EpL 6.16.
°fc?7-6.
*pt>'6.i6.J °« n . 4.14,
%‘Tirn. 2 , 8 .
Psal . 140.2.i.Tim. 2.3.
■Sap, lä.zS
D e Oratione. 16z
Christo reservari, qua: in tribus Evangelijs de-scripta est : tribus enim vicit inimicum servatorquem secundum hominem intelligimus . Post-quam igitur ut scientes petamus a Deo ne intre-mus in tentationem , sed liberemur a malo ,diligentius h$e examinavimus & apud nosmet-ipsos scrutati sumus , digni facti qui Deumaudientes ab ipso exaudiamur , obsecremus uttentati non mortificemur , & telis nequijjimiigneis appetiti non accendamur . Accendunturautem iis, omnes quorum corda juxta quem-dam ex duodecim prophetis, quasi clibanus fa-ffia sunt non accenduntur vero qui scuto fi-dei omnia extinguunt in se jaffa ignea a nequis-simo tela : habentes scilicet in se ipsis fluminaaqua salientis 'in vitam aeternam , quae ignemnequissimi invalescere non sinunt , sed faciledissolvunt divinarum salutariumque diluvio co-gitationum qua: ejus in animo qui studet spi-ritualis fieri, per veritatis contemplationem in-formantur .
31. Post haec absurdum mihi non videtur,Ut hoc de oratione argumentum impleamiis ,tractare accuratius de affectu & statu quo effeoportet eum qui orat : item de loco ubi o-randum sit , & parte mundi ad quam sit res-piciendum, nulla obstante circumstantia ; itemde tempore ad orationem apto & eligendo ,& si quid his est simile . Affectus ad animamreserendus est , status ad corpus . Ait itaque'Paulus, ut in superioribus diximus , affectumdescribens , orandum esse fine ira & discepta-tione : statum vero : Levantes puras manus ,quod e psalmis sumpsisse mihi videtur, ubi sichabet : Elevatio manuum mearum sacrificium ve-spertinum : item de loco : Folo ergo viros orarein omni loco : Et de parte mundi in sapientiaSalomonis dicitur: Vt notum esset quoniam opor *tet praevenire solem ad benedictionem tuam , &ante ortum lucis te adorare . Arbitror igitureum qui ad orationem accessurus est , st pau-lulum substiterit seque ipsum composuerit ,promptiorem & attentiorem per totam oratio-nem fieri : item si omnes animi anxietates co-gitationumque perturbationes abjecerit, sibiquepro viribus in memoriam reduxerit ejus adquem accedit majestatem, & quam impium siilli se laxum & remissum & quasi contemnen-tem offerre , si denique aliena deposuerit, sicvenire ad orandum : animam ante manus , utita loquar, extendere: ante oculos mentem adDeum dirigere: antequam stet , erigere humosuperiorem anima: partem & coram universo-rum Domino statuere: omnem denique earumquas ab aliquo sibi passus videtur , injuriarummemoriam in tantum deponere , quantum &Deum quispiam vult immemorem esse eorumquas inique gessit ipse > & in multos e proxi-mis peccavit, aut quas prseterrectam rationemquovis egisse modo sibi conscius est. Nam cuminnumeri sint corporis habitus , ille proculdu-bio quo extenduntur manus & sursum oculitolluntur prasponendus omnibus est ab eo quietiam fert in corpore velut imaginem eorumqu$ animam per orationem decent . Hoc ta-men dicimus nulla obstante circumstantia pras-Tom. 1.
cipue servandum . Ob circumstantiam enim li-cet aliquando sedentem orare , puta propteraegritudinem pedum non contemnendam : autetiam jacentem , propter febres aut ejusmodimorbos . Eademque de causa si verbi gratianavigemus, aut negotia non sinant secedere addebitam orationem persolvendam , orare licetnihil tale pras se ferentem . Genuum etiamflexionem necessariam esse sciendum est , cumsua quis apud Deum peccata supplex accusa-turus est , ut remittantur , & ab eis sanetur :est enim figura Pauli coram Deo procidentiseique se se subjicientis cum ait: Hujus rei gra-tia fledo genua mea ad patrem , ex quo pater- 'f ■" J ' 14 'nitas omnis in cado & in terra nominatur . Spi-ritualem autem genuflexionem , sic dictam eoquod omnia quX sunt Deum adorent in no-mine Jesu , ipsique se humiliter subjiciant , o-stendere.mihi videtur Apostolus in his: Vt Philip 2.10in nomine Jesu omne genufleBatur caelestium , ter-restrium & infernorum a . Neque enim ullo mo- ado putandum est ita conformata esse ccelestiumcorpora ut genua etiam corporea habeant ,cum rotunda esse eorum corpora demonstra-tum sit ab iis qui accurate ista tractarunt . Idqui admittere nolit, is nisi rationi impudenterresistat , etiam singulorum usum membrorumne quid in his a summo artifice Deo frustrafactum sit, admittere cogetur; utrinque offen-dens : sive dicat partes corporis frustra nec adproprium singularum opus eis a Deo datas es-se : sive dicat viscera & rectum intestinumproprios ustis in caslestibus obtinere corpori-bus : stultissime autem aget qui putabit ea sta-tuarum more humanam speciem in sola super-ficie , non etiam in penitioribus habere . Hivodixi dum genustexionem expendo & illud vi-deo: In nomine Jesu omne genufleBatur caelestium ,terrestrium , & infernorum - Idem est etiam quodin propheta scriptum est : Mihi incurvabitur //45.:4.omne genu. Porro de loco sciendum est locumomnem aptum ad orationem effici ab eo qui re- 'cte orat: nam in omni loco incensum offerte mi- Mal. 1.1,.bi, dicit Dominus: item, volo igitur viros orare i.Tim. z.s.in omni loco . Potest etiam quo stias quisquepreces quietior ac minus distractus absolvat ,certum ac definitum in privatis sedibus, si spa-tium sit , eligere locum , ut ita dicam , san-ctiorem, ibique orare: cum prius tamen prae-ter generale de illo examen inspexerit nihilneibi nefarium, nihilne recta: contrarium rationiadmissum unquam sit: qui enim id fecit , noase tantum , sed & ipsum orationis locum ta-lem effecit ut in eum Deus respicere fugiat .
Mihi autem plenius inspicienti dicendum de il-lo loco subit quod odiosum esse videatur , atsorte accuratius examinanti non contemnen-dum. Inquirendum est scilicet an in coitus lo-co non illiciti quidem, sed qui Apostolicis ver-bis secundum indulgentiam , non secundumpraeceptum conceditur , sanctum sit & purumDeum precari . Si enim orationi ut oportet l .Cor.j.j-vacare non potest , nisi qui ex consensu adtempus ei se dedat , sorte de loco an deceatconsiderandum est. Habet aliquid cum utilita-te jucundi locus orationis, ille scilicet quo si-
X 2 deles
a Neque enim ulla modo &c.) In libello quem Theodorus e-pifeopus Scythopolitanus Justiniano Imperatori & quatuor Pa-triarchis Constantinopolitano, Alexandrino, Antiocheno, &Je-rosolymitano obtulit, inter anathemata quibus Origenis dogmataferit, illud capite 3. sic legitur Biblioth. Coislin. pag. 93 .Si quis
dicat, aut teneat, aut censeat, aut doceat in resmteBione homi-num corpora sphieriea resurgere, & non confiteatur nosreSlosre-surretturos effe, anathema fit. Vide insuper Origenianormrt lib. 1;
quasst. 9. num. 9.