Örig. in Canticum Canticorum Prologus. 19

‘fiientes , sive incontinentis fuD velamen scriptaveterum proferentes . Ne ergo & nos tale ali-quid incurramus , ea quo a veteribus bene &spiritaliter scripta sunt, vitiose & carnaliter ad-vertentes , tam corporis quam animo nostro pal-mas protendamus ad Deum , ut Dominus quidedit verbum evangelizantibus virtute multa ,donet & nobis in virtute sua verbum quo pos-simus ex his qüo scripta sunt, intellectum se-num , & ad odificationem pudicitias aptum, velmomini ipsi , vel naturo amoris .ostendere . Inprincipio verborum Moysi, ubi de mundi con-ditione conscribitur , duos invenimus homines€en, 1. creatos reserri . Primum ad imaginem & simili-tudinem Dei fictum , secundum e limo terraesectum . Hoc Paulus apostolus bene sciens , &ad liquidum in his eruditus, in suis literis aper-tius & evidentius binos este & per singulos quosr.Lvr.H.iF. st ue homines scripsit . Sic enim dixit : Nam fiis qui foris efl homo noster corrumpitur , sed illequi intus efl , renovatur de die in diem. Et ite-,, rum : CondeleBor enim legi Dei secundum inte.

rtorem hominem , & fus simdia quanta conseri-bit? Unde puto neminem jam debere dubitare,quod Moyses de duorum hominum sectura ve\sigmento scripserit'in principio , Cl j m

videat Paulum qui melius \iwque quam nos in -telligebat ea qu» a "Moyse scripta sunt , duoshomines efie per fmgulos quosque dicentem .Quorum unum , id est interiorem , renovariper singulos dies memorat : alterum vero , idefl exteriorem, in quibusdam senctis, & talibusqualis erat Paulus , corrumpi perhibet & infir-mari . Quod si alicui videbitur de hoc adhucaliquid dubitandum, in locis propriis melius ex-planabitur . Nunc autem propter quid memo-riam fecerimus interioris & exterioris hominisprosequamur. Ostendere enim ex his volumus,quod scripturis divinis per homonymias, id estper similes appellationes, imo per eadem voca-bula , & exterioris hominis membra , & illiusinterioris hominis partes affectusque nominantur,caque non solum vocabulis, sed & rebus ipsissibi invicem comparantur . Verbi gratia , retatealiquis est puer secundum exteriorem hominem,quem possibile est crescere, & ad statem juve-nis adduci, atque inde succedentibus incrementispervenire ad virum perfectum, & effici patrem.His autem nominibus uti voluimus, ut consonadivins scripturs , illi scilicet qus ab Joannescripta est , vocabula poneremus . Ait enim il-. le Scripsi vobis pueri , quoniam cognovistis pa-

13. ' 14 * trem ; scripsi vobis patres , quoniam cognovistiseum qui ab initio est . Scripfi vobis juvenes ,quoniam fortes estis , & verbum Dei manet in vo-bis , & vicistis malignum. Evidens utique est necab ullo arbitror omnino dubitari, quod pueroshic Joanncs vel adolescentes , vel juvenes , veletiam patres secundum animae, non secundumcorporis appellet setatem - Sed & Paulus dicit in>»0sr.3.t.r. quodam loco : Non potui vobis loqui quafi spi-ritalibus , sed quafi carnalibus , tanquam parvu-lis in Christo lac vobis potum dedi , non escam,In Christo parvulus proculdubio secundum ani-mae , non secundum carnis nominatur aetatem .Denique idem Paulus etiam in alio loco ait :ä-Coc. 13, Q um gjjent parvulus , loquebar sicut parvulus ,stcut parvulus sapiebam , sicut parvulus cogita-bam : Cum autem fablus sum vir , destruxi quie4,ij_ erant parvuli. Et iterum alibi dicit : Donec oc-curramus omnes in virum per se Ilum , i» menfu-T om. IU.

ram retatis plenitudinis Christi. Scit enim occur-suros esle omnes qui credunt , in virum perse-ctum, & in mensuram itatis plenitudinis Christi.

