332, O R I G
2. Verum quoniam instituimus qua» de Jesudicuntur etiam & ad Dominum & Salvatoremnostrum referre , quis ita presbyter & seniorprovectus dierum intelligitur, sicut ipse qui estprincipium, primogenitus omnis creaturas? Ideofortaffis ipse solus vere & integre presbyter di-citur, ante quem nemo est. Igitur tametsi suntqui dicantur in scripturis presbyteri vel senio-res, vel pontifices, tamen Dominus Jesus sicutin pontificibus pontificum princeps est, & sicutin pastoribus princeps pastorum est , ita Sc inpresbyteris vel senioribus princeps presbyterorumputandus est, & jn episcopis princeps episcopo-rum , & omne quodeumque honorabile nomenest, primum in hoc, & principem este creden-dum est Salvatorem , quia ipse est omniumcaput. -
5. Addit autem adhuc responsem divinum &dicit : Tu prove&us es in diebus , & terra reli-JoJt% 3 ' * e ß mu lf a valde. In superioribus dicebatur( sicut observavimus ) quia cessavit terra a bel-lis, & quia Jesus cepit omnem terram : Sc hicmodo scriptum est, quia terra relicta est mu Iravalde, Purasee contraria sibi scriptura contineat?Hoc nec leviter suspicandum est. Sed redeamusad intelligentiam spiritalem , & in ea nihil in-venies esse contrarium .'.Intuere Domini & Sal»
. vatoris nostri primo quidem adventu cum venit
seminare verbum suum in orbem terra», quomo-do cepit omnem terram solo seminis jactu , Scquomodo adversarias potestates ex ea & angelosrefugas, qui Gentilium mentes obsederant, effu-gavit, & interim seminavit verbum atque Eccle-sias propagavit. Hsc est prima ejus totius terr®posteslio. Sequere autem nie o auditor per sub-tiles lineas verbj, A ostendam tibi quomodoetiam secundo capiat terram hanc , qua? nuncdicitur ad Jesum multa este derelicta, Audi det.Cenij.zE eo PauUim dicentem : Oportet enim eum regna-re , donec ponat, omnes inimicos suos scabellum pe-dum suorum .Haec ergo est terra;, qua» nuncmulta dicitur este derelicta, donec omnes omni-no subdantur seb pedibus ejus, & per haec ha»-jos. 13. a. redi täte capiat universos . Et-hac est , inquit ,terra , qua derelilta eß , omnes fines 'Philifiiim ,& alia quamplurima qua» sequuntur. Multa ad-huc supersunt quantum ad nostra tempora spe-ctat, quae videmus nondum pedibus Jesu esse sub-jecta, quem neceste est utique omnia obtinere.Neque enim finis esse poterit rerum , nisi fue-rint ei prius cuncta subjecta . Sic enim & Pro-pf 7:. ii- pheta dicit, quia omnes gentes servierit ei, &, albid.it. 9. fi n ibus fluminum usque ad fines orbis terrarum in, ■ conspe&u ejus procident PEthiopcs , & , de transop on-3- o. fl um i n um ALthiopia offerent sacrificia. Undeconstat quod in secundo adventu hanc terrammultam qua? superest, obtinebit Jesus : sed bea-ti sunt illi , qui in primo ejus adventu obtentisunt. Isti enim vere grati erunt, qui multis ad*versari is resistentibus., & multis hostibus impu-gnantibus, bello & armis haereditatem terrae re-promissionis accipiunt. Cum vero ex necessitatequis suerit subjectus , tunc quando etiam novisfimum inimicum destrui neceste est; scilicet mor-tem , non erit jam gratia iis qui subjiciuntur.
