37* O R I G

est, quod cum exiret de terra Aigypti, habebatcalceamenta de pellibus mortuis , & erat yelutquadam mortalitate constrictus : cum vero coe-pit proficere ad virtutem & ascendere montemDei , atque ibi immortalibus ministrare myste-riis , tunc dicit ad eum ut indicia mortalitatisabjiceret, quie in calceamentis pelliceis designan-tur, Ego puto quod propterea & Apostolis suisSalvator prscepit, ne haberent calceamenta, in pe-dibus suis , ut ipsorum pedes qui currebant adannunciandum vitam aeternam , omni carerentmortalitatis indicio quippe qui illam viam in-Joan. 14.6. cederent, qua? dicit : Ego sum via, veritas &vita . Nemo enim viam vita? cum mortalitatisindicio incedit. Talis ergo est locus iste simili-ter ubi est Heli vir minus laudabilis , Pro pec-cato enim retrorsum corruens exspiravit. Et nonputemus quod iste solus retrorstim corruens ex-spiraverit , sed? & nunc si quis retrorsum cor-ruit, si quis retro convertitur a fide & veritate,necesse est ut cadat, & ut continuo moriaturSed & in Deuteronomio comminatio peccatori-Deut, z8. stus intentatur, cum dicitur : Et opisthotonus in-sanabilis. Opisthotoniis autem tergi tegritudinem& posteriorum partium significat, & utique nonsine causa , cum tot genera languoris habeanturhumani, hoc potissimum genus languoris adscri-Qen. iA. hitur peccatori . Nam & in Genesi uxor LothquiE retro converst est, divinum dicitur transg resta pra?ceptum, quo ei mandatum suerat, neretrorsum respiceret, ne ve staret in omni regio-ne , & ideo effecta est staticulum salis. Dominusquoque & Salvator noster in Evangelio : Nemo,Luc. 9.62. j n q U it, mittens manum suam in aratrum , &re^tro respicietis aptus est regno Dei. Insuper quo-que cum de pluribus docuisset, addit & hoc ,Pkc.i/.zr, dicens : Memores eflote uxoris Loth . Optimumigitur est oblivisci priora , oblivisci prsterita ,uti ne comprehendat nos opisthotonus insanabi-lis languor, neque cadamus retrorsum sicut He-li, & moriamur,

7. Ibi autem erant duo sil" Heli. a Heli in-terpretatur Arabs, sive extrarius. Extrarius quip-pe a Deo est qui non tenet disciplinam , quidelinquentem silium non castigat, non corripit,ut emendet : qui indulget vitiis, qui delicta nonBebt. iz.8. punit, sicut & Apostolus dicit: Quod fi extradisciplinam eftis , cujus participes faßt sunt om-nes, ergo adulterini, & non filii estis . Iste estergo Heli , qui propter ha x punitur a Deo .Videamus autem qui sunt & filii ejus . Qsni ,b inquit , & Finees . b Interpretatur autem Ofniexcessus conversionis, De Fenenna autem pauloante diximus quod esset conversio hic autemqui excedit, & longe efficitur ab emendatione,nec converti vult ad Dominum , propterea im-pius permanet. Sed & quicumque illo est, quemvidemus post peccatum non converti ad Domi-num, & agere poenitentiam, nec recipere meri-tum suturi judicii, & verbi divini praecipientis;Numqmd qui cadit , non adjiciet ut resurgat ?Aut qui conversus est , mn revertetur ? recte &de ipso dicimus quia stt Ofni , 8c excedens aconversione . Sed & alius filius ejus elicitur Fi'nees . Duos novimus in scripturis hoc nomineappellatos, Fineem illum justum Aaron filium,& hunc injustum filium Heli. Unde & compe*

a Heli &c. ) Hebraice scribitur ffizt : unde quomodo eruipostit arabs sive ext ravius, non video.

b InteYpetatur nutem Ofni excessus convirßonis . ) Forte ab

E N I S

tenter duas hujus nominis interpretationes inve-nimus . c Significat enim Finees in lingua nostra, coris obturatio , vel ori parcens , Peccator ergo,& qui duritiam non habet , ad loquendum ob-turatum habet os : justus vero parcit ori suo .

Flodieque in sacerdotibus Domini habetur uter-»que Finees, habetur & Eleazar, qui in scriptu-ris primus episcopus nominatus est, sicut in Nu-meris scriptum est . Sunt ergo hodieque in sa-cerdotibus quicumque parcunt ori suo, & om-nis sermo malus nequaquam de ore eorum pro-cedit . Sunt sacerdotes ex quorum ore nullumscandalum , nullum mendacium , nullus dolus ,neque salsitas ulla depromitur, isti merito Fi-nees illi Aaron/filio comparantur. Sunt autema'iqtti & sceundum istum Fineem Heli filium sa-cerdotes, qui obturatum os habent sive imperi-tis vitio, sive conscientia peccatorum. Sed hocest quod deprecor , ut si quis eff qui in sacer-dotalem ordinem se ascitum videt, sttistgat eru-ditioni & emendationi operam dare, & festineteffici de ilio numero beatorum , ne sorte inve-niatur ex istis sacerdotibus qui & reprobantur &puniuntur a Deo,

8. Sed. tempus est jam & de oratione Annae,quam profudit offerens Deo Samuelem quem alacte depulerat, pauca memorare. In q Ua ' primoquidem hoc dicimus, quod js qui Deo offerturpuer, ante offerri non potuit, quam depellere-tur a lacte . In quo ostenditur consacrari Deoneminem posse qui adhuc Jacte alitur , & puerest sensibus, atque expers est sermonis justitiae ,nec sacerdotalia potest procurare sacramenta nisidesistat a puerilibus, &in majus ascendat ab hisquibus Apostolus dicit ; Lac vobis potum dedi j.Oor.5-**non escam . Nondum enim poteratis . Alioquinfecundum literam quid videtur operae pretii pue-rulum nuper a lacte depullum Deo offerri, ubinon mater intererit, non nutrices fovebunt, ne-que educandi pueri aderunt ulla subsidia ? Sedvide quia scriptura? sermo ita aptus est, ut figu-raliter doceat quod omnis qui primo ad fidemconvertitur , lacte & non cibo forti alitur , dequibus in altero loco dicitur : Et effeßi estis qutlacte indigetis, & non cibo fortiQttoniam om- 15.14*s I!Z lacte ahtur , alienus efl a sermone justi-tue . Parvulus est enim . Per fetiorum est cibussolidus , qui pro possibilitate sumendi exercitatosbabent sensus ad discretionem boni ac mali, Igi-tur quicumque a lacte nondum depellitur , sedparvulus est, non potest ascendere ad templumDomini , non potest ascendere ad ministeria sa-cerdotum , nec sacrificiis interesse, sed ne materquidem ejus ascendit, cum possit ascendere. Gra-tia est enim mater ejus Anna, qua?.servat & cu-stodit eum & enutrit eum, ut tempore oppor-tuno pariter cum ipso ascendat. Qua? cum vi-derit ipsi adeste tempus, ut jam recedens a lactesolidis & sortibus cibis utatur , ut possit & sa-cerdotibus interesse , & de altaris edere sacrifi-ciis , tunc eum Deo consecrat . Vide si in alioloco in scripturis /anctis invenis significari ali-quem a lacte depulsum. Ego tamen quantum ad X Q en .%i>pra?sens memoria suggerit, Isaac memini: de quoscriptum est 3 quod convivium magnum fecit Abra-ham ea die qua a lacte depulsus est Istae fih ussuus . Apud homines quidem feculi hujus pa-

ren-

D1 calor , astus, excessus &. pjjej respexit, convertit.

c Significat enim Fines in lingua nostra : oris obturatio, ve! oriparcens. DOfl obturavit, vel Flsl pepercit .