r68 pRi gemis Exhortatio

„ . verba: Infelix ego homo quis me liberabit de cor-

' Auw 7 |2tl| i • «

pore mortis hujus ? Quis enim eorum qui mhoc tabernaculo ingemiscunt, quod corruptibi-li corpore graventur , non etiam gratias agetcum prius dixerit : Ouis me liberabit de corpo-re mortis hujus ? cernens fe bis prolatis de cor-pore mortis liberatum , sancte .illud exclama-Rtm.j. 2j. turum : Gratia Deo. per ,Christum Jesum Domi-num nostrum. Si cui vero arduum id videtur,non sitivit ad Deum fortem vivum , neque de-

1 . 2 .

W4> t- 4.

fideravit ad Deum, quemadmodum desiderat cer-vus ad fontes aquarum : neque dixit : Quandoveniam, & apparebo ante faciem Dei ? Nec fe-cum ea reputavit qua? reputans Propheta > c,umdiceretur ei : Vbi est Deus tuus ? effundebatper singulos dies in fe animam suam , incre-pans eam adhuc prx infirmitate tristem &perturbatam, ac dicens ; Quoniam transibo in,locum tabernaculi admirabilis usque ad domuniDei in voce exultationis & confessionis soni /e-stum celebrantis.

4. Velim igitur vos per omne 'quod instatcertamen memores multa? illitis mercedis quaein caelis reposita est iis qui persecutionem & op-probria patiuntur propter justitiam , & propterfilium hominis, gaudere, exultare , & tripudia-re, sicut Apostoli olim gavisi siint , quoniamdigni habiti sunt pro nomine ejus contumeliampati,- Quod si quam in anima vestra sentiatisaliquando angustiam, dicat ei qui in vobis estspiritus Christi, quem etiam illa quantum in6 fe est, vult confundere : Quare tristis es animamea & quare conturbas mei spera in Deo quoniama adhuc confitebor illi. Et rursus a . . . . Utimmnequaquam turbetur anima, sed ante ipsa tri-bunalia , ante nudos enses jugulo admotos cu-Plilip.4.7. ^odiatur a pace Dei qu<g exsuperat omnem sen-sum, & tranquilla sit , reputans eos qui pere-grinantur a corpore * präsentes effe ad universorumDominum Sed si tales non fumus ut possimussemper anima? tranquillitate servare , saltempon effundatur , nec extraneis appareat ejuscommotio , ut defensionis locus nobis apudDeum supersit, dicentibus : Deus meus, ad me?iffum anima mea turbata est . Meminisse autemnos ratio admonet & illius dicti quod apudIsaiam sic habet : TJolite timere opprobrium ho-minum, & defpePlu eorum ne frangamini. Cumenim Deus caeli siderumque motibus acriter sitintentus, iifqüe omnibus qua? & in terra & inmari divina ejus arte perficiuntur , ut omnisgeneris animantja planta?que & generentur, &

Matth. 5 .

11. 1».AB . 7.41.

P/. 41.

i.Cof.5.8.

pj . 6.

2.

IA 51.7.

consistant, & alantur, & augeantur, absurdumsuerit nos connivere, nec Deum respicere, sedoculos convertere ad homines brevi morituros& tradendos meritis suppliciis, hosque timere.

5- Abrahamo dixit olim Deus: Egredere de Gen.a.i-terra tua ; nobis forte ab eo brevi dicetur :exite de universa terra : cui obedi re bonumest, ut nobis cito caslos ostendat in quibus estid quod dicitur regnum cadorum . Multarumvirtutum causa vitam certaminibus plenam esfe., opus est eos qui certant videre . Enim ve-ro pro temperantia videbuntur multi etiama Dei partibus alieni decertasse , nonnulliquemortem fortiter obire maluisse quam commu-nem Dominum deserere; item prudentiae ope-ram dedisse qui rebus ratione tractandis exa-minandifque prostiterunt ; ac justitiae se tradi-'disse, qui juste vivere .sibi proposuerunt : itaadversus singulas virtutejs militat aut carnis pru-dentia , aut pleraque -extranea : ät pro pietatesolum pugnat genus eleclum, regale sacerdotium, x.Per.t-g.gens fandta, populus acquisitionis ■, exteris homi-nibus ne specie quidem ostendentibus se , etsisunt qua; piis adversentur , pro pietate moripropositum habere, b pietati conjunctam mor- btem vitx impietati conjunctae praeponentes .

Quare hi sunt quibus Deus corde creditur ad Rem. ic.io.justitiam , ore autem confeffio fit ad salutem ,cum percipiant neque fe justificari posse nisisic Deo credant & ita corde affecti sint , ne-que salvos futuros , nisi qualis affectus , talis8c sermo sit. Se enim ipsos decipiunt qui adconsequendum in Christo finem sufficere pu-tant illud: Corde creditur ad justitiam, non ad-jecto altero : ore autem confessio fit ad salutem.

