος πιτυς significarent, neque etiam animaduertisse,quòd hae duae uoces saepe à Graecis una pro altera usurpantur. Sedhìc fusius, quàm deceat, aliquot Bellonij errata per secuti sumus. a-lius enim locus erit, nisi quid mihi humanitus accidat, ubi alia pluradesin hoc genere consultò tractabimus. Arbor, quae plerisque Graecis Nomina.πίτους, Latinis Pinus appellatur: Arabibus, Sonobar: Italis, Pi-no: Germanis, Hartzbaum,& Kynholtz: Hispanis, Pino: Gallis,pin. Quae autem Graecè πεύκοι, Latinè Picea nominatur: Ara-bicè, Arz: Italicè, Pezzo: Germanicè; Rot dannenbaum: Hispanice, Pino negro: Gallicè, Vng abre du genre du pin. Quae dein-de Graeco nomine λαριξ, Latino item Larix, Italico Larice,&Germanico Lerchenbaum uocatur. Quae denique Graecis ἐλατη,Latinis Abies dicitur: Italis, Abete: Germanis, Thannen, siueThannenbaum.EXIVOS. LENTISCVS. CAP. LXXV.LENTISCVS nota arbor est. Cui toti uis inesta-stringendi: semini enim, folio, ramo, cortici, radicibusquecognatae insunt uires. Liquamentum autem ita fieri so-let. Folia, cortex,& radix in aqua coquuntur,& ubi a-bunde cocta, referigerataque sunt, folia abijciuntur: aquadenuo coquitur, donec mellis habeat crassitudinem.Lentiscus sua astringendi dote, ualet aduersus sanguinisreiectiones, alui profluuia,& dysenterias in potu: itemcontra eruptionem sanguinis è vulua,& eiusdem, aut se-
zuletzt gesucht
- Noch keine Suchworte
Letzte Trefferliste
Die letzte Trefferliste besteht aus Ihrer letzten Suche, samt Filter- und Sucheinstellungen.
AnzeigenSchliessen
Buch
Petri Andreae Matthioli Senensis serenissimi principis Ferdinandi archiducis Austriae &c. medici Commentarii secundo aucti in libros sex Pedacii Dioscoridis Anazarbei de materia medica : ; his accessit eiusdem Apologia adversus Amathum Lusitanum, quin & censura in eiusdem enarrationes
Seite
81
JPEG-Download
verfügbare Breiten