E

Mich. 1.12.,

Ps 88.3 z.

Ifil. 47.14,lbid. 4 J. 7 „_

346 Ori g

qiiaedam dicit quibus imperiti divinarum litera-r : um lectores conturbari videntur, fit scio quL-dam scriptura; loca ad luam sententiam tra-hent . Ha?c tamen explicare loca , quia multasunt & eorum interpretatio multum operaemeditationisque postulat , non visum est huictractationi convenies. Mala igitur, si quis illahoc proprio sensu intejligat , Deus non fecit .Sed tamen pauca, si ad 'hujus uniyersitatis com-positionem spectes , ex praecipuis ejus operi-bus consecuta sunt. Quemadmodum ex praeci-puis fabris operibus tortilia segmina scobesqueconsequuntur : sicut etiam architectis tribuiposte videntur sordidi illi fragminum pulverisque acervi, qui prope a?disicia sunt,

;6. Sin autem de malis corporeis & exte-rioribus , quae per abusionem vocantur mala,sermo fiat, concedemus aliquando contigisse utDeus quaedam eorum faceret , idque ut ali-quos 'per illa converteret . Et quid absurdihaec doctrina habere potest ? Sicut enim, quam-vis per abusionem mala appellemus poenas il-las , quas patres , magistri , paedagogi infliguntiis quos erudiunt , & medici iis quos simandicausa urunt vel secant , & dicamus patrem fi-liis , aut magistros , aut paedagogos , aut me-dicos mala facere : non tamen accusamus eosqui verberant vel secant: sic nihil absurdi di-cere mala quaedam a Deo induci ad conver-tendos & sanandos qui hujusmodi molestiis o-pus habent. Non absurdum etiam mala a Do-mino descendere in portas Jerusalem , quae malaposita erant in molestiis quas hostes pariebant,

& quae conversionis causii infligebantur visita-:

ri in virga iniquitates legem' Dei relinquen-tium , & in verberibus peccata eorum; & jstustdici , Habes carbones ignis , sede super eos , ipßtibi erunt auxilio , In eamdem sententiam istudexponimus, Ego faciens pacem & creans mala;creat enim corporea & exteriora mala , iisquqpurgat & erudit ? qui verbo & doctrina sanaerudiri nolunt. Atque ha?c in istud , QuomodoDeus mala faciebat ?

57. Nunc ad illud : Ouomodo persuadere co-hortari non potest ? jam dixi , id quod Celsushic objicit , si propterea in jus vocari possu-mus , objiciendum esse omnjbus providentiamadmittentibus. Responderit etiam aliquis Deumhortari posse , quandoquidem per totam scri-pturam hortatur , & per eos qui Dei gratiadocent audientes . Nisi forte propria qu$dafi*isti verbo hortari significatio tribuatur , quasiidem exprimeret ac penetrare in animum ejusad quem hortatio fit, & efficere ut sermonemdocentis intelligat ; id quod ab usitata signifi-catione recedit . In jstud vero , Quomodo per-suadere non potest ? quod & ipsum providen-tiam admittentibus objici potest , dicendum ,quia hoc verbum persuaderi ex verborum nu-mero est qua? duplicem actionem indicant 5 cu-jusmodi est tonderis quod significat & actionemtondentis, & actionem ejus qui se praebet ton-dendum : propterea non solum opus esse per-suadentis actione , sed etiam ut qui persuade-tur, se, ut ita Joquar, persuadenti submittat,aut recipiat quX a persuadente dicuntur. Quam-obrem si qui non persuadentur , non idcircodicendum id inde oriri , quod Deus persiiade-

N I S

re non possit , sed quod illi Dei sermones adfaciendam fidem aptos non admittant , Idemqui diceret de illis hominibus quos persuaden-di artifices vocamus , non falleretur , Fieri e-nim potest ut aliquis apprime rhetorica; prae-cepta callens iisique ut par est utens omnia adpersuadendum faciat , nec tamen videatur per-suadere , propterea quod vincere non potestejus voluntatem qui persuaderi debet . Et sa-ne quod res .dicantur ad persuadendum ido-nea , id a Deo proficiscitur , persuasionis au-tem non Deus est auctor: idque perspicue do-cet Paulus , cum ait : Versu.asio non est ex eo 5. 8..qui vocat vos . Ejusmodi .est .etiam istud : Si }fa:.x.ip.zovolueritis & audieritis me , bona terra comedetis ;quod st nolueritis , neque audieritis me , gladius.devorabit vos.. Ut enim aliquis velit qua: dicithortator, ,& illis obsecutus dignum se prtebeatqui Dei promissa consequatur, opus est ut vo-luntas audientis acquiescat & dictis assentiatur.Quapropter in Deuteronomio luculente mihidictum esse videtur : Et nunc Israel , quid Do - Deut.jQ.12minus Deus tuus petit a te, nisi ut timeas Domi- l $’num Deum tuum , & ambules in omnibus viisejus , & diligas eum \ & custodias mandata ejus ?

58. Demde refellendum venit istud; Cur eumpcenitet ingratos creasse & improbos , de sua arteconqueritur , & odio habet , intendit minas , &proprios filios pefsumdati Sic lacessit .calumniis &

prave detorquet quie in Genesi narrantur in ^ ^

hunc modum : Fidens autem Deus completas esse 7 .iniquitates hominum in terra , & omnes in cordecogitare de malis totos dies , recogitavit Deus quidhominem fecisset in terra , & versavit in corde suo& dixit Deus; delebo hominem quem feci a facieterra , ab homine ad animantia , a reptili usque aivolucres cali, recogitavi enim quod eos fecerim .

Qus scripta non siint profert , quasi iis qusescripta sunt indicentur : nulla enim in istisde poenitentia Dei mentio est , nec de sua ar-te queri, nec eam odio habere legitur. Quodautem Deus minitari diluvium & illo pro-prios filios videtur exstinguere , dicendum ,cum immortalis hominum anima sit, minas il-las eo consilio intendi , ut qui audiunt con-vertantur : internecionem autem hominum perdiluvium esse terra; purgationem > id quod do-ctissimi Cnecorum philosophi docent his ver-bis : a Quando dii terram purgaverint . Ca?terum ade locis , ubi Deo tribuuntur humani affe-ctus, non pauca .nobjs jam dicta sunt jn supe-rioribus .

59. Postea Celsiis aut suspicans aut intelli-gens quid illi responderi possit de iis qui di-luvio exstincti siint , ait : ^iut fi non propriosfilios peffumdat , quo tandem ablegat ex hoc mun-do quem ipse fecit ? Ad quod nos dicimus eosqui diluvio perierunt , non removeri omninoa toto hoc inundo qui e caelo & terra con-stat , sed ab illa vita qua? in carne vivitur »

& solutis corporibus eos tolli e terra , quamscriptura multis in locis mundum vocare so-let. Sed maxjme in Evangelio secundum Joan-

nem invenire est locum hunc terrenum mun ^Joan.1.9.dum appellari ; sicut cum dicitur: Erat lux ve-ra qua illuminat omnem hominem venientem in soa».i 3 -J 5 *hunc mundum t Se ; in mundo pressuram habebi-tis ; sed confidite , ego vici mundum , Si igitur

mun-

a Quando Dii terram purgaverint.) piato in Tlmaio pag. zi.