—

——

— ͤ——

205 NOBERTTEVALTIMRII

nem ſequitur, id agitur vt cum omnibus legibus romanum imperium corruat,egomet me priuatus voluntati veſtræ ducem offero: ac deinde læuam manumapertæ togæ circundedit, ſublataq; dextra proclamauit, Qui rempublicam fal-uam eſſe vult, me ſequatur.

Toga candida eademq́; cretata, in qua cãdidati, ideſt, magiſtratum petentesambiebãt, addita creta quo candidior inſigniorq́ eſſet, vtq; magiſtratuũ huiuſ-modi cõpetitores innocentes viderẽtur ex habitu& nõ per ambitionẽ velle ma-giſtratus expoſcere Gabinus cinctus eſt toga ſic reiecta vt vna eius lacinia re-uocata hominẽ cingat. Hoc autem veſtimenti genere vtebatur conſul bella in-dicturus, ideo quia quum Gabii Cãpanię ciuitas ſacris operaretur bellum ſubi-to euenit, tune ciues cincti togis ſuis ab aris ad bella profecti victoriam adepiiſunt: vnde is ortus eſt mos. Virgilius, Ipſe quirinali trabea cinctuque gabinoInſignis reſerat ſtridentia limina conſul.

Toga palmata ea dicebatur qua triumphãtes& qui palmã meruerũt vtebantur: vocatur& toga picta eo ꝙ victorias cum palmis intextas haberet. Hanc palmatam tunicã& togam pictam, vt inquit lulius Capitolinus, Gordianus ſeniorprimus Romanorũ priuatus ſuam propriam habuit, cum ſu periori tempore eiam imperatores de capitolio acciperent, vel de palatio. Prætexta& toga pidtaquæ inſignia quondã magiſtratuum Etruſcorum erant, primus Tullus Hoſtili.us rex Romanorũ tertius, debellatis Etruſcis vt Romæ haberentur inſtituit dprætextam illo ſæculo puerilis non vſurpabat ætas: erat enim, vt cætera quę᷑ erumeraui, honoris habitus, ſed poſtea Tarquinius Demarathi exulis Corinthii fllius Priſcus, quẽ qui dam Lucinonẽ vocatũ ferunt, rex tertius ab Hoſtilio, quin-tus à Romulo, de Sabinis egit triumphũ, quo bello filiũ ſuum annos xiiii. nat

uod hoſtem manu percuſſerat,& pro concione laudauit,& bulla aurea prate-xtaq́; donauit, inſigniens puerũ vltra annos fortem præmiis virilitatis& hono-ris. Alii putãt eũdem Priſcum, cum is ſtatum ciuiũ ſolertia prouidi principis otdinaret, cultũ quoq; ingen uorũ puerorum inter præcipua duxiſſe, inſtituiſſeq; vtPatritii bulla aurea cũ toga cui purpura prętexitur vterẽtur, dũtaxat illi quorumpatres currulẽ geſſerãt magi ſtratũ, cęteris autẽ vt prętexta tantũ vterẽtur indultũ,ſed vſq; ad eos quorũ parẽtes equo ſtipedia iuſta meruiſſent: libertinis verò nul-lo iure vti prætextis licebat, ac multo minus peregrinis quibus nulla eſſet cũ Romanis neceſſitudo, ſed poſtea libertinorũ quoq; filiis prętexta cõceſſa eſt ex caſa tali, quã M. Lælius augur refert, ꝗ bello punico ſecũdo duumuiros dicit ex benatuſcoſulto propter multa prodigia libros Sibyllinos adiiſſe, et inſpectis hisnũtiaſſe in capitolio ſupplicãdum, lectiſterniũq; ex collata ſtipe faciendũ, vt liberinæ quoq; quę lõga veſte vterẽtur in eã rẽ pecuniã ſubminiſtraſſent. Acta igitutobſecratio pueris ingenuis, itẽq́; libertinis, ſed et virginibus, patrinis matrini 0ꝓnũciãtibus carmẽ ex quo conceſſum vt libertinorũ quoq; fili ꝗ ex iuſta diaxat matrefamilias nati fuiſſent, togã prętextã& lorũ in collo ꝓ bullę decose geſtarẽt. Valerius Flaccus ait, Cũ Po. Ro. peſtilẽtia laboraret, eſſetq; reſpõſum id 1cidere ꝙ dii reſpicerẽt anxiã vrbem fuiſſe ob nõ intellectum oraculum, euenit:

ſetq; vt in Circenſium die puer de cœnaculo pompã ſuperne diſpiceret& 1 5referret