95 NUBERFTFEYNALNRII

gnę erat. Erat& ante Bellonæ tem plũ, Bellica(colünę id nomen eſt)ſupra quamhaſtam etiam iaciebant bellũ indicturi. Ouidius in faſtis, Proſpicit à tergo ſum-mum breuis area cireum Eſt vbi non paruæ parua columna notæ. Euc ſolethaſta manu belli prænuncia mitti, In regem& gentes quum placet arma capi.Hoc itaque tum modo repetitę primum res à Romanis ac bellum indictum, mo

remque eum poſteri& ſi abſoleuerit acceperunt.De euocationis& deuoti onis formula Cap. II.

Elebres deinde auctores habemus, quæ vel vi vel arte excogitari acmachinari poſſunt ad capiendũ oppri mẽdumque hoſtem, nutu deo-rum& auſpicio fieri ſolere, vt his propitiis& auctoribus ars efficaci-or eſſet. Simili modo in oppugnationibus vrbium ante omnia ſoli-manis lacerdotibus euocari deum conſtat, in cuius tutela id oppidumſit, promittiq; illi eundem aut ampliorem honorem apud Romanos cultumue,quòd haud aliter vrbẽ capi poſſe non crederent: aut etiã ſi poſſe, nefas exiſtima-rent deos habere captiuos. Propterea durauit in pontificum diſeiplina quadiuid ſacrum, cõſtatque ideo occultum& multis ſæculis ignotũ vrbis latinũ nomentutelari ſue dei. Sed Dei quidẽ nomen nonnullis antiquorũ inter ſe diſſidentiumlibris inſitum eſt. Ali enim Iouem crediderunt, ali lunam ali opem conſcini-am:& horum quidem fides firmior videtur quibuſdam. Sũt qui Angeronam:inter antiquiſſimas ſane religiones, huius deæ ſacellum colitur, cui ſacrificaturante diem xii, Kal. ianuarii, quę Diua præſul ſilentii ipſius, pręnexo ore, digitõq;ad id admoto ſimulacrum habet, quod ſilentium denũciat. Ipſius deinde verumvrbis nomem& vnde deductum fit, inter doctiſſimos non ſatis cõſtat. Vt enimVarroni placet& Liuio, potito imperio Romulo ſiue Remo condita vrbs eſt,& conditoris ſui appellatione nominata. Alii ſunt qui videri velint Romæ vocabulum ab Euãdro primum datum quum oppidum vbi ſita nunc vrbs eſt, ibioffendiſſet, quod extructum antea latino nomine Valentia dicebatur, cuius vo-cabulum Arcades dertentes in græcum, iuxta prioris verbi ſignificationemble pro Valentia vocauere. Heraclidi placet, Troia capta quoſdã ex Achi-uis in ea loca per Tyberim deueniſſe, deinde ſuadẽte oma, nobiliſſima capti-uarum quę his comes erat, incenſis nauibus poſuiſſe ſedes, ſtruxiſſe mœnia,& oppidum ab eius nomine vocauiſſe. Agathocles ſcribit Romam non captiuamfuiſſe, ſed Aſcanio natam Aeneæ neptem eiuſce denominationis cauſam exti-tiſſe tradit,& Romæ nomen verum, vetitũ tamẽ publicari quò minus annũcia-rctur cerimoniatum arcana, neque quod ſæpe aduer ſus vrbes hoſtium feciſſe ſenouerant, idem ipſi quoq; koſtili euocatione paterentur. Sed videndum ne quononnulli exiſtimauerunt, nos quoq; confundat opinãtes vno carmine& euo-cari ex vrbe aliqua deos,& ipſam deuotã fieri ciuitatem. Eſt autẽ carmẽ huiul-modi quo dii euocantur quum oppugnatione aliqua ciuitas cingitur, Si deus,ſi dea eſt, cui populus ciuitaſq; Carthaginenſiseſt in tutela, teq́; maxime qui vrbis huius populiq; tutelam recepiſti precor, venerorq;. venia mq; à vobis peto; vtvos populũ ciuitatemq́; Carthaginenſium deſeratis, ſoca, templa, ſacra, vt bẽ eo

rum relinquatis, abſque his abeatis, eiq; populo, ciuitati, metum, formidinem,obliuionem