Buch 
C. Plinii Secundi historiae mundi libri XXXVII
Entstehung
Seite
429
JPEG-Download
 

HISTORIAE LIBER XNII1 4²⁹mis. condylomatis, uaricibus. Flos& uiridis et ſiccus inſammationibus oculorum, excreationibus ſanguinis, menſibus mulierum. Fit& ſuccus ex his mitis, cum uino dulci tuſis, u-tilis& ccliacis& iocineri. Decocto quoq; eorum fouentur, ſi procidant uuluæ& intera/-nea. Fit& oleum ex his, quod melinum uocauimus, quoties non fuerint in humidis na/ta. ldeo utiliſsima quæ ex Sicilia ueniunt. Minus utilia ſtruthia, quamuis cognata. Radixeorum circumſcripta terra manu ſiniſtra capitur, ita ut qui facit, dicat quæ capiat,& cuiuscauſa:ſic adalligata ſtrumis medetur. Melimela& reliqua dulcia, ſtomachum& uentremſoluunt, ſiticuloſa, æſtuoſa, ſed neruos non lædunt. Orbiculata ſiſtunt aluum& uomitio/nes, urinas cient. Sylueſtria mala ſimilia ſunt uernis acerbis, aluumq́; ſiſtunt. Saneè inlo hunc uſum immatura opus ſunt. Citrea contra uenenum in uino bibuntur, uel ipſauel ſemen.Faciunt oris ſuauitatem, decocto eorum colluto, aut ſucco expreſſo. Horum ſe-men edendum præcipiunt in malacia prægnantibus: ipſa uero contra infirmitatem ſto/-machi, ſed non niſi ex aceto facillime manduntur.· Punici mali nouem genera nunc ite/rare ſuperuacuum.Ex his dulcia, quæ apyrina alio nomine appellauimus, ſtomacho inu/tilia habentur, inflationes pariunt, dentes gingiuasq; lædunt. Quæ uero ab his ſaporeproxima uinoſa diximus, paruum nucleum habentia, utiliora paulo intelliguntur. Al/uum ſiſtunt& ſtomacho proſunt, duntaxat pauca, citraqʒ ſatietatem. Sed hæc minimedanda: quanquam omnino nulla in febri, nec carne acinorum utili nec ſucco. Cauenturæque uomitionibus, ac bilem reijcientibus. Vuam in his, ac ne muſtum quidem, ſed pro/-zo tinus uinum aperuit natura. Vtrũqʒ uero aſperiore cortice. Hic ex acerbis in magno uſu.Vulgus coria maxime perſicere illo nouit, ob id malicorium appellant medici. Vrinamcieri eodem monſtrant: mixtaq; galla in aceto decocto, mobiles dentes ſtabilire. Expeti/tur grauidarum malaciæ, quoniam guſtatu moueat infantem. Diuiditur malum, ccœle-ſtic; aqua madeſcit ternis ferẽ diebus. Hæc bibitur frigida ccliacis,& ſanguinẽ excrean/tibus.Ex acerbo fit medicamentum, quod ſtomatice uocatur, utiliſsimum oris uitijs, na-rium, aurium, oculorum caligini: pterygijs, genitalibus,& his quas nomas uocant,& quæin ulceribus excreſcunt. Contra leporem marinum hoc modo, Acinis detracto cortice tu/ſis, ſuccoq́; decocto ad tertias, cumm ctr̃oci& aluminis ſciſsi, myrrhæ, mellis Attici ſelibris:Alij& hoc modo faciunt. Punica acida multa tunduntur, ſuccus in cacabo nouo coqui-ʒo tur mellis craſsitudine, ad uirilitatis& ſedis uitia,& omnia quæ lycio curantur, aures purulentas,epiphoras incipientes, rubras maculas. In manibus rami punicorum ſerpentes fugant. Cortice punici ex uino decocti& impoſiti, perniones ſanantur. Contuſum malumex tribus heminis uini, decoctum ad heminam, tormina& tineas pellit. Punicum in ol/la noua, operculo indito, in furno toſtum& contritum, potumq́; in uino, ſiſtit aluum,diſcutit tormina. Primus pomi huius partus florere incipientis, cytinus uocatur Græ/ris, miræ obſeruationis multorum experimento. Si quis unum ex his, ſolutus uinculoomni cinctus& calceatus, atque etiam annuli, decerpſerit duobus digitis, pollice& quar/to ſiniſtræ manus, atq; ita luſtratis leui tactu oculis, mox in os additum deuorauerit nedente contingat, affirmatur nullam oculorum imbecillitatem paſſurũ eo anno. Iidem cey/40 tini ſicati triticp, carnes excreſcentes cohibent: gingiuis& dentibus medentur: uel ſi mobiles ſint decocto ſucco. Ipſa corpuſcula trita, uſceripus quæ ſerpunt putreſcuintue illinun/tur. Item oculorum inflammationi inteſtinorumq;:& ferè ad omnia quæ cortices malo/-rum, Aduerſantur ſcorpionibus. Non eſt ſatis mirari curam dili entiamq; priſcorum,qui omnia ſcrutati, nihil intentatum reliquere. In hocipſo cytino folaul ſunt, antequamſcilicet malum ipſum prodat erumpentes, quos balauftium uocari diximus. Hos quoq;ergo experti inuenerunt ſcorpionibus aduerſari. Siſtunt potu menſes fœminarum, ſa/nant oris ulcera, tonſillas, uuam, ſanguinis excreationes, uentris& ſtomachi ſolutiones,genitalia, ulcera quacunq; in parte manantia. Siccauere etiam, ut ſic quoqʒ experirentur,inuenerunt que tuſorum farina dyſentericos à morte reuocari, aluum ſiſti. Quin& nu/cleos