4. Post ha?c cum enumerasset plurimas gentes,Jos 13.6. de Sidoniis solis dixit : fit omnes Sidonios ego ex-terminabo a facie filiorum Israel . 'Nominati suntChananaei , nominati sunt & ii qui contra se-ciem'-dägypri sunt, & ii qui sunt ex finibus Ac-caron, & a sinistris partibus fluminum, & alia;
E N I S
quamplurima; gentes , & de solis Sidoniis dicitDominus quod eos eversurus sit . Sidonii dicun-ttar autem ( sicut ante jam diximus ) venato-res . Qui ergo intelliguntur isti mali venatoresquos Dominus exterminat , nisi ilis virtutescontraria» de quibus dicit Propheta : quia laqueosparaverunt pedibus meis ? quibus scilicet venentur& decipiant animas ad peccatum. Istos ergo Do-minus exterminat : quia si isti tales interierintvenatores , cum jam nemo suerit qui laqueostendat & retia, ut decipiat animas in peccato ,tunc requiescet unusquisque sub vite sua, & subficu sua.
5. 'Sed & illud nobis hodie lectum est, quiaMoyses dederit hereditatem quibusdam : posthec vero legitur, quia & Jesus secundum pra»-ceptum Domini distribuit hereditatem . Primusergo Moyses hereditatem distribuit , secundusautem Jesus. Nunc Moysen legem anteilige. Hiergo qui secundum legem Vixerunt , primi ac-ceperunt hereditatem , sed extra terram repro-missionis . Tum deinde cum accepissent terramhereditatis, non eam possident neque dividuntinter se, sed exspectant usquequo eis per Jesumdistribuatur in sorte . Nonne evidenter hoc estquod Apostolus dicit ad Hebraeos ,-seribens deprioribus patribus, quos dixit fide placuisse Deo ?Et addit dicens : Ii ' autem omnes teflimonium ■ ha-bentes per fidem nondum consecuti sunt repromis-siones , Deo pro nobis melius aliquid providente ,uti ne fine nobis perfecti efficerentur. Habent igi-tur jam repromissionem suam, & requieverunt,& digni judicati sunt per Moysen capere here-ditatem : verumtamen adhuc & ipsi pugnant ,& in certamine sunt pro iis qui sub Jesu mili-tant . Sed requiris qui sint isti qui pugnant , &que est illa pugna quam illi gerunt. Ego sic ar-bitror quod omnes: illi qui dormierunt ante nospatres, pugnent nobiseum & adjuvent nos ora-tionibus suis. Ita namque etiam quemdam de se-nioribus magistris audivi dicentem i« eo loco ,in quo scriptum est in Numeris quia ablinget sy-nagoga illa hanc synagogam , sicut ablingit vitlf-lus herbam viridem in campo . Dicebat ergo -Quare hujusmodi similitudo affumra est , nisiquia hoc est quod intelligendum est in hoc lo-co; quod synagoga Domini, que nos precessitin sanctis, ore & lingua consumit adversariam sy-nagogam, id est, orationibus Si precibus adver-sarios nostros absumit ? Non ergo armis pugnan-dum est nobis adverfbm hostes nostros invisibi-les , sed orationibus , Sc verbi Dei meditationi-bus, Sc operibus , ac sensibus rectis , Sic enimarmabantur & patres , fide & operibus vincen-tes. Vide denique quia sic scriptum est de eis:Crediderunt, inquit, Deo, & Moysi famulo ejus.Et tunc cantavit Moyses canticum hoc & dixit:Cantemus Domino, gloriose enim honorificatus efl.Ita ergo & nos fidem plenam & opera perse-cta , indesinentes orationes , meditationem verbidivini , intelligentiam spiritalem colentes , & inhis omnibus velut armis Dei muniti, stemus ad-versus astutias diaboli, invocantes Deum adjuto-rem nostrum in Christo Jesu Domino nostro ,cui est gloria , Si imperium in saecula saeculo-rum . Amen .
HO-
Ps.i7- 6 ‘
Hcbr.u.39‘
40.
Num. ;2> 4 *
Erod.iq.p’Exod. 1 5 • 1 ’