IN Matthäu m Tomus XIV. - 24*5

VETUS INT ERP RET AT 10 .filii Syenes, vel Memphidis, vel Tyri , vel Si-donis, & prepositorum eis principum quasi pa-rrum. Et forsitan & iste unus qui oblatus esthomini regi , habet uxorem , & filios , quosprimum quidem jussit rex venundari: postea au-tem misertus dimisit ei omne debitum non igno-rans futura , sed ut nos discamus quod actumest. Unusquisque ergo habentium , secundumquod diximus, uxorem, vel sponsam , aut fi-lios, daturus est rationem cum venerit rex po-nere rationem , etsi in initio ponendae rationisoblatus est- Unusquisque enim eorum habet &debitores , quasi princeps alicujus vel Syenes ,vel Memphidis, vel Tyri, vel Sidonis, vel ali-cujus hujusmodi. Iste ergo dimiffus est, & in-dulgentiam consequutus exiens a rege , invenit■unum de conservis suis qui debebat ei denarioscentum , & effocabat eum dicens: Redde fi quiddebes. Ideo, arbitror, effocabat eum, quoniama rege exierat ; nec enim effocaret conservumsuum, nisi excessiffet a rege . Adhuc considerasubtilitatem scripturae , quoniam servus quidemmultorum talentorum debitor, procidens adora-vit regem quasi regem, qui acceperat regnum,& venerat ad rationem ponendam. Qui autemliij centum denarios debebat, procidens non adora-v j t> ^d rogavit conservum dicens : Patientiamhabe in me , & omnia reddam tibi . Et rexquidem misertus dimisit eum cum debito, uni-verso: iste autem nec misereri voluit suo con-servo. Et ille quidem & priusquam dimitteret,non misit in carcerem debitorem talentorummultorum ; sed jussit eum venundari, & uxo-re'm , & filios ejus, & reddi debitum: iste au-tem vadens in carcerem misit conservum , do-nec redderet quod debebat. Sunt autem & con-servi quidam ejus qui indulgentiam est conse-quutus talentorum multorum} qui videntes qua»facta sunt a servo immisericorde, habentes vide-licet misericordiam similem regis , constristatisunt valde super eum qui centum debebat de-narios, & in carcerem fuerat mistus: & volen-tes juvare mistum in carcerem , enarraveruntdomino quse suerant acta . Et vide quia nonest scriptum , detraxerunt , vel dixerunt , sedenarraverunt • Et tunc vocans eum dominusejus , dixit ei quod non dixerat prius , sicutenim pius & misericors rex, non dixit in pri-mis sibi ei oblato quasi debitori talentorum mul-torum : Serve nequam & male : hoc enim re-servavit, ut non de pecuniis, sed de conservoin carcerem misto diceret. Tunc autem & im-properavit ei de indulgentia debitorum donatapropter petitionem. Vide autem & humilitatemre §' S , quoniam aliud quidem fecit debitor ta-lentorum multorum, aliud autem nominat rex .Debitor enim ille procidens adoravit eum di*U',j cens cominus autem ejus & rex vocans eum■ 3r. non dixit - mne debitum dimifi tibi quoniam*^'34. adorasti me, sed, quoniam rogasti me. Et ira-tus tradidit eum tortoribus , donec redderet om-ne debitum. Et jam n on jussit eum venundari,& uxorem ejus, & filios ejus, quia pejus eumoportuerat pati , propter malitiam suam tradi-tum tortoribus, donec redderet omne debitumtortus ab eis . Qui autem sunt isti tortores ,qui constituti sunt super pcenas?

Tom. III.

a Semicos &c.) Marcionlstas, aliosque opificem iracundum

ficent, non est opera: mediocris ; quidnam au-tem id revera sibi velit, Deus noverit; & numrei hujus notitiam nobis largitus sit, necne, ju-dex esto qui poterit- Verum ii nobis sunt su-per hoc loco sensus , quod quemadmodum Je- Q a prusalem illa quse sursum est, Pauli mater est ,ipsiusque similium; ita ad matris Jerusalem exem-plum , proportione servata , aliorum mater estSyene, verbi gratia, iEgypti , vel Sidon , velquarumcumque urbium nomina in scripturis ex-tant. Deinde quemadmodum Jerusalem sponsa jqpec.--1.25,est, ornata viro suo Christo ; ita & illae opti-matum nonnullorum matt*es, quibus ex sortitoobtigerunt , quasi uxores vel sponse sunt . Etquemadmodum liberi quidam sunt Jerusalemquasi matris, & Christi quasi patris; ita & li-beri quidam sunt Syenes, & Mempheos, & Ty-ri, & Sidonis , eorumque qui illarum prsfecticonstituti sunt. Fortaste ergo & unus ille talen-torum multorum debitor ad regem deductusuxorem habet & liberos, ut diximus, qua: pri-mum venundari rex jussit, necnon & qusecum-que possidebat ; postremo vero miseratus eumdimisit, & toto debito liberum prostitit, sutu-ri non inscius, sed ut quod actum est discere-mus, ita eum egifle scriptum est . Quicumqueergo uxorem habet , & liberos , ut traditumest a nobis, rationem reddet, cum regno acce-pto reversus rex rationem repetiturus venerit -Et debitores etiam habet unusquisque illorum ,velut Syenes alicujus princeps, aut Mempheos,

Tyrive , vel Sidonis, aut urbis alicujus hujus-modi . Is ergo dimiffus , & omni debito abso-lutus, a rege exiens, invenit unum de confervis i§.

suis , & ctetera& propterea, opinor, eum an- 28.gebat quod a rege exiret , nec anxistet enimconservum suum, nisi inde exiisset. Deinde ve-ro scriptura: exactam diligentiam observa , quoque modo cum procidisset, non adoraret 5 hicautem cum procidisset, non adoraverit, sed ob-secraverit; quomodo autem rex miseratus absol-verit eum, & omne alienum a?s ei remiserit :servus autem nec conservum suum miserari vo-luerit; & is quidem vendi eum , ejusgue bonajusterit, antequam dimisisset; ille autem cui gra-tia facta est , eum in carcerem impegerit . Etnota conservos non calumniatos esse, nec dixis-se, sed aperuisse , nec propter pecuniam initiodixisse: Nequam-, sed id ad finem propter conser-vum reservasse. Regis autem moderationem ani-madverte; non dixit ille - Adorasti me ; sed : Matth. T8«Rogaßi me , nec eum amplius, ipsiusque facul-? 1 -tates venundari jussit; sed quod pejus est, pro-pter ipsius nequitiam tradidit eum tortoribus . lbid.1S.34,Quinam autem hi si nt ' PtTterquam ii quibussuppliciorum cura demandata est ? Simul etiampropter a hsreticos eam usurpantes parabolam , anota debuisse illos hunc quoque regem crimina-ri, quod iratus debitorem tortoribus tradiderit,si opificem tanquam iracundum , propter verbaqu:e iram Dei significant, reprehendunt . Pr$-terea vero iis dicendum est qui non quemquama Jesu tortoribus tradi volunt: Heus vos, qui-nam rex ille sic qui servum nequam tortoribustradit , aperite . Quin & ad illud attendant :

Sic & Puter meus coelestis faciet vobis-, vel his Ibid. 35.etiam ea dicantur potius qua: in decem mina-rum parabola habentur , & a Dei boni Filioprenuntiata sunt: Verumtamen inimicos meos iL Lue. 19.2-7*

X x los

& ferocem fingentes. Muetius.