'U R I :G

pressa suisset > nisi divina virtute sustentata nönmodo evasisset atque emersisset, sed etiam or-bem universum vicisset vel in se conjuratum .

4‘ E)e nostra quoque morum disciplina vi-deamus quomodo detrahere se putet tanquamnec gravi nec nova., propterea quod ea nobissit communis cum aliis Philosophis : .cum ita, respondendum est : Nisi omnes haberent com-morum re P^unes quaidam de moribus regendis notiones■gul® om- in animis impressas > etiam qui jussum in se Dei-nium ani. judicium accerseint atque attrahuntilli debi-mis im tam p u j S peccatis poenam declinarent. Quare ni-■ C X ' hil mirum Deum , quae per Prophetas .& Sal-vatorem docuit , eadem in omnium hominumanimis impressisse : ut Deo judicante nullus ex>V.xod 1 8 ^usetione uti possit ; cum nullus sit , quin /«-D' ji.io ,' s um l e &i S m cor ^ e f uo s cr ip tum habeat . Atqueid obscure subindicant seripturse , ubi narrant,quod Graeci fabulam este volunt , Deum prarce-pta proprio digito scripta Moysi tradidisse , ea-que confracta suisse malitia eorum qui vitulumconflaverant; quasi dicerent ea seelerum prolu-vie oblite,rata suisse : Deum iterum eadem inlapideis tabulis a Moyse excisis exarasse Moysi-que dedisse; nimirum prophetico sermone ani-mam post primum peccatum ad secundas De;literas prsparante.

Christse- 5. Quod autem Christiani de Idololatria sen-norumfen. t j un t jd ipse exponit & veluti confirmat di-

dololatria" cens f^* s P ro p terea deos manusectos non exi-stimari , quod a recta ratione alienum sit deo-rum in numero habere , improborum, perdi-tis moribus , sepe etiam injustorum artificiimopera , Deinde ut ostendat neque hanc senten-tiam esse Christianorum propriam aut ab illisL inventam , Heracliti verba refert a dicentis ,Heracliti qui ad res inanimas , tanquam dii cfjcnt , acce-de eu} y p S ri nc le facere , ac fi quis cum parieti -0 0 a ' bus confahktur. Verum hxc, ut & alia qu* adEthicem pertinent , docent insite hominum a-nimis notiones , Hinc hausit Heraclitus , autquisquis alius e Grascis vel Barbaris idem ad-struere cogitavit : nam & Perses in eadem sen*k tentia suisse versatos affirmat, b Herodoti fide,

tria.

a Dicentis , &c. ) Clemens Alexandrinus in Protreptico :,Scd (i tu non audis prophetissam , at tuum audi philosophumHeraclitum Epbtfium , insenfibilem simulacrorum truncum ex-probrantvm : Et his vota faciunt idolis , perinde ac fi quisloquatur cum edibus.

b Herodoti fide . ) Porro ritus quibus utuntur Persee , taleseffe competi. Neque statuas, neque templa, neque aras exstrue-re solent , Ima hoc facientibus infante tribuunt , ob id ( utmea fert opinio ) quod non , quemadmodum G reci , sentiuntdeos ex hominibus effe ortos , De his Herodotus jn Clio ; &Strabo , lib. 15. Spencer.

c De Republica . ) Huius libri siepius meminit Laertius inZenone . Plutarcbus , Oratione prima De fortuna Alexandri ,a Zenone scriptum putat . Tanquam somnium aut imaginentequitatis & reipublice philosophice . Aljfer apud eumdein Zo-pyrus , Sympostqcän üb. z. qusest.d. Ego quidem per canem ad-juro optare me , suos Diamerismos illos obscenos Zenonem inconvivio aliquo , aut joco , quam in tam ferio de republica ope-re posuisse . Hoc vero illius decretum memoratur apqd Rlutar-churq libro De Stoicorum repugnantiis . Et verbis paululummutatis invenies apud Theodoretum Serra. 3. & Clementem Ale-xandrinum , libro Stroraotum 5. Huic affine eII illud Platonisüb. II. De legibus, pag. 95J. Edit. Roberti Stephan! 1778. Ca-flos & moderatos viros casta & moderata dona diis dare con-sentaneum est. Terra quidem & Eesta , omnibus diis sacra se-des est . Nemo igitur secunde quodammodo templa diis dedica-to . Opes amovento. Aurum enim & argentum in exteris civi-tatibus invidiosa res est, at in sacris maxime . Ebur amem ,quum olim ab animo destitutum fuerit corpus , ad deorum do-naria minime est accommodatum. ABs atque ferrum bellica suntinstrumenta. Ex ligno igitur uno, vel uno quovis lapide inte-gra deorum imagines in templis communibus statuantur. Hunclocum Clemens Alexandrinus Stromatum libro quinto fle tran-scripsit, & Theodorefus Serm. 3. Huic etiam Laii antius allusit,sed parum candide, üb. 6. cap. ij, Ebur , inquit Plato , noncaftftm donum Deo. Quid ergo ? Pici a scilicet & texta pretio-sa ? imo vero non castum donum Deo , qui c quid surripi potest i

E N I S

Cui addo ego Zenonem Cittiensem, qui in li- <ebro de c Republica ait : 'Ifihil opus erit sacella cnrfonfrsconstrui . T^ihil enim sacrum, nihil alicujus pretii , Sententianihil sanciunt existimandum est , quod a fabris o- de Idolis.perisque construitur . Liquet igitur etiam de hocdogmate literis Dei inseriptum esse hominummentibus quid sequendum.