Ac dici potest magis posse labiis honorariDeum ab illo qni longe cor ab eo habuerit,quam corde honorari, cum ore -con fossio nonfit ad salutem.

6. Atque dixerim eos qui pro tribunali ,

Mt etiam antequam ducantur ad tribunal ,Christianismum ejurant , ,e non -colere quidem cidola, adorare tamen, assumentes nomen Do-mini Dei in vanam & inanimatam materiam.

Sic adoravit idola , non coluit populus cumfiliabus M.oab contaminatus , de quo scriptumest his ipsis verbis : Vocaverunt eos ad satnfi- JV«??/, 25.2.•cia idolorum suorum, & comedit populus ex'jUissacrificiis, & adoraverunt Deos earum, 'initiatus-que est Israel Beelphegor . Observa non dictum esse c& coluerunt Deos earum ; neque enim fieripoterat ut post tot signa totque prodigia, uni-co

3 Et rursus. ) Suspicor consecutum suisse aliquem serlptunelocum priori fimiiem quem Amanuenfis in ms. codice omi-serit.

b Pistati conjungam morum vitx impietati conjtutSx pro-ponentes . ) Etiam Ethnicis hoc .tritum -esse observavit wetstfa.e-nius. Isocrates ad Nicoclem: elige potius bene -mori, quam tur-piter vivere. Et in laud. Helena : Prostat mori quam turpitervivere. Origenes lib. 2. contra Celsum n. 17. Maluit Socratespropositi tenax mortem philosopho dignam oppetere , quam [in-dignam philosopho vitam exigere. Sed parum pie moritur quipicutam bibit. Longe aliter Christiani, quibus teste Euscbio lib.4'hili. Eccl. c. 13. ipse Imperator Antoninus in epist. ad com-mune vtfix hocce testimonium perhibet : Illis longe optobiliusfuerit ut in jus vocati mortem oppetere videantur pro Deo suo.quam ut incolumes remaneant : ita Vigores evadunt , animassuas potius projicientes , quam ut ea facere, quo vos jubetis ,ftt animum suunt inducant . Sic de iisdem Prudentius De Coro-na, hymno ro. canitr

Fixa & statuta est omnibus sententiaFidem tueri, vel libenter emori.

C Non colere quidem idola, adorare tamen. ) Distinguit Ori-genef, ut annotavit wetsthenius, nrpoesKusnjcriii & XaTpucM,( Latriam & adorationem ) duc i tq ne locum num. XXV. 3. ubiHebraea verba |I31}17N7 llfinv/ 1 ! & incurvaverunt se diistarum, a txx redduntur, jtsi TrpoviwwWt tois hScoKois cturiv•

& adoraverunt Idola.earum . Itaque secundum Origenem XttTpsies.( Latria ) intimus est cordis affectui quo siipreiriuin-rei.adorata i Itnos imperium agnoscitur L colitur ; rrppo-.itwjil.sns •( Adoratio ) ve-ro , cultus ejusmodi exterior professio . Alterutrum cuitury hoc strr-fftiori sensu sumtqm ne idolis prtestemus aut ulli creata teE, ma-nifeste vetat praeceptum Decalogi secundum Exod. xx. At verotspocsKwntste ( Adoratio) interdum alio sumitur sensu , & adpoliticum civilemque honoris cultum trahitur 2. Reg. xvr r. rr.atque alibi passim. Sic in can. i 6 . Concil. Carthag. sancitur ,q i «vctyvüaTtii tov S'tifedv fj.ii tepoax-ujiaenv, legorespopulum nonadorent. Id est, Zonara explicante ; ut debitum sacerdotibushonorem illis solis deferant, neque ad populum salutandi gra-tia se pariter vertant. Imo interdum ozpoesKlwpcsts ( Adoratio .)religiosum quoddam obsequium & observantiam erga Angelos& sanctos de notat. Sic Anastasius Antiochenus in epist. adscholasticos quosdam. Moramus (-npccrxujjifjiii ) etiam hominesAngelos & sanctos ; non autem servimus (i Votrpiuqfjiv ) ‘i*-Mopses enim ait : Dominum Deum tuum adorabis (

& ilii soli servies ( xaTpiucßf ) Wete quomodo verbo , servies-,addidit : soli ; neutiquam -pero verbo ; adorahis : quia etiamalios adorare licet , nam adoratio ( ti>pocx.uiinens ) honorisdeclaratio j servire ( p^rpAjcrHV ) autem, nequaquam-