Prsenotionon rei su-tura causa,sed res fu-tura pra-notioni io-cum dedit.a

Argumen-tandi ratioquam Dia-lectici iner.tem & ignayatn vo-cant.

b

jP/, Io8 i.

Vatici-nium deJuda pro-ditore .

uid. y.i 6,

O R I G

pbetas, quibuscum cibum potumque sumebat , eaadegit , ut jus omne fasque proculcarent : qui ta-men cum in omnes homines beneficus , tum maximein suos familiares effe debuerat . 1 fumquam homohomini falius ejus mensat particeps paravit insi-dias : hic autem Deo struit insidias qui eidem cumDeo mensch accumbit ; & , quod absurdius est ,Deus ipse suis convifforibus insidiatur , immo eosproditores & impios efficit . Ad haec , quia ju-bes me etiam iis Celsi argumentationibus oc-currere , quae mihi frivolae videntur , respon-deo in hunc modum. Celsos putat, quod prae-dictum est , ideo fieri , quia praedictum est ;id vero illi nullomodo assentimur . Nec enimdicimus eum qui praedixit , causam ideo essecur res sutura sit , quia praedixit eam esie ful-turam : sed cum res sutura , etiamsi praedictanon esset, futura sit, illam sui praedicenda? lo-cum praebuisse illi, qui a praenoscit. Atque to-tum hoc animo ejus , qui praedicit , obversi-tur : cum res haec accidere postit , & postsitnon accidere , e duobus hoc unum accidet .Neque dicimus a praenoscente effici , ut resaut evenire aut non evenire postsit : ita ut quipraenoscit, dicat, haec res omnino sutura est ,& impossibile est aliter sieri . Atque hac ra-tione intelljgi par est omnes praedictiones ,quae vel in divina scriptura, vel in Graecorumhistoriis reperiuntur de iis, quae in nostro po-sita sunt libero arbitrio . Alioquin vanas intercaptiones locum ex Celso non haberet illaquam Dialectici vocant mertem & b ignavamrationem , quam tarnen sanae mentis omnes ca-ptionem judicant . Ut autem res intelligatur ,e scripturis asseram vaticinia de Juda , aut il-lud ipsum quod de futura illius proditioneSalvator npster edidit : ex Gr$corum autemhistoriis oraculum Laio redditum , quod inpraesenti quia nihil meae disputationi officit ,vere redditum effe largior. De Juda igitur expersona Salvatoris dicitur cv 111. psalmo quisic incipit : Deus laudem meam ne tacueris , quiaos peccatoris & os dolosi super me apertum est .Considera quae in hoc psalmo scripta sunt, &invenies sicut praedictum est illum fore prodi-torem, ita praedictum esse in illo fore causamproditionis, & ipsum fore dignum malis omni-bus quae ipsi ob malitiam Propheta impreca-tus est. Has poenas luat , pro eo quod , inquit,non est recordatus facere misericordiam , & perse-cutus est hominem inopem & mendicum . Potuitigitur recordari facere misericordiam , & nonpersequi quem persecutus est . Quamvis ergo

EMIS

posset, non fecit, sed tradidit; proinde dignus Oraculumfuit malis quae ei Propheta imprecatus est. Ad Laio red-Graecos quod attinet,, celebri oraculo utemur ditum.quod c Laio redditum est hoc modo, seu ver- cbis ipsis , seu verbis vim eamdem habentibusillud Tragicus retulerit ,. Ei igitur priscius fu-turorum sic loquitur ;

Tsse ferito sulcum Uberum invitis diisEsam fi genueris filium , te morti dabit ,Et tua refuso sanguine undabit domus .

Euripid.

PhesnisT.

Ex quo perspicitur Laium potuisse liberorumsulcum non serere . Nec enim ulli praecepissetoraculum , quod in ejus potestate non fuisset -Poterat etiam serere , nec ulla eum ad alteru-trum necessitas adigebat . Cum autem sibi nontemperaverit quominus sereret , consentaneumsuit, ut calamitates illas omnes pateretur , quasde Oedipode, Jocasta , communibusque liberisPoeta? tragici celebrarunt . Qua? autem diciturignava argumentatio , ea est qua ad aliquem , I nte f r0 S a_qui aegrotus supponitur , ab adbibendo ad sani- n ° S iners &tatem recuperandam medico dehortandum ca- ignavum*ptiose quis uteretur , sic interrogando : si d fa- dtum tibi est ex hoc morbo convalescere ; sivemedicum adhibueris , sive non , convalesces .

