Contra Ce
J°«#. 14. 6. Iu; dixerit , Ommodo viam ad illum discam ?
quippe qui audivit, Ego sum via ,, veritas & vbta , eundoque expertus est quasnam hinc perci-piatur utilitas . Nec quisquam e Christianis aCello quaesierit, Quomodo mihi monftrabis Deum ?
67. Hoc autem vere supra dixit Celsus , a-liquem , postquam ipsum sic loquentem audiitviditque ipsius dicta meras este tenebras , re-spondere : Tenebras oculis meis offundis . Celsusigitur ejusque similes quaerunt nostris oculistenebras offundere: sed nos impiorum dogma-tum tenebras Verbi lumine dissipamus . Chri-stianus enim Cello nihil perspicuum, nihil ve-rum dicenti reponet : is JJhil in tuis sermonibusdißinäum video . Non ergo nos e tenebris in splen-didam lucem producit Celsus; sed e luce in te-nebras nos transferre vult: quandoquidem po-^ nit tenebras este lucem & lucem tenebras, sic-que damnatur hac prteclara Isaise sententia : Vxqui ponitis tenebras lucem & lucem tenebras . Nosvero , Verbo Oculos anima; nostra; aperiente,lucis a tenebris discrimen videntes , in luminestare omni studio contendimus nullamque vo-lumus cum tenebris societatem habere . Cui-nam autem splendor , cuinam lux ostendendasit, novit vera illa atque animata lux . Est e-nim cui propter infirmos adhuc oculos splen-dorem suum non detegat. Quod si alicujus visus Iasus atque labefactatus dicendus est , cujus-nam oculos haec incommoda pati aiemus, prae-terquam ejus qui ignorantia de Deo laborat ,cuique per affectus non licet intueri verita-tem? Christiani certe nequaquam se putant abimpiis Celsi aut alterius cujuspiam profani ser-monibus occLcari. Qui vero se sentiunt caca-tos , propterea quod plebem errantem gentes-que sestis diebus d$monia colentes sequuntur,illi ad Verbum quod oculos largitur accedant:ut , quemadmodum pauperes & ca;ci in via
£.«01838 prostrati, quia clamaverant, Fili David , mise-rere mei , a Jesu sanati sunt > ita & ipfi mise-ricordiam consecuti oculos recipiant novos ,bonos , quales a Dei Verbo formari par est.
68. Quapropter si Celsus a nobis quaesierit,quomodo Deum cognoscere putamus & ab il-lo salutem accipere : respondebimus Verbum,quod est in iis qui ipsum quaerunt, aut ipsum,cum se manifestum facit , accipiunt , sufficerenotificando & revelando Patri, qui, antequamVerbum adveniret, non videbatur. Et quis a-lius salvam facere & ad summum Deum per-ducere humanam animam potest , quam DeusVerbum ? qui cum effet in principio apudDeum, propter eos qui carni agglutinati, irrv-mo caro sunt, factus est caro, ut capiatur abeis, qui videre ipsum non poterant , quate-nus Verbum erat , & apud Deum erat , &Deus erat: qui voce corporea usus & ut caropraedicans, eos ad le vocat qui caro sunt , uteos, primum Verbo , quod caro factum est,conformes reddat , deinde attollat ad viden-dum ipsum , cujusmodi erat antequam carofieret : ita ut meliores facti Lc supra hanc se-cundum carnem introductionem evecti , ,di-
2 -Cor. 5.16 ® ant : Etsi aliquando Christum secundum carnemcognovimus , sed nunc jam non novimus . Caro
J 0m , t x . igitur factus est, & factus caro habitavit in no-bis , non extra nos factus . Habitans autem &factus in nobis, in prima sua forma non per-mansit , sed nobis in montem excelsum cum-que spiritalem perductis gloriosam suam sor-
L S U M, LlB. VI. 349
mam vestimentorumque silorum splendorem , 7 _
ostendit > neque sui solius splendorem ostendit, i.e irstqq.sed etiam spiritalis legis, quam Moyses inglo-ria cum Jesu visus repraffentabat : monstravit ^praeterea omnem prophetiam , qua; non mor-tua est postquam factus homo est, sed in cx-lum sublata est , cujusque Elias figura erat .
His conspectis, dicere quis possit: Vidimusglo-riam ejus , gloriam quasi unigeniti a Tatre , ple-num gratU & veritatis . Inepte igitur Celsusconfinxit qua; nos responsuros existimat adsuam interrogationem , quomodo cognoscere Deumputemus & ab illo salutem accipere ? Nos autemqua; modo exposita sunt respondemus.
69. Verumtamen affirmat Celsus nos verisi-mili conjectura respondere , & ipsi visum estnostram responsionem referre his verbis : Quo-niam magnus est & contemplatu difficilis Deus ,proprium spiritum in corpus mflro simile infundenshuc misit , ut illum audire & ab illo doceri posse-mus . At nostra sententia non est solum rerumomnium Deum ac Patrem este magnum . Su»enim magnitudinis participem fecit unigenitum& primogenitum omnis creatura; , ut qui ima-go est invisibilis Dei , is etiam magnitudine Pa-tris imaginem referret . Fieri enim non poteratut pulcra imago effet & Deo invisibili respomderet , qua; magnitudinis imaginem non prs-beret. PrLterea censemus quidem Deum, quiacorporis expers est , invisibilem esse ; nihilo-minus tamen eum , qui contemplationi deditisunt, possunt corde , id est animo contempla-ri , corde inquam non qualicumque , sed pu-ro . C01- enim contaminatum Deum contem-plari non potest: & oportet purum esse , quodnaturam adeo puram digne contemplari queat.
Esto vero sit Deus contemplatu difficilis , atnon solus , Nam ejus unigenitus , Deus Ver-bum, est etiam contemplatu difficilis, sicut &lapientia in qua omnia Deus fecit. Ecquis e-nim in rebus omnibus contemplari potest sa-pientiam in qua Deus fecit res singulas ? Nonigitur Deus , quia contemplatu difficilis erat,idcirco misit filium , quasi is esset Deus con-templatu facilis : Qua: quidem non considera-vit Celsus, cum nos inducit dicentes : Quoniamest contemplatu difficilis Deus , proprium spiritumin corpus nostro stmile infundens huc misit , ut il-lum audire & ab illo doceri possemus . Sed , utsupra dictum est, tametsi filius etiam essetcon-'• Etemplatu difficilis , utpote Deus Verbum per ^ 14 ‘quem omnia facta sunt , nihilominus habita-vit in nobis.
70. Jam si Celsus ea qua; de Spiritu Deidicimus intellexisset , & quicumque Spiritu Dei R om,8. 14.aguntur , eos effe filios Dei ; non istud sibi re-spondisset quasi ex nobis fumtum , Deum hucmisi sse suum spiritum corpore indutum . Sem perenim Deus proprium spiritum communicatcum iis qui illius participes esse possunt , Sccum spiritus ille in iis , qui ipso digni sunt,habitat , non idcirco separatur & dividitur ;
Neque enim spiritum dicimus esse corpus ; utneque corpus est ignis , quem Deum esse te-statur istud : Deus noster ignis consumens est. Heir.n.*9Hsc enim omnia figurate dicuntur, ut intelli-cribisis natura ex usitaris sensibilibusque nomi-nibus nobis innotescat . Et sicut quamvis pec-cata vocentur ligna , fanum , & stipula , non j .Cor.pn.propterea dicimus peccata esse corpora , ne-que etiam dicimus bona opera effe corpora ,
ta-