Igitur sicut haec quae memoravimus statum nomi-na , eisdem vocabulis & exteriori homini ascri-buntur & interiori : ita invenies etiam membro-rum nomina corporalium transferri ad animaemembra , seu potius efficientis hsc animae affe-ctuique dicendi sunt. Dicitur ergo in Ecclesia-ste : Sapientis oculi in capite ejus . Item in evan- Ecdes.1.14.gelio: Qui habet aures audiendi , audiat . In pro-phetis quoque: Sermo Domini qui fa8us est in ' x $‘manu propheta; Hier emi te , sive alterius cujusli- Hier. 21.1.bet . Simile est etiam illud quod ait ille : Pesautem tuus non offendit. Et iterum : Mei autem prd^'\^'paulo minus moti sunt pedes . Evidenter quoqueSc venter anims designatur, ubi dicitur : Domi- ]/ a ;.z$.id,ne a timore tuo in utero concepimus. Nam indequis dubitet , cum dicitur : Sepulcbrum patens Ps ;.efl guttur eorum ? Et iterum : Pracipita , Domi- p[ .

»e, & divide linguas eorum. Sed & id quod scri-ptum efl : Dentes peccatorum contrivisti. Et ite- Pf' 3 ' 7 -rum : Contere brachium peccatoris & maligni .

Et quid. OPVL est veve Le h\s ipffivi collibere , cumaWnäanüßimis testimoniis scripturs divins re-plets sunt? Ex quibus evidenter oflenditur mem-brorum hsc nomina nequaquam corpori visibiliaptari poste, sed ad invisibilis anims partem vir-tutesque debere revocari : quoniam & vocabulaquidem habent similia, aperte autem & sine ul-la ambiguitate non exterioris, sed interioris ho-minis significantias gerunt. Et ergo materialis hu-jus hominis , qui & exterior appellatur , cibuspotusque naturs fus cognatus , corporeus istescilicet & terrenus. Similiter autem & spiritalishominis ipsius qui & interior dicitur, est propriuscibus, ut panis ille vivus qui de cslo descendit.

Sed & potus ille est ex illa aqua quam promittitJesus , dicens : Quicunque biberit ex hac aquaquam ego do ei 3 non fitiet in aternum . Sic ergo *

per omnia similitudo quidem vocabulorum secun-dum utrumque hominem ponitur : rerum veroproprietas unicuique discreta servatur, & corru-ptibilia prsbentur, incorruptibili vero incorrupti-bilia proponuntur . Unde accidit, ut simplicioresquidam nescientes distinguere ac secernere qussint qus in scripturis divinis interiori homini ,qus vero exteriori deputanda sint, vocabulorumsimilitudinibus falsi ad ineptas quasdam fabulas &figmenta inania fe contulerint : ut etiam post re-surrectionem cibis corporalibus utendum crede-rent , potumque sumendum non solum ex illavite vera, & vivente in fecula , verum , & exhis vitibus Sc fructibus ligni. Sed de his alias vi-debimus. Nunc ergo ( ut prscedenti observatio-ne distinximus ) est quidem secundum interioremhominem alius sine filiis & sterilis , alius veroabundans in filiis . Secundum quod & illud ad-vertimus dictum, Sterilis peperit septem , & fce r 1 _p e ^ r5>eunda m filiis infirmata est. Et ut in benedictio-nibus dicitur : Non erit in vobis sine filiis & p XOl] [ ,j.sterilis. Igitur /J hsc ita se habent , sicut dici- 2 6.tur aliquis carnalis amor , quem & cupidinemappellaverunt poets, fecundum quem qui amat,in carne seminat : ita est Sc quidam spirita-lis amor , secundum quem ille interior homoamans in spiritu seminat . Et ut evidentius di-cam , fi quis est qui portat adhuc imaginem ter-reni secundum exteriorem hominem, agitur cu-pidine & amore terreno. Qui vero portat ima-ginem cslestis fecundum interiorem hominem