Sed si fatum tibi est ex hoc morbo non conva-lescere i-'sive adhibueris medicum , sive non ad-hibueris , non convalesces. Fatum autem tibiest convalescere ex isto morbo , aut fatum tibiest non convalesce re: frustra igitur adhibes me-dicum. Sed hujusmodi captioni par est jocularisista : si fatum est ita, tibi nascentur liberi; siverem habeas cum uxore , sive non , liberi tibinascentur. Et si satum ita est, liberi non nascen-tur tibi j sive cum muliere sueris , sive non >minime tibi liberi nascentur : satum autem est ,habiturum te liberos, aut non habiturum : fru-stra igitur cum uxore concubueris. Nam quem-admodum ad procreandos liberos , quoniamprocreare non potest a muliere abstinens, nonfrustra cum muliere concumbitur > sic si medi-cina ad convalescendum ex morbo conducit ,medicus adhibeatur neceffe est 5 adeoque falsumest istud: frustra adhibes medicum. Atque ha?cadduximus omnia propter illud , quod sapien-tiflimus ille Celsus dixerat: j Qui Deus erat pro-dixit : proinde evenire omnino oportuit , quod pro-ditium fuerat . Si enim hanc vocem omnino u-surpavit pro eo quod est necessario , non assen-ti or : potuit enim non evenire ; sin apud illum

VQX

3 Pronoscit , &c. ) Vide lib. de Orat. num. 6. & Explanat.Cap. 7- epist. ad Rom. Justin. Dialog, cum Tryph. pag. 370;Qitod fi verbum Dei promonflrat fare omnino ut Angeli quidam& homines excrucientur, eo quod profiierit illos immutabilitermalos futuros, idipfum prtedixit. Clem. ^tlex. Strom. 7. UniusDei voluntate per unum Dominum congregat eos qui sunt jamordinati , quos prodefiinavit Deus , cum eos justos futuros co-gnovisset ante mundi constitutionem . Origenes in Explanat.cap. 7. ad Ros». Nam. etfi communi intellestu de proficientiasentiamus, non propterea erit aliquid , quia id scit Deus futu-rum: sed, quia futurum est, scitur a Deo antequam fiat. Nametfi , verbi gratia , fingimus Deum non pronos cete aliquid fu-turum , fine dubio erit i quod ita , ut puta sudas proditor fa-Clus est , cir hoc ita futurum Propheto prodixerunt : non ergoquia Propheto prodixerunt , idcirco prodidit Judas : sed quiafuturus esset proditor , ea , que ille ex propositi fui nequitia ge-sturus erat , prodixerunt Propheto : cum utique Judas in pote-state habuisset , ut esset fimilis Petro & Joanni , fi voluisset ;sed elegit pecunio cupiditatem magis , quam Apostolici consor-tii gloriam , & hanc ejus voluntatem futuram providentes Pro-pheto librorum tradiderunt monumentis . Spencer .

b Ignavam rationom .) Vide Plutarchum lib. ( De Fato ) ex-tremo & Ciceronem libro de fato, ubi gemis hec interrogatio-nis ignavum atque iners nominat.

c Laio .) Eurip. Pbanifis.

Vocant vero me Jocaftem; ( hoc enim nomen paterIndidit ) duxit veto me Laius. Cum autem fine libetisEssit , diu habens connubium meum in domo ,

Veniens interrogat Phoebum ; & poscit fimulLiberorum in adibus masculorum communem prolem.

Ille respondet ei 0 Rex equestrium Thebarum ,

Ne semina , Sic. Spencer.

d Si fatum, &c.) Cicero libro de fato: Si fatum tibi est exhoc morbo convalescere : fi ve medicum adhibueris , fi ve non ,convalesces . Item fi fatum tibi est ex hoc morbo non convala-fitere, five tu medicum adhibueris, five non, non convalesces,& alterutrum fatum : medicum ergo adhibere nihil attinet .Tum subjungit: Reste genus hoc interrogationis ignavum atqueiners nominatum est, quod eadem ratione omnis e vita tolleturastio . Et paulopost : Hoc ratio a Chryfippo reprehenditur.Quodam enim sunt in rebus simplicia , quodam copulata . Sim-plex est, morietur eo die Socrates. Huic, five quid fecerit, fi-ve non fecerit, finitus est moriendi dies. At fi ita fatum sit ,nascetur Oedipus Laio, non poterit dicifive fuerit Laius cummuliere, five non suerit: copulata enim resefl, & confatalis.Sic enim appellat ; quia ita fatum fit & concubiturum tumuxore Laium, 6" ex ea Oedipum procreaturum, &e.