I i 8 O R I , G
dem tanquam facta , non tamen secundum hi-floriam competenter & rationabiliter fieri po-tuilfe credenda sunt . Haec vero scripturas spe-cies etiam in Evangelicis libris affatim abun-deque signatur , cum in excelsum montem Je-sum imposuisse diabolus dicitur , ut inde eiuniversa mundi regna monstraret , & gloriam[Man.q, eorum. Quod secundum literam quomodo fie-ri potuisse videbitur, ut vel in excelsiim mon-tem educeretur a diabolo Jesus , vel etiam car-nalibus oculis ejus tanquam subjecta, & adja-centia uni monti omnia mundi ostenderet re-gna , idest, Persarum regnum, & Scytharum ,& Indorum , vel quomodo etiam reges ipfo-;rum glorificantur ab hominibus ? Sed & aliaquamplurima his similia in Evangelist invenietquicumque attentius legerit , & advertet hisnarrationibus quas fecundum literam prolata:videntur, inferta esse simulque contexta ea quashistoria quidem non recipiat , spiritalis autemteneat intellectus.
17. Sed & in prasceptorum locis similia quas-dam inveniuntur . In lege quidem Moysi prae-cipitur exterminari quidem omne masculinumquod non suerit octava die circumcisum : quodvalde inconsequens est : cum oporteret utiquefi lex secundum historiam servanda tradebatur,juberi ut parentes punirentur qui filios suosnon circumciderunt, ut & hi qui nutriunt par-GenestijM. vu [ os _ ]q unc aut em dicit scriptura Incircumci »sus masculus, idest , qui non fuerit circumcisus ,exterminabitur de genere suo . Si vero etiam-deimpossibilibus legibus inquirendum est, inveni-mus a Tragelaphum dici animal quod subsiste-re omnino non potest, quod inter munda ani-malia etiam edi jubet Moyses : & Gryphum >quem nullus unquam meminit vel audivit hu-manis manibus potuisse succumbere, manduca-ri prohibet legislator. Sed & de sabbati opina-'£xQ(j.i6,2p. tiffima observatione ita dicit : Sedebitis unusquis-que in domibus vestris , nullus movebitur de locosuo in die sabbatorum . Quod utique impossibileest observare fecundum literam . Nullus enimhominum potest tota die ita sedere ut nonmoveatur de loco in quo sederit . De quibussingulis hi quidem qui ex circumcisione sunt ,& quicumque in scripturis sanctis nihil ampliusintelligi volunt praeter quam indicatur ex lite-ra , haec ne requirenda quidem arbitrantur deTragelapho, & Grypho , & vulture : fabulasautem quasdam inanes & frivolas commentan-tur , ex nescio quibus traditionibus proferentesde sabbato, dicentes unicuiqud locum suum re-putari intra duo millia ulnarum. Alii vero exquibus est Dositheus Samaritanus , notant qui-dem hujuscemodi expositiones , ipsi autem ri-diculosius aliquid statuunt , quia unusquisquequo habitu , quo loco , qua positione in diesabbati suerit inventus , ita usque ad vesperamdebeat permanere, idest , vel si sedens, ut se-deat tota die : vel si jacens, ut tota die jaceat.
■ . n . Sed & quod ait : Tson levare onus in die fabba-fjm, j m p 0 j2ibjj e mihi videtur. Ex his enim adfabulas infinitas, sicut sanctus Apostolus dicit ,Judsorum doctores devoluti sunt, clicentes nonreputari onus si calceamenta quis habeat sineclavis, onus vero este si caligulas quis cum da-
, a dici &c. ) Quod ait Origenes Tragelaphum
fabulosum efle animal , & Griphem numquam ab homine ulloCaptum eflfej id seCKS videtur omnibus fere Scripture Cacrss re-
E N I S
vis habuerit. Et si quidem supra unum hume-rum aliquid portaverit, onus judicant : si verosupra utrumque, negabunt este onus.
18. Jam vero si etiam de Evangehis simiharequiramus, quomodo non videbitur absurdum,si secundum literam sentiatur quod dicitur :
TS{eminent in via salutaveritis ? Hoc enim pu- j^ uC IO 4tant simpliciores quique Salvatorem nostrumApostolis pra?cipisse . Sed & illud quomodopossibile videbitur observari , in his praecipuelocis ubi acerrima hyems gelicidiis est & afpe- Matt. ro.ra pruinis, ut neque duas tunicas , neque cal-ceamenta quis habere debeat ? Sed & illud quod Mat( ’in dexteram quis maxillam percuffus praebereetiam sinistram jubetur, cum omnis q u i percu-tit dextra manu, sinistram percutiat maxillam ?
Sed & illud de impossibilibus habendum estquod in Evangelio scriptum est , ut si oculusdexter scandalizaverit te , eruatur : quia etiamsi ponamus quod de oculis carnalibus dictumest , quomodo consequens videbitur ut oculoutroque cernente , ad unum scandali culpa, &hoc ad dextrum reseratur ? Aut quis extra ma-ximum crimen habebitur ipse sibi inserens ma-nus ? Sed fortassis extra ha:c videbuntur esse li-terse Pauli apostoli . Et quid est quod dicit ?Circumcisus aliquis vocatus est i non adducat pr<c- j.Co r .y.iSfutium . Quod primo quidem si quis diligen-tius consideret, non videtur ad ea dictum "quaeei proposita in manibus habebantur : sermonamque ei erat de nuptiis & castitate praeci-piens , & videbuntur utique haec in tali causasuperfluo memorata . Secundo vero quid obesiset , si obfccenitatis vitanda: causa, ejus quae excircumcisione est , posset aliquis revocare prae-putium ? Tertio , quod certe fieri id omni ge-nere impossibile est . H$c autem omnia a no-bis dicta sunt, ut ostendamus quia hic prospe-ctus est Spiritus sancti , qui nobis scripturasdivinas donare dignatus est, non ut ex sola li-tera , vel in omnibus ex ea aedificari possimusquam frequenter impossibilem nec sufficientemsibi adesse deprehendimus : idest, per quam in-terdum non solum irrationabilia , verum .etiamimpossibilia designantur : sed ut intelligamuscontexta este quadam huic visibili historia ,qua interius considerata & intellecta utilem ho-minibus & Deo dignam proferunt legem.
19. Ne quis autem suspicetur nos hoc dice-re, quia nullam historiam scripturae factam esise sentiamus, quoniam aliqua ex his non factaesse suspicamur; vel nulla praecepta legis fecun-dum literam stare, quoniam quadam fecundumeam dicimus servari non poste , jn r quibus velratio , vel rei possibilitas non admittit 5 vel eaquae de Salvatore scripta sunt, non putare etiamfensibilitersimpleta j vel praecepta ejus fecundumliteram non debere servari ^-Respondendum er-go est quoniam a nobis evidenter decernitur ,in quamplui imis servari de poste Sc oporterehistoriae veritatem. Quis enim negare potest ,quod Abraham in duplici spelunca sepui-tus est in Ebron , sed & Isaac & Jacob-, &singula; eorum uxores ? Vel quis dubitat quodSichima in portionem data est Joseph ? Velquod Jerusalem metropolis est Judaea , in quaconstructum est templum Dei a Salomone? &
alia
centioribus Interpretibus Vide Synopfim Criticorum & alio-rum Commentator um in Levit, u, 13, & ; n ueut. 14- S-