6- Postea Celsus neseio qua re motus ait ,quam Christiani -videntur habere potestatem,eam ipsos habere ex quorumdam damonumnominibus .& incarnationibus, opinor, lubindi-cans ea qua: faciunt apud nos ii , qui daemonesincantant & expellunt - In quo manifeste nos.calumniatur, Neque enim hujusmodi incanta- Christia-tionibiis potestatem habere videntur , sed pro- norumpo«nunciando nomine Jelu recitandisque Lvange- t ) estaS acliiis * haec enim sepe ex hominibus daemones ex- e xpcüen-truserunt , idque maxime ,cum d ii qui recitant dos undepuro animo recitant & integra fide . Quin im- repetatur»mo tanta nominis Jesu contra daemones vis est d&c potentia , ut eos aliquando vincat etiam abimprobis -pronunciatum , Quod nobis Jeses ipsepra-nuncians ait : Afulti dicent mihi in illa die , Matth.j,in nomine tuo dsmonia ejecimus , & virtutes se- 2 7 .cimus. Quod neseio fponte-ne ac maligne prae-terierit Celsus , an prorsus ignoraverit . Accu- Magicisset postea & ipsum Salvatorem, quod magicis artibus Je-,artibus fecerit ea, qite facere vilus est i & quod ssmedidil-cum prasse iret multos postea suturos , qui ea- ^rumdem artium periti eadem ac ipse efficerent susresesjactarentque se divina esseciffe potentia , illis siia Jitur,societate interdixerit: illum enim , si juste aliosrejecit , imprpbum esse , cum eorumdem Cri-minum sit reus; aut si cum h.vc facit extra cul-pam est, abeste etiam a culpa eos qui eadem se- ^ ^ciunt. Vcrumtamen- licet qua virtute Jesus htec Christianisfecerit , demonstrari poste non videretur , ni- incantatio-hilomjnus evidens est nullam a Christianis in- numarsad.cantationum artem adhiberi, sed Jesu nomen hll)ctllr -aliaque nonnulla, quse icrjpturae diyiny creden-da esse docent.

7. Quoniam vero in sequentibus clancula- Chriffinno-riam sepe vocat ftosttam dodtriam , etiam in rumdorin-hoc confutandus est , cum illa sit toti orbi ma- cognita! %

gis

sed ficut hoc vidit , non oportere viventi afferre aliquid , quodfit ex mortuo corpore, cur illud nön vidit , non debere incorpo-rali corporale munus offerre? Rectius, ni fallar , Theodorepus,Sermone p-a>dicto , interpretatus est . Quod nutem Athsniensttpopuli metu non penitus prohibuerit fieri fimulachra , indidemfacile est percipere. Primo enim vetuit , ne quis privatim sibidearum imagines faceret. Deinde aurum & argentum tanquaminvidiosam maferiam , & fid sacrilegia provocantem rejecit .Ebur autem prophanum appellavit . JEs vero ac fenum bellodixit , non deorum statuis congruere . E lignis autem lapidi-busque solis sculpi eas juffit , sciens , opinOr , materiam effecontemtui obnoxiam, & qu£ insuentibus facile persuaderet, nepro diis haberent , colersntque res adeo viles , & pullius pre-tii. Haqc .eruditiflimi viri conjecturam, si mearum partipm es-set, innumeris argumentis , quse sedula Platonis lectio suppe-ditabit, confirmare poteram ; me vero alias vocat elegantiffi-mum Xenophanis Colophonii carmen

At mortales homines gigni putant deosSenftbus aquales, & voce, Kr corpore nobis,

Jequitur ex eodem,

J7 manibus p offene uti tauri , atque elephantes ,

Pingere vel manibus, vel que nos, salia referre-Jam fimiles & equis divos bubufque videresCornipedes pinxisse, & equos taurosque bicornes,

Haud alio falsos, quam quo ipfi corpore nunc sunt.Numa, Mosem imitatus, consimilem tulit legem , uti tradit ct«.mens Alexandrinus Strpm. üb. 1. Huic consentiunt Dionysius Ha.ficarnaffenfis & Plntarpbtss, qui inducta legis eandem rationemreddidere . Vide Eusebiqm , Prepqrationis Evangeliee üb. g.cap. 8,ex Plutarcho , item üb. t.cap. 9. Cetera, quse Ipcmn spe-ctant, veterum testimonia itibens adjecissem, si eadpm a clarissi-mo Grotio in Explicatione Decalogi summa cum diligentia >uunum collecta non invenissem. Spekger..

d Ii qui recitant &c. ) Objter notes velim morem qui h°-dieque in Ecclesia servatur , recitandi Evangelia super Ener-gumenos & infirmos a primis dictum esse Ecclesia &cu,fis.