a

j.Cer.p.^,

314 Ori g

sie crimine possent ? praesertim cum eorum do-ctrina vetet statuarum atque simulacrorum ra-tionem habere & haerere in rebus a Deo crea-tis , sed his transcensis ad conditorem animamattollere jubeat. Quod si Celsus alii ve ejus asjeci®, ut sua principia constanter teneant, dixe-rint patrias leges vel philosopho elfe custodien-das j accidet ,ut , qui philosophi inter Agy-ptios degent , perridicule cepis abstineant , utpatria fervent instituta ; aut quibusdam corpo-ris partibus , puta capite vel humero , ut neritus a majoribus 'sibi traditos violent . a Ta-ceo nunc eos Agyptios qui crepitus ventris inhonore habent , Nam si quis eorum philoso-phis studens hos patrios ritus obscryet , non-ne ridiculus fuerit , & indigna philosopho fe-cerit ? Quisquis ergo a Christiana doctrinaDeum rerum omnium conditorem adorare di-dicit , & propter leges patrias in statuis & si-mulacris haeret , nec vult animo ad condito-rem assurgere, is nihil differt ab cis, qui, li-cet philosophia; documenta acceperint, timenttamen qu« non timenda sunt, & impium estedUctirtt quibusdam carnibus vesci,

36. Qualis est ille Herodoti Amfflon, cujusverba Celsus usurpavit , ut probaret oporteresingulos patria instituta sequi ? Per eum enimnon licet iis, qui Maream & Apim in Libya?confiniis habitant, vaccis libere vesci : quSre-stamen est non modo per fe indifferens , sednec impedit quin probus quis & bonus sit ,Ae si Afnmon ille idcirco illis vaccarum eso-Interdixisset , quod istud animalium genus adagriculturam utile est , quodque praeterea pervaccas sit generis propagatio , non sine causainterdixisse videretur : sed ea tantum rationevult ab illis Agyptiorum leges de vaccis ob-servari , quia Nili aquam bibunt , Quod additlArnmoncm de rebus divinis uwßuntiandis nihiloeffe Judxorum ^iagelis deteriorem , hoc dictoAngelos inceflit rerum diyjnarum apud Juckospraecones . At quid jl]i dicant , aut cur appa-ruerint , non intellexit . Vidisset enim de bo-bus Deo non esse curam , vel cum de illisaliifve brutis animantibus leges constituit sedhaec propter homines scripta esse quibus fisostoc velamine naturales quaedam veritates inve-stigandae proponuntur . Ait igitur Celsos nihilinjustum facere , qui proprios soos ritus ob-servat : unde consequens est injustos non es-se Scythäs , cum ex patriis institutis homi-nes devorant : & Indos illos , qui pistatis esie putant parentes comedere , recte facere ,aut saltem non injuste . Et quidem Herodo-ti testimonium affert , quod huic opinioni fa-vet , debere quemque patriis legibus pbfeijui ;§c probari ipsi videntur Indi illi Callati«qui suos parentes devorant , quique rogati aDario qua mercede hanc legem abrogarent ,magnis clamoribus jusserunt bona verba di-

cere ,

37. itaque cum du« gefleratifst sint leges ,natur« altera cujus Deus auctor , altera urbi-Scripta lyx k us soripto data ; ubi scripta divina; non ad-deterenda versatur , illam decet a civibus observari , &cum divi legibus exteris anteppni : sed ubi scripta? legiy« fatur ltX natunE ' hoc est Dei, contraria pracipu,

E N I S

vide an non ratio velit , ut scriptis legibusvalere jussis , spretaque legislatorum voluntate,soli Deo legislatori pareatur , .& ex ;ejus pr«*scripto vita componatur , etiamsi id facientempericula , labores innumeri, mors , ignominiamanerent . Cum ,estim ea, qu« Deo placent ,s«pe diversa sint a quibusdam 'legibus pro so-cietate constitutis , & impolsibile sit Deo si-mul & quarumdam legum latoribus placere >absurdum suerit actiones illas contemnere qui-bus rerum omnium conditori placeri potest ;illas autem eligere , quibus , placendo impiislegibus earum que fautoribus , Deo displicere-mus . Jam si rationi consentaneum est in aliisrebus natur« legem , qu« Dei lex est , legiscripta; & ab hominibus contra Dei legem k-t« anteferri , quanto magis id in Dei legibusfaciendum est ? Non igitur, ut Athiopcs, quicirca Merocn habitant , Jovem & Liberum ,quos solos deos illis agnoscere visum est , ad-orabimus > neque omnino deos Aethiopicos AL-thiopum ritu venerabimur ; neque , ut Ara-bes ? Uraniam & Bacchum solos pro diis ha-bebimus; fteque nobis deorum loco erunt jiin quibus sexus distinguitur ( Arabes enimUraniam pro femina & Bacchum pro marecolunt ; ) neque , ut A.gyptii omnes , deosreputabimus Osiridem & Isidem neque diisaccensebimus, ut Saitis placet, Minervam, Etsi priscis quidem Naucratitis alia Numina, re-cendoribus autem Serapin qui nunquam Deussuerat , colere visum est ; nos certe in deo-rum numerum non referemus Deum recentem,qui antea non erat , qui notus antehac homi-nibus non fuit. Neque enim Dei sibus qui pri- q 0 i 0 jjpiogenitus est omnis creatum , idcirco recens est ,quia recens visos est homo fieri: constat enime divinis scripturis eum esse rebus creatis om-nibus antiquiorem ; siquidem in mundi crea-tione suerit file , cui Deus dixit : Faciamushominem ad imaginem & similitudinem nostram. Gm 2 6

38. Verum ostendere juvat justam Celso cau-sam non suisse ciir diceret domestica cuique &patria servanda esse instituta. Ait enim ab A-thiopibus qui Meroen habitant duos dumtaxatdeos coli , Jovem & Liberum ; item duos abArabibus, Liberum, quem colunt Athiopes ,

& Uraniam qu« ipsis propria est ; unde necAthiopes Uraniam , nec Arabes Jovem proDeo habent. At rogo, si quis Athiops aliquocaso apud Arabes degens impietatis accusareturquod Uraniam non adoraret , eaque causa inmortis periculum incurreret , utrum ille malledeberet möri , an patrios violare ritus? Si con-tra patrios ritus facere debet, impius erit Cel-si judicio : sili ad supplicium trahi le patiatur ,dicat Celsus qua ratione Athiops ille moriprsoptet : nescio an illam inde ducere posset,quo Athiopum philosophia doceat immorta-lem esse animam donarique mercede pietatemeorum, qui ex patriis legibus pro diis habitosvenerantur, Atque idem dicere liceat de Ara-bibus, qui sortuito ad Athiopes Meröes inco-las venissent, Ii enim, cum Uraniam & Libe-rum solos colere didicerint , Jovem cum A-thiopibus non adorarent : bacque de re si im-pii audirent & ad mortem ducerentur , quid

eos

3 Tacet) & seqtf* ) Minutius ^ in OBavio , pag. 34, UdemJEgjfptij Cttpl flerifque vopiscum non magis Ijiifm, quam cepa*

rura acrimonias metuunt : nec Serapidem magis , ouam ftrepi -tus per pudenda corporis expressos contremiscynt . Spencer.

1