„ i ERA

vt ſit aperta ſemper, niſi cum bellum ſit: nuſquam tamen traditum eſt memorię,vt inquit Varro, Pom pilio rege fui ſſe apertam, ſed poſt eius regnum, teſte Liuio,T. Manlio coſ. bello Carthaginẽſi primo cõfecto, bello itẽ Actiaco finito ab imperatore Cæſare auguſto, pace terra marique parta. Hunc autẽ apud nos lanumomnibus præeſſe ianuis nomen oſtendit: quod eſt veriſimile, nam& cum claui& virga figuratur, quaſi& rector viarum& omnium portarum cuſtos: belli licetgeminæ ſint. Virgilius in primo æneid. cSunt geminæ portæ belli ſic nomine dicuntRelligione ſacræ& ſæui formidine Martis.Centum ærei claudunt vectes æternãque ferriRobora, nec cuſtos abſiſtit limine Ianus.Has vbi certa ſedit patribus ſententia pugnæ,Ipſe quirinali trabea cinctuque gabinoInſignis reſerat ſtridentia limina conſul,Ipſe vocat pugnas, ſequitur tum cætera pubes,Aereaque aſſenſu conſpirant cornua rauco.Hæc& tum æneadis ind icere bella LatinisMore vide batur triſtesq; recludere portas.

Pactum à pactione dictum auctore Vlpiano, inde& pacis nomen appellatumeſt: ſed eſt pactum duorum cõſenſus atq; conuentio, pactio verò duorum pluii-umve in vnum placitum atq; conſenſus. Liuius libro ſexto ab vrbe condita, Cu-ius ſpei moram pati cum fortuna obſeſſorum non potuiſſet, confectaque pauci-tas oppidanorũ, opere, vigiliis, vulneri biſq; ſemper eoſde vrgebat, per pactionenvrbe hoſtibus tradita, inermes cum ſingulis emiſſi veſtimentis, miſerabili agmi-ne penates reliquerant.

Pax ſignificationis notam habet. Virgil. in ſeptimo,Pars mihi pacis erat ſextram tetigiſſe tyrãni. Pax venia, Idem in ili. ænei.Sed votis precibusq́; iubent expoſcere pacem. iPax propiciatio. Idem in eodem, Exorant pacem diuum. Pax beniuolẽtia.Idemin iii. Pacemq́; per aras exquirunt. Pax quoq; teſte Priſciano lib. v. tam ſingula-riter quàm pluraliter prolata idem poteſt ſignificare, ſed pluraliter non vtimuquia auctoritas deficit: quod à grammaticorũ principe dictum non parum acmiror, maximè cum apud nonnullos& quidem probatos& ſumma auctoriiate præcellentes latina lingua viros, pluraliter prolatũ inueniam. Lucretius rerumnaturalium libro quinto, Ventorum pauidis paces animasq́; ſecundas.Varro de vita patrũ lib. iii. Animaduertendũ primũ quibus de cauſis& qucad-modũ conſtituerunt paces, ſecundũ qua fide& iuſticia eas coluerint. Hor.i.epiBella queis& paces longum diffudit in æuum. Idem lib. ii.Hoc paces habuere bonæ ventique ſecundi.Hoc de pacis vocabulo et eius vſu dictum ſatis ſit impræſentiarum. Effectus autem ſunt. vt in ea populi proficiant vtilitas gentiũ cuſtodiatur: vt hæc bonarumartiũ decora ſit mater, hęc eadẽ mortaliũ genus reparabili ſucceſſione multipli

cans, facultates ꝓtendat, mores excolat, tãtumq; boni in ſe cõtineat vt a 15 re us