Buch 
C. Plinii Secundi historiae mundi libri XXXVII
Entstehung
Seite
159
JPEG-Download
 

HISTORIAE LIBER IX 159grauidarum utero ſiſtens, partusq; continens ad puerperium: In cibos tamen non admittitur. Pedes eum habere arbitratur Ariſtoteles, ita poſita pinnarum ſimilitudine. Mutia/

nus muricem eſſe latiorẽ purpura, neq; aſpero, neq; rotundo ore, neq; in angulos prodeunte roſtro. ſed ſimplice, cõcha utroq; latere ſeſe coſligente: quibus inhærentibus, pienamuentis ſtetiſſe nauem, portantem nuncios à Periandro, ut caſtrarentur nobiles pueri, con/chasq; quæ id præſtiterint, apud Gnidiorum Venerem coli. Trebius Niger pedalem eſ-ſe,& craſſitudine quinq; digitorum: naues morari. præterea hanc eſſe uimn eius aſſeruatiin ſale, ut aurum quod deciderit in altiſſimos puteos, admotus extrahat.De uarietate naturæ piſcium. CO..10 Maae colorẽ candida hyeme menæ,& fiunt æſtate nigriores. Mutat& phycis, re/1 liquo tempore candida, uere uaria. Fadem piſcium ſola nidificat ex alga, atq; in ni/do parit. Volat hitundo, ſanè perquam ſimilis uolucri hirundini: item miluus.De lucerna piſce,& dracone marino. Cap. xXXVIICVbit in ſumma maria, piſcis ex argumento appellatus lucerna, linguaq́; ignea per osexerta, tranquillis noctibus relucet. Attollit& mari ſeſquipedanea ferè cornua, quæ abhis nomen traxit. Rurſus draco marinus captus, atq; immiſſus in harenam, cauernã ſibiroſtro mira celeritate excauat.b De piſcibus ſanguine carentibus. Cap. XXVIIf˖Iſciũ quidã ſanguine carent, de quibus dicemus. Sunt aũt tria genera: In primis quæ20 18 mollia appellãtur, deinde cõtecta cruſtis tenuibus, poſtremo teſtis cõcluſa duris. Mollia ſunt. loligo. ſepia, polypus,& cætera eius generis. His caput inter pedes& uentrẽ, pediculi octoni omnibus. Sepiæ& loligini pedes duo ex his lõgiſſimi& aſperi, quibus ad oraadmouent cibos,& in fluctibus ſe uelut ancoris ſtabiliunt: cæteri cirri quibus uenantur.De loligine,& ſepijs,& polypis,& nautilis. CCbeeäeOligo etiam uolitat, extra aquam ſe efferens, quod& pectunculi faciunt, ſagittæ modo. Sepiarum generis mares uarij& nigriores. cõſtantiæJ; maioris. Percuſiæ triden/te fœminæ auxiliantur, at fcæmina icto mare fugit. Ambo aũt ubi ſenſere ſe apprehendi.effuſo atramento, quod pro ſanguine his eſt, infuſcata aqua abſconduntur. Polyporummulta genera: Terreni maiores; pelagij, omnes brachijs ut pedibus ac manibus utun/30 tur: cauda uero quæ eſt biſulca& acuta, in coitu. Eſt polypis fiſtula in dorſo, qua tranſmittunt mare:eamq́; modo in dexteram pattem, modo in ſiniſtram trãsfetunt. Natant obliqui in caput, quod prædurum eſt ſufflatione uiuentibus. Cætero per brachia uelut ace/tabulis diſperlis, eo hauſto quodãmodo, cui adhæreſcunt, tenent ſupini, ut auelli que/ant. Vada apprehendunt:& grandibus minot tenacitas. Soli mollium in ſiccũ exeuntduntaxat aſperum leuitatẽ odere. Veſcuntur conchyliorum carne, quorum conchas complexu criniũ frangunt:itaq; præiacentibus teſtis cubile eorum deprehenditur. Et alio/qui brutum habeatur animal, ut quod ad manũ hominis adnatat, in re quodammodo familiari callet. Omnia in domum cõportat, dein putamina eroſa carne egerit, adnatãtesq́;piſciculos ad ea uenatur. Colorem mutat ad ſimilitudinẽ loci& maxime in metu. IpſumAo brachia ſua rodere falſa opinio eſt. Id enim à congris euenit ei: ſed renaſci ſicut colotis&lacertis caudã, haud falſum. Inter præcipua aũt miracula eſt qui uocatur nautilos, ab alijsPompilos. Supinus in ſumma æquorum peruenit, ita ſe paulatim ſubrigens, ut emiſſa o-mni per fiſtulam aqua, uelut exoneratus ſentina, facile nauiget. Poſtea prima duo brachiaretorquens, membranam inter illa miræ tenuitatis extendit. Qua uelificante in aura, cæ-teris ſubremigans brachijs,media cauda ut gubernaculo ſe regit. Ita uadit alto, Liburnicarum ludens imagine:& ſi quid pauoris intetueniat, hauſta ſe mergens aqua.8 De ozena, nauplio,& locuſtis. Cap. XXX.D Olyporũ generis eſt ozena, dicta à graui capitis odore, ob hoc maxime mutenisP conſectantibus. Polypi binis menſibus cõduntur. VItra bimatũ non uiuunt. Pereunt2 0 2 autem

9