in Matthaeum Tomus XIII.

i z s

id adverte : Njm qui minor efl inter vos omnes , hic major est , legimus quoque in afiis , ibld.major erit ; at juxta Lucam : Si <l u,s non acce P ent regnum Dei sicut puer , non intrabit in il. \bid. 18,17.l»d am biguus vero est ille sermo , vel enim ut qui regnum Dsi accipit , puero similis effi-ciatur 5 vel ut regnum Dei illi puero fimile effeftuist recipiat - Et legnum ei tc reci-piunt , illud fortasse puero simile recipiunt , in suturo autem seculo non jam amplius puero si-mile & magnitudinem assequuntur perfectionis , in aetate , ut ita dicam , spimuah scie txerentis& ostentantis in iis omnibus qui in hoc seculo receperunt regnum Dei , quo ic puero 1

mile est.

VETUS INTERPRETATIO.

? “'ti. rz, 2o. V<e huic mundo a scandalis . Nece (se eflenim ventre scandala . Verumtamen v<e hominiilli per quem scandalum venit . Digna est resquaerere in hoc loco , quid dicit esse mundumcui promittitur vae, cui omnia scandala afferuntvae. Intelligere autem aliquid poterimus, si con-gregemus scripturarum exempla, in quibus no-minatur mundus. Arbitror ergo quia non coeli& terrae spatium secundum scripturas divinas di-citur mundus , sed terrenus iste tantummodoj locus , vel , homines qui sunt habitatores loci

*' *• io. istius. Sic enim intelligitur illud quod ait : Inmundo enim erat verum illud lumen , id est ,in loco terrae nostrae quam habitamus: & mun-dus per ipsum failus efl , id est , orbis terra; :& mundus eum non cognovit , id est , nomineshabitatores terrae istius. Incongruum enim est ,mundus eum non cognovit , referre ad ele-menta coeli & terra : ut dicat aliquis, quoniamsol , & hna , & stelis , vel aqua, vel terra ,vel angeli qui sunt in universo hoc mundo, lu-men illud verum non cognoverunt, & non co-gnoscentes eum conservaverunt ab eo sibi ordi-Uij nem constitutum. Secundum hunc enim sensum,s,„' 7 - y intelligitur etiam illud : Et nunc honorifica metu Pater eo honore quem habui antequam mun-dus esset apud te. Manifeflavi nomen tuum ho-minibus , quos dedisti mihi de mundo . Et postpauca : Ego ( inquit ) pro eis rogo , non promundo rogo i sed pro eis quos dedisti mihi. Itempost pauca •• Et hi in mundo sunt , & ego adte venio . Et jam non sum in mundo , & istiin mundo sunt. Item post pauca ; Et ego ad tevento , & htec loquor in mundo, ut habeant gau-dium meum plenum. Iu s e ergo mundus dicitur,vel locus terrenus, vel homines qui sunt in eo.Ex mundo enim dedit Filio homines Pater ,pro quibus rogat Filius Patrem solis, & non proomnium hominum mundo . Nam ubi magis ne-i.j cellarium est ut servemur a Patre quam in mun-

^ do, quem dicit Joannes : Et mundus totus po-

*fl i» maligno i Item in sequentibus - Utmundus credat quia tu me misisti . Ergo locusiste, & homines qui sunt in eo dicuntur mun«dus, quibus va a scandalis. Omnibus enim ho-minibus, quos tamen scandala vincere possunt,

