Pet. And. Matth. Apologia20tiri, vt doctior, diligentiorque uiderer, quo nihil detestabilius, exercrabiliusque dici potest.AD SPARGANIVM veniamus, in quo ita me taxat. Sparganium siue Xiphidion OfficinaCalunia xvDe Sparga- rum Spatula foetida est, cùm inter se maximè conueniant. Vndè Matthiolum Senensem hic errarecertum est, qui Sparganium non esse Spatulam foetidam contendit,& eò magis, quia in Spatulasse-tida pilulas non comperiri, in quibus semen claudatur, dicat: quod salsissimum esse, qui Spatulae sce,tidae mediocrem habent notitiam, norunt. Proindè Sparganium Spatulam foetidam esse certum eft.-Calumnia cò Hactenus ille. Demiror sanè tam perfectam hominis frontem, qui quasi omnium rerum naturamtunditur.plantarum omnium intimam notitiam perdidicerit, ac imbiberit, adeò audacher hos graues mihi inponit errores, confestim me errare accusat. Cognoscitis, vt opinor, hominis eruditionem,& vitaeconsuetudinem. Porrò non modò omnibus rei herbariae studiosis(vnum tantùm Ruellium excipio)sed& caeteris omnibus, quibus aliqua sit stirpium cognitio in confesso est, nil aliud esse SpatulamSpatula foeti­ soetidam vulgò appellatam, quàm Xyridem. Xyris enim praeter id, quòd omnibus notis, Spatulamda est Xyris, foetidam referat, foliorum odore facilè indicat nomenclationis occasionem, quippè quoniam si di-non Spargagitis confricentur, foetidum admodum odorem fundunt, undè illi nomen, adeò vt Tiresia, vel Talpanium.caecior sit, qui non uiderit, Spatulam foetidam uocatam omnibus sanè notis Xyridem referre. Hancà nemine descriptam reperio, praeterquàm à Mattheo Syluatico Pandectorum authore, quieam Iri-di similem reddidit. Id quod Lusitani petulantiam palàm facit. Siquidem nulla extat planta, quaemagis Iridem referat, quàm Xyris, adeò vt scripserit Oribasius appellari aliquibus Syluestrem Iri-dem, à quo quantùm distet Sparganium, eos iudices velim, qui in materia medica indaganda plusCalunia xvj. operis, ac laboris, quàm Lusitanus impenderunt. NEC PLVRIBVS verbis ea refellam, quae,De Siderite. de Sideritobijcis, in quam magis, ac magis tuam detegis rei plantariae inscitiam, cum ita memoras.Conspicitur Sideritis haec in nonnullis vallibus folio aspero Saluiae magnitudine tanquàm Marrubij,albicante,& per circuitum tanquàm Quercus dentato, quod fricatum ex se odorem, qualem ex Cy-donijs optimè maturis oriri videmus, emittit, quem Dioscorides subintelligit, cùm dicit guftu non-iniucundo, cum adstrictione aliqua. Hanc verò Fuchsius in suo herbario nouisse videtur, quanquàm-Matthiolus oppositum contendat. Sed re vera Matthiolus eam nunquam vidit, quia si eam cogno--uisset, illius odorem suauissimum nunquam praetermisisset. Haec eius sunt verba: sed quàm omni,Sui ipsius nu- succo inania, ipse videat. Quòd enim de Siderite prima, quam se in doctissimi viri Fuchsij herbarionarrat inuenisse, suas proferat commentitias nugas, hic facilè demonstrat, quòd eius solia non mo-gis confuditur Lusitanus. dò non spectentur Quercus instar sinuata, sed nec per ambitum nulla parte laciniata, tametsi Lusita-nus, vt potius suam tueretur opinionem, quàm veritatem, id non sit veritus affirmare. Ipsa enim Fu-chsij pictura de Lusitani fide maximè testatur. In primis enim flores ostendit spicatos in caulium fum-mitatibus erumpentes, non autem in ipsis caulibus orbiculatae vertebrae instar, vt in Marrubio, perinterstitia dispositos. Praetereà solia nulla ex parte correspondent, nec pomorum Cydoniorum o-dor, quem solus Lusitanus illi tribuit. Dioscorides enim Cydoniorum odore, nec quouis alio Si-deritem hanc commendauit, sed gustu non iniucundo; multa enim habentur, quae odore maximèplaceant,& sapore displiceant. Sed mihi satis verendum est, an Lusitanus Cydoniorum odorem huicplantae tribuerit, ut uera fateretur, an fortassè suae sustinendae opinionis causa. Quippè Fuchsius huiusce odoris non meminit, nec nobis periculum facientibus percipi potuit. Non enim hanc stirpemignoramus, vt sua potius temeritate, quàm scientia existimat Lusitanus. Sed non fortasse à scopo ab-erraret, qui diceret Lusitanum Fuchsij Sideritem nusquam vidisse, nisi appictam, quod falsò scribat,Sideritem hanc in vallibus nasci, vbi plerunque solum vliginosum esse solet, Fuchsius verò perindè,Calunia xvij. ac Dioscorides in asperis, petrosis, ac incultis locis. MINVS acerbè aliquantò patior, cùm de Trago nostram studet emendare opinionem, ybi Lusitanus ita suam exorditur calumniam. Non prae-De Trago.termittendus quoque est Ruellius, qui proculdubiò in dignoscenda herba ista multùm hallucinatus-est, qui Tragum Iunci speciem esse crediderit, cui quoque Matthiolus Senensis substituulla ful--tus ratione, cùm è directo Tragum herba sit, ex qua uitrum conficitur. Atqui inter omnia, quae ha-ctenus nobis obiecta sunt a Lusitano,& satis dilucidè, vt arbitror, refutata, nihil iustius, nihil ae-quius fateor, vnquam in nobis est calumninus, quàm quae de Trago hic recitat. Hoc modò si ca-uere potuisset, dum nimis se sollicitum exhibet circa exiguam in nobis labeculam, non ipse pluribusse maculis contaminaret. Equidem sateor, olim in Tragi historia ancipitem me habuisse opinionem,quanquàm inclinaret quandoque animus ad credendum, nil aliud Tragum esse, quàm quodda hu-milis Iunci genus in maritimis proueniens, cui semen acinosum in cacumine nascitur rubrum, ad-stringenti sapore. Eram enim tretus hoc argumento, quòd scilicet scripsisset Dioscorides, nasci Tragum sine folijs, pusillis circùm ramos acinis, rufis, multis, magnitudine tritici, acuto) cacumine,quae omnia potius ad iuncos spectare, quàm ad aliam quamuis plantam uidebantur. Opinionis inditia subindè augebat, quòd sequenti statim capite idem Dioscorides de Iuncis uulgaribus egerit. Ve-rùm quod& summis,& praeclarissimis contingit ingenijs, ut temporis processu plura quoque inuenerint,& diligentius examinauerint, id mihi accidisse fateor. Re nanque in posterum exactius agitata, ac perpensa, melioribus adinuentis, minimè puduit priorem deponere opinionem. Etenimeùm animaduerterem apud Theophrastum,& Plinium, quorum etiam iudicium in noftris Lati-