4i p Ada m a n t i

Joan.i zp, sint, exquirere , Tu. es ? Qui dicebat , Ecceagnus Dei i qui tollit peccata mundi , non igno-rabat eum eile ; sed quoniam praecursor eratetiam apud inferos , ideo interrogabat. Nove-6 rat enim eum dicere : Vado , & mitto paracle-' ‘ ' tum , idest , Spiritum sanctum . Aliter autem

ptiam id quod verius est disce. Quoniam ejusdiscipuli , Christi quidem adventus duos lege-bant , sed ignorabant , num ipst esset is quiex mundo egressurus esset, Joannes qui Domi-no discipulos tradidisset ( fas enim erat eos quiab Joanne docti erant , postea Christo tradi )Joannes, inquam, discipulos misit, ut eum esse discerent , ne post ipsius mortem versaren-tur in errore . Abite ergo vos ipsi : audite ,inquit, utrum ipse sit. Videte etiam , quidChristus responderit . Cum discipulos accepis-set , velletque opera ostendere, proposuit hxcyerba, Caci vident , surdi audiunt , claudi ambu-lant , monui resurgunt , & beatus efl ? qui nonfuerit scandalizatus in me. Ipse igitur eos cumrecepisset , operibus lactisque monebat ut severitatem omnem esse crederent . M. Sic alie-ni eramus a Christo qui apparuit , & Chri-Gai.s.i?. ft us situ apparuit , a Deo qui creavit . Paulusnos a Christo emptos esse dicit , Perspicuumest igitur nos alienos suisse . Nemo enim un-quam suos emit. Emit enim alienos, non suos& proprios . A. Omnino inconsequenter argu-tamini , Quod enim cogitasti, si probares, re-cte se res haberet . Si yero rationem venarisqua; non explicatur , non pie sentis. EmentemChristum esse dicebas. Qui 'vendidit, quis est ?Non nosti simplicem fabulam illam , Oui ven-dit , & qui mit , fratres sunt . Si Diabolus quimalus est, bono vendidit, non est malus, sedbonus . Qui enim ab initio homini invidit ,non jam nunc invidia fertur , cum bono pra>dam tradiderit . Erit igitur justus , qui invi-diam malumque omne deseruit. Deus ergo ipsevendidisse invenitur , aut potius homines quipeccaverunt , peccatis suis semetipsos abaliena-verunt: ac rursus pro ejus misericordia redem-jfai 50.1, sssi sunt - Hoc enim scribit propheta, Teccatis' ' vestris venditi estis , & iniquitatibus emisi ma-

ljai.%%,3. x/cßram . Et alius rursum , Gratis venditieflis y & non cum argento redimemini . Illud ,Tdpn cum argento , non est dubium, quin Chri-is». 51 - 5 . p.j s an g U ine. Hoc enim propheta ait, Ipse vul-

a fjemo potest duobus dominis servire. ) Hunc locum a Celsicalumniis Origenes multis vindicat sub initium lib. 8. contraCelsum & lib. 6 . Comment, in cap. 6 . Epist, ad Rom. sic expo-nit : Nemo potest duobus simul dominis servire , peccato Cr ju-stitia . - 4 ut enim unum odio habebit , peccatum scilicet , &

. alium amabit, idest, justitiam ; aut patietur unum , scilicetpeccatum dumtaxat, & alium contemnet , idest, justitiam . Hie-ronymus ad Nepotianum : Qni dicit .- p.irs mea Dominus ;nihil extra Dominum habere potest . Quod st qttidfiam aliud ha-buerit prteter Deum, pars ejus non erit Deus. Vvetsthenius.

b Non potest arbor mala bonos fru&us ferre. ) Hic palmarius eratlocus Marcionis quo primum orthodoxos petere coepit, ut duo ex-trueret principia. Tertull. 1 .1. adv. Marcionemc.z. p.431 . jn crea-' totem, inquit, interpretatus malam arborem malos frucius con-

dentem , scilicet mala ; alium Deum prjesumfit esse debere inpartem bona arboris bonos frußus . Philasiriiis de hseresib. p. 20.Marcion Roma degens sceleratam hareßm seminabat, atque in-terrogans presbyteros fandos Ecclesia Catholica , sensus fui eiserrorem mortiferum propinabat , dicens ita : quid est , quod inEvangtlio dicente domino scriptum est : nemo pannum rudemmittit in vestimentum vetus, neque vinum novum in utres ve-teres, alioquin rumpentur utres, er effundetur vinum? E £ lte_njm : Non est arbor bona , qua faciat malum frudum , nequearbor mala, qua faciat bonum frudum . Deque hoc accipiens in-terpretationem a fandis presbyteris , non acquiescebat veritati ,sed magis Cerdonis fui dodoris firmabat mendacium , & iste si-militer unum Deum bonum, & unum malum adnuncians. Ali-quando de lege hsc verba intellexere Marcionis affeche . Ori-genes lib. 2. de Principiis cap. 15. Aiunt namque i scriptum est

