3°3

ORIGENIS

CONTRA CELSUM

L I B

Uod jam quintum contraCelfi conscriptionem li-brum aggredior, pieAm-brosi, non eo facio, quodmultum loqui velim : idenim vetitum est, nec fie-ri sine peccato potest >sed ut, quoad vires ferrepostunt, nihil eorum quae dixit , & ea maxi-me quae quibusdam videtur non absurde nobisJudaeisque objectasse , non examinatum praete-reat . Atque minam possem simul cum termo-ne penetrare in animos omnium qui in ejusscriptum incidunt, indeque telum evellere quovulneratur quicumque non est armatura Deipbej. munitus, idoneumque adhibere remedium vul-neri , quo fit ut ejus lectores non sint sani inTit.z.i' fife.. fi oc equidem nihil fecerim libentius. Sedquoniam solius Dei est modo quodam invisi-bili adire fecundum suum Spiritum una cumChristi Spiritu eos, ad quos venire judicatoper® pretium ; nobis , qui cum sermonetum scriptis homines ad fidem conamur ad-ducere , id unum propositum est omnia effi-j Tim t cere 5 ut vocemur operarii inconfusibiles , reffe' traffantes verbum veritatis . Unum autem exiis omnibus videtur esse , si tuis jussis fideli-ter obtemperans , pro viribus enitar convelle-re quae Celso similia veri visa sunt . Quareage, nunc refellamus qu® Celsus addit iis qu®jam ante repulimus . An etiam everterimus ,lectoris esto judicium . Faxit Deus ut ne adhanc disputationem asseramus animum sermo-nemque nudum ac divinitate vacuum, sine quafides eorum quibus prodesse cupimus, humanatantum lapientia niteretur: sed ut Spiritu Chri-sti accepto ab eo, qui solus illum dat pater ,& ad intelligcndum Dei Verbum adjuti , om-

i.Cor.io.f. nem altitudinem contra cognitionem Dei s e ex-tollentem destruamus , simulque Celsi fastum ,quo in nos , in Jefiim nostrum , in Moyseu& Prophetas insolescit , reprimamus . FaxitPsal.67.ii. ille , inquam , qui dat verbum Evangelizanti-bus virtute multa , ut , eodem verbo nobisconcesso , multaque virtute data , fides verbo& potestate Dei firmata in lectoribus inna-scatur .

2. Ac primum quidem refutanda sunt ha?eejus verba .■ Tsteque Deus , 0 Judai & Chri-stiani , neque Dei filius aut descendit aut descen-det . Quod st de ^Angelis istud intelligendum essedixeritis ; quinam illi fint , dicite . Dii ne sunt ,an quod aliud genus ? studio , sunt quid aliud ,nempe dnmones . Celso fepius eadem iteranti( jam enim haec in superioribus non semeldixerat ) nihil neceffe est pluribus responde-re . Satis suerint ea qua? hactenus attulimus .Pauca tamen ex pluribus , consona quidemjam dictis, sed quae non omnino eumdem ha-

E R. V-

bent sensum , reseremus . Hinc enim palamfiet Celsum , cum generatilh negat ad homi-nes descendisse ullum Deum aut Dei filium ,evertere funditus opinionem apud multos per-vulgatam & a se ipso supra propugnatam ,Deum inter homines apparuisse . Et certe siverum est quod universim ait , nec ullumDeum , nec Dei filium descendisse aut descen-surum esse ; frustra sunt qui putant esse deosqui e cselo delabuntur in terram , ut vel ho-mines de futuris rebus promoneant, vel mor-bis per oracula medeantur . Igitur nec Py-thius , nec Aesculapius , nec alius quilibet exiis , a quibus h$c fieri vulgaris fert opinio ,Deus fuerit in terram delapsus ; aut si Deussit , Deus est a sede deorum exui atque ex-torris quique terram perpetuo incolendam ac-cepit ; aut unus ex illis est , quibus deorumconsortio frui non datur : aut omnino nondii sunt Apollo & A-sculapius & quotquot interra quidpiam facere creduntur ; sunt potiusquidam daemones multo iis hominibus inferio-res , qui sapientia claruerunt , quosque virtusad crelum evexit.

3. Ex iis vide Celsum, dum nostra dirueremolitur, totum Epicureum esse, quamvis istudnusquam sin scripti fateatur . Quisquis igiturCelsi sermones legis & approbas ; aut negan-dum tibi est Deum huc advenire , qui singu-lis hominibus prospiciat; aut hoc si admiseris,Celsus mendacii' arguendus. Sin autem, ut hsecCelsi vera sint , providentiam sustuleris ; fal-sum erit quod alio in loco affirmat , deos este& providentiam . Quod si Celso neganti Deumaut Dei filium descendisse ad homines aut descen-surum esse non assenseris, providentiamque con-fiteris; cur ex iis quas de Jesu diximus & quasde illo Prophetas vaticinati siint , non diligen-ter perpendis uter magis habendus sit Deus &Dei filius ad homines delapsus , Jesus-ne quitanta constituit & perfecit; an illi qui suis o-raculis & divinationibus tantum abest ut suo-rum cultorum mores emendent , ut contra il-los deducant a sincero illo castoque cultu quirerum omnium conditori deferri debet , & a-nimos eorum , qui inter ipsorum cultores no-men profitentur suum , ab uno , solo * mani-festo veroque Deo avellant hoc nomine , sicpietatem ad plures deos pertinere.

4. Deinde , quasi Judasi & Christiani suamde iis, qui ad homines descenderunt, mentemaperuissent respondissentque esse Angelos : Si^Angelos dicitis , rogat , quinam fint explicate,Dii-ne, an quod aliud genus 1 Tum quasi respon-sum ab e is tulisset : Vos audio , inquit , suntquid aliud , nempe dromones . Hic tantisper im-jnoremur . Fatemur angelos esse administrato-rios spiritus in minifierium missos propter eos , quibrereditatem capiunt salutis ; illos modo ad pu-ri ssi-

Pyov, io.