vae

20. Vce mundo a scandalis . Privatim & se- Matth. 18parate vocabulum hocce Mundus usurpatum est: * 7,

In mundo erat, & mundus eum non cognovit > J 6 an. i. ia,at juxta convenientiam cum aliqua re, & con-nexionem cum eo ad quod pertinet , enuntia-tum est hoc loco: Ne forte elevatis oculis ad Q eut ^ 4>I? .cotium , videas solem & lunam , & omnem or-natum ( xoFpior ) coeli, & errore deceptus ado-res ea, & colas ea. Simile in libro Esther di-ctum este de illo inquies , eum scriptum est .-a Cum deposuisset omnem ornatum ( y.oirgiov ) asuum. Non enim idem est nocftog mundus sina- E flb. 14. 2pliciter, & notrptoi; ornatus coeli , vel xdcrjjt ogornatus Esther ; quod autem nunc in quaestio-ne versatur , aliud est - Existimo igitur mun-dum , juxta divinam scripturam , non compa-gem illam esse, quce coelo & terra constat, festlocum hunc tantummodo qui terram ambit, at-que eum quidem non qui universam terram am-bire intelligitur , sed eam solum quae a nobisincolitur; in mundo enisa erat lux vera, ineovidelicet loco qui terram nostram ambire intel-ligitur; Et mundus eum non cognovit, homines ’oan. j. 10nempe qui circa terram versentur , vel ersernfortasse propriae & familiares loco huic potesta-tes: b absurdum enim est dicere compagem il- blam quae ex coelo, & terra, & quie in eis suntc.oncreta est, significari; adeo ut sedem , A lu-nam , A siderum chorum , & omnes qui inuniverso mundo sunt angelos, veram lucem nonagnovisse, & illam tamen non agnoscentes , or-dinem sibi a Deo prastitutum servasse contenda-mus . Quin etiam cum in oratione ad PatremServator dicit- - Et nunc clarifica me Pater apud ugj ^ternetipjum , claritate quam habui priusquammundus esset apud te, locus hic supra terram anobis habitatus intelligendus est; de illo etenimmundo hotnines Filio dedit Pater , c pro qui- cbus solummodo Patrem rogat Servator, non au-tem pro universo hominum mundo. Item cutnait Servator: Et ego ad te venio, & jam non j oa „ J71lsum in mundo , mundum dicit terrenum ; necenim sibi repugnantia proferre istum putandumest dicentem: Et ego ad te venio , & jam nonsum in munda , &, s ucn 10 mundo. Sed & hocloco: Et htec loquor tu mundo , terrenus hiclocus intelligendus sst- Luculenter vero his il-le

a Cum deposuisset &c. ) Hac non aliunde deprompta putoqU u Ic J h - Huetius. 0 0 0

a fur um enim &c. ) Syderibus non animam solummodo

* se j ,sU ® , ™^nl Qe V COsnitio «® h <* l0C0 [nbu:t OriZeoes.

Quod argumentum exhausimus ; OH ianis . Huctius .

c Pro quibus solummodo &c . ) Puthymius in Joann. ,7. 9.No» pro mundo un,verso p> 7 fi ium

Tasdem orf.', *"? « P w «r «"» • Nrn

orat, Ut votis suis potiri omni' ' h / S enun iC \ r l‘ Z

lalutem quippe illius a Patre poKi-i^' seC j US i U j e - m f e VI a ^ a.2. P°*tulat , modo & dignum ie n-

tlenes. Ita tamen illuminamur

\ fi »on fimus mentibus exci .

— .. ■■ , j* non ß

Nam ficut sol 6* luna corporalibus oculis e-xcos quamvis illu-fir-ent , illi tamen reeipere lumen non possunt , ita & Christuslucem suam frastat mentibus nofisis sed ita demum nos illu-minabit , fi nequaquam cacitas mentis impediat . PrsecUre ve-distinstionta nostram confirmat Homil. 9. in Levit. Stamus

enim nos, inquit, r oppedentes Pontificem nofirum

commorantem intra J ancta JanSorum , id efl a pud P /

6r exorantem pro peccatis,torum qui J e enpcsiLt , non prl‘ommum feccatis exorantem . Non enim exorat pro his aj r”

tem veniunt e t us h>>c> , quiemutitur in desertum . P, 0

exorat tantum damini , qui eum pro foribus ex

peSant . Dixit ^ ftilctts exorari Patrem , sed pro sancis &impns orari intel Id ex S. Thotn* sententia confirmatur-Dicendum , inquit, quod Christus quantum est de se Pt0 ’„ibus oravit i quia oratio f u a, quantum est de se, effrax cfiut valeat tot, mundo: sed tamen „on in omnibus foretur ffelium, mfi tu sanctis & electis Dei ■ & hoc p, öfter i midimentum mundanorum . Quod ne inaniter & gratis dici :pro quisquiliis , sutelis ac tricis habent quidquid pro-err iaIa, audiant Christinn pro reprobis etiam orantem • pd. j°'mine illis, non enim sciunt quid faciunt. Nam quamvis A A-I- i 6 - 37- quosdam ex iis qui Christum crucifixerant 11 ’dem converterit Petrus, non quotcumque tamen li-esei- , •

Jr«^ ipes ' ad ehrist ‘ doctrinHm