I D I A l 0 G U S

neratüs efl propter peccata nostra : livon /jus sa-nati fumus . Verisimile est autem eum emissejuxta te prosirsb sanguine . Quomodo igituretiam a mortuis excitatus est ? Qui enim acce-pit hominum precium , sanguinem reddidit ,non jam vendidit . Si non reddidit , quomodoChristus excitatus est .? Non igitur jam illudstat , Toteflatem habeo ponere , & potestatem ha-beo sumere . Diabolus ergo Christi Enguinem.pro hominum precio habet. Amentia ista ma-gnam habet blaspheniiam . O mala ;! mortuusest, excitatus est pro sua potestate : posuit ,quod accepit,. Haec qua: venditio est ? cum pro-pheta dicat , Exsurgas Deus , & dissipentur ini- Psal.. 6 %. 1,ci fjus. Ubi resurrectio est, ibi est mors . E.

Non ab alio emisse mihi videtur . Doce quisunquam sua emat . A. Christus ipse consentienseum prophetis dicebat , Omnis qui fecit pecca- j oan ,-tum, servus efl peccati . M. An a peccato emit?

E. Perspicuum est , eum peccatum Dominumappellasse, .& redemit , improprie emisse dixit .

M. Non dixit , peccatum Dominum esse . E.

O magnam inconsiderantiam ! cum ait, Omnisqui facit peccatum y servus efl peccati : non pla-ne demonstravit ? A. Apertius docet orationeapostolus his verbis : Cum effetis fervi peccati , Rom. i.za.liberi fuistis justitia: . Quomodo enim dicaturDominus, nonextante cocui imperet ? E. Hocplane demonstratum est. M. Christus plane di- acit, a Tsfemo potest duobus dominis servire , Cur Matt.Ca 4.alia pro aliis inducitis ? A. Quot cum dominosdixisse existimas ? M. Quemadmodum in Evan- ^gelio scriptum est, b %pn potest: arbor mda fm-£his bonos ferre ; neque arbor bona ferre fruBusmalos. Duo domini ostensi sunt . Vides natu-ras duas, duos dominos? A. Cur non omnemverborum, seriem protulisti , sed delectis iisqu* tecum facere putas , ea sola dixisti ? Di-

ffßTT ' ^ scri P, tum cst : ^ £rno ' inquit , Matt. 6.1 4.potejt duobus dominis servire. Mut enim unum odio

habebit, & alterum diliget: aut uni adharcbit, &alterum contemnet. Tffpn potestis Deo servire &Mammons,. E. Mammonan quem vult dicere ?

A. Divitias & argentum • Tibi autem hoc per-suadebit verbum illud extra petitum, Vnttfqmf- ^ {

que a quo viBus efl , ab eo etiam redaffus sst in Uservitutem . Vetat igitur Christus ne divitiisaddicti simus , nec mammona: serviamus , sedut Deo uni adhaerescamus pracipit. Omnis > '\n j oa>>- q

quit,

quia non potest arbor rnala sruftus bonos facere r Ex frttSlu-enwarbor cognoscitur, Quid ergo efl - atunt? Quilis arbor fit Lex ^cx fructibus suis i idsst , ex praeceptorum sermonibus declaratur .

Si enim bona inveniatur , fine dubio qui dedit eam , bonusDeus effe creditur. Si vero justa magis quam bona ; justus etiamlegislator putabitur Deus. Sed egregie hanc qrrj.moU-bjjHav ( fal-sam interpretationem ) vindicat Tertullianus dum in ipsumMarcionem eam retorquet lib. r. adv. Marcionem cap. 4. pag. 45 5.

Agnoscat hinc primum fru&ura optimum , utique optima: arbo-ris Marcion imperitissimus rusticus quidem in malam , bonavtinseruit; sed non valebit bhspbemite surculus ; arescet cum suoartifice , & ita fi bon# arboris natura testabitur . Item lib. 4.adv. Marcionem cap. 17. pag. 529. Proinde Ö* arbor bona nonproferat rnaluw fruslum ; quia nec veritas hgrefim , nec malabonum , quia nec barests ventitem . Sic nec Marcion aliquid bo-ni de thesauro Cerdonis malo protulit , nec Apelles de Marcio-nis : multo enim hac congruentius in ipfos interpretabimur ,qiue Christus in homines allegori^avit , non in dpos deos 5 fecun-dum scandalum Marcionis . A Marcioriitis idem argumentummutuarunt Manichaei : quibus respondet Epiphanius pgg. 291.

Arbor mala & bona de bonis malisque operibus intelligi debet ,non de deteri & Novo Testamento , ut Manes ratiocinatur .

Vide Augustimmi Hb. 1. contra advers. Legis & Proph. cap. 2r.verba haec a corruptelis Manichaeorum vindicantem : & accu-ratius explicantem contra Pelagianorum hactenus ad Manichs?o saccedentium commenta lib. 1. cap. 3. contra Jul. Pel. & lib. 4*c. 3. item de Nupt, & Concupisc. lib. 26. de Grat. Christi üb. r,

'c. 18. 19. &c. FVetfibenius .