Monitum in Psalmo s. 3.87-
Origenes homil. XV. in Jesum Nave , suam centesimi psalmi expositionem comme-morat . Memini me , inquit , similia dixisse etiam in iis locis, in quibus, expo-nebamus versiculum psalmi, in quo scriptum est : in matutinis interficiebamomnes peccatores terra , ut disperdam de civitate Domini omnes qui operanturiniquitatem . Denique enarratio in psalmum CXVIII. aperte citatur homilia XIII.in Leviticum his verbis : Memini dudum nos cum centesimi decimi octavi psal-mi exponeremus istum versiculum , in quo scriptum est, lucerna pedibus meis lextua , Domine , & lumen semitis meis , diversitatem lucerna 8c lucis pro viribusostendisse Dicebamus enim quod lucernam quidem pedibus , id est, inferioribuscorporis partibus deputarit, lumen vero semitis dederit : qua semita in alio lo-co semita aterna nominantur , Quia ergo secundum quamdam mysticam ratio-nem inferiores partes creatura mundus hic intelligitur, ideo lucerna legis bis quiin hoc mundo tanquam totius creatura partes sunt, accensa memoratur . Luxautem aterna erit illis semitis per quas in futuro saculo unusquisque pro meritisincedit. Sed de his in suo loco sufficienter pro nostris viribus dictum est. Nullusergo dubitandi locus es , quin Origenes tomis seu prolixis Commentariis universumPsalmorum corpus Hlustrarit , prasertim s ad Hieronymi epistolam 18. alias 14j. ad-tendatur y ubi ait: Beatus Pamphilus martyr centesimi vigesimi sexti psalmi Com-mentarium confessus est non repertum * non quod talis tantusque vir ( Adaman-'tium dicimus ) aliquid praterierit, sed quod negligentia posterorum ad nostram,usque memoriam non durarit; •
Praeter tomos y Enchiridion , id es scholiay seu stridlas brevesque in psalterium ad -notationes reliquerat y uti docet audior Breviarii in Psalter, tom. 2. oper. Hieronym.pag.. 121, Proxime, inquit , cum Origenis Psalterium, quod Enchiridion ille vo-cabat, strictis & necessariis interpretationibus adnotatum in conimnue legeremus,simul uterque deprehendimus f nonnulla eum. vei perstrinxisse leviter, vel intafrapenitus reliquisse t . .. , . ,
Homilias insuper ipsum in psalterium edidisse testatur idem aiidlor cum ait ibidem ,vNon quod putem a me posse dici qua iste prat-eriit ; sed quod ea qua in , tomisvel homiliis ipse disseruit , vel ego digna arbitror lectione , . in hunc angustumcommentarioinxix. referam . Nec aliud quam homilias ejus indicare .videtud Bafihuslibro de spiritu- fandlo capa / 2s. his verbis jam vero &\ 'Örigeiiem\ multis in ser-monibus suis quos in psalmos edidit, deprehendimus Deo cum sancto Spiritu glo-riam deferre , virum qui non omnino fanas habet in omnibus de Spiritu opi-niones . Nihilominus & hic reveritus consuetudinis robur , pias voces emisit despiritu , Trithemius de Audior. Ecclestast. num. 30. memorat Origenis in Psalteriumtradiatus centum & quinquaginta . Tomos ejus Jeu prolixos Commentarios non fuis-se , inde suspicandi locus es , quod jam Hieronymi aetate centesimi vigesimi sextipsalmi Commentarius non veperiretur . Spuam obrem centum hi & quinquaginta tra -hiatus de quibus Trithemius quas ctoro 7 rTvio loquitur y s vere Origenis fuerunt y interhomilias recensendi sunt. Ut m est , fragmentum genuit Origenis homilia: ad popu-lum , qua psalmum odiogestmum secundum exponebat , refertur ab Euscbio Hiß ori teEcclesiasticae Vtb. VI. cap. 38. de hccres Helcesaitarum. E numero quoque Homilta-rum fasse videntur Psalmorum 21. 134. & 140. explicationes quas citat in homiliade Engastrimytho , & homilia 8. & 18 . in Jeremiam . Denique ex interpretationeRufini habemus hodie quinque homilias in psalmum trigesmum sextum y duas in psal-mum trigesimum septimum y & item duas in psalmum trigesmum odi avum, Origeniseas esse nullus erit dubitandi locus y s prologus eis ab interprete Rufino prafixus con-feratur cum his qua ab eodem scripta sunt in peroratione Commem, in Epistolam adRomanos : Nam illa , inquit , qua in Jesu Nave , & in Judicum librum , & intrigesimum sextum A in trigesimum septimum , & in trigesimum octavum psal-mum scripsimus , simpliciter expressimus , ut invenimus . Huc adde quod patrummanuscripttf p 0S pjalmos catenae nonnulla sub nomine Origenis exhibent fragmentagraca , qua proximam habent cum nonnullis Rufiniana interpretationis locis adfinita-item : Uti videri est in Notis nostris . Eras mus ergOy in censura super his homiliis icritica sua nimium permittit , e arumque audi orem , & interpretem , perperam dubio.facit . Vide quemadmodum confutatur ab Huetio Origenianorum lib. 3. sedhone 3num. 6 . De Psalmorum illorum expositione ita Rufinus in prologo : Idcirco tibieam a. Aproniane fili carissime, in novem oratiunculas, quas Graci homiliasTom. II. Ccc